Download Fonts      Email

Member
Punjabi Press Club of Canada

kbwzI pMnf

sRI gurU gRMQ sfihb jI dy 400 sflf nMU smripq  spYsLl sYksLn

sRI gurU gRMQ sfihb jI dy 400 sflf pRkfsL Auqsv dIaF lwK lwK vDfeIaF
kYmrf bol ipaf
"jnmyjLf isMG jOhl"

iswKF nMU BfrqI lokrfjI ZFcy ivc iewk hor hfr df sfhmxf

iswK nOjuafn pIVHI aqy piqwqpuxf[[[gurqyj isMG inAUjILlYNz

CwbI jnvrI

sFJ svyrf nMU XOrp, AuWqrI amrIkf aqy Bfrq ivwc pRqIinwDF dI loV hY

  jUn 12, 2006 ipClIaF sfrIaF KbrF

 

AuntfrIE dI sMgq vloN pMcm pfqsLfh dy 400 sflf nMU smripq ivMzsr gurUdafry qoN imsIsfgf gurduafry qwk 15 rojLf kIrqn drbfrF dI lVI afrMB

ivMzsr:(sFJ svyrf) AuntfrIE iswK aYNz gurduafrf kONsl vloN ivMzsr gurUduafry qo izksI roz gurduafrf sfihb qwk 15 rojLf kIrqn drbfrF dI lVI bIqy aYqvfr nMU ivMzsr qoN sLurU kr idwqI hY. ivMzsr ivKy BfeI avqfr isMG idwlI vfly, BfeI gurpRIq isMG hjLUrI rfgI  sRI drbfr sfihb aqy kQfvfck BfeI ipRqpfl isMG, gurduafrf dUK invfrn sfihb vfilaF ny gurU arjn sfihb jI dI sLhIdI bfry cfnxf pfieaf. iewk irport anusfr ies kIrqn drbfr vyly ivMzsr gurduafrf sfihb ivKy sMgq df BfrI iekwT sI. AuntfrIE Kflsf drbfr izksI roz gurduafrf sfihb qoN vI sMgq iewk bws ivwc svfr ho ky ies kIrqn drbfr ivwc puwjI sI.  dupihr 12 vjy qoN 3 vjy qwk ivMzsr aqy iPr sLfm nMU lMzn AuntfrIE ivKy kIrqn drbfr sjfey gey. ieh lVI 25 jUn qwk AuntfrIE Kflsf drbfr izksI roz gurduafrf sfihb ivKy puwjygI.  somvfr 12 jUn nMU ikcnr ivKy BfeI blivMdr isMG rMgIlf, BfeI avqfr isMG idwlI vfly aqy BfeI gurpRIq isMG hjLUrI rfgI sRI drbfr sfihb vfly kIrqn rfhIN sMgq nMU inhfl krngy.

18 jUn idn aYqvfr nMU hYimltn ivKy sLhIdI ngr kIrqn hovygf.

mYtro pMjfbI sports klwb ny sIjLn df dUsrf kwp ijwiqaf

sLyry pMjfb sports klwb vloN krvfieaf 11vF nYsLnl kbwzI kwp bysumfr drsLkF dI gvfhI hyT inrivGn smfpq hoieaf

brYNptn: pfvryz sYNtr dIaF grfAuNzF ivwc nvIN vhutI vFg blIcr lgf ky sjfieaf styzIam aiq suhfvxy mOsm aqy bysumfr lokF dI mOjUdgI ivwc afpxIaF inwgr pYVF Cwzdf 12 jUn 2006 idn aYqvfr sPlqfvF pRfpq krdf sMpUrn hoieaf. kyvl isMG ny styjL qoN sMpUrnqf ibafnidaF ikhf ik asIN sB pRmotrF, suportrF, spFsrF qy drsLkF df aiq DMnvfd krdy hF ijMnF sfrf idn kVkdI Duwp ivwc sfzf sfQ idwqf, ijs sdkf tUrnfmYNt nMU isKr dI sPlqf pRfpq hoeI hY. ies tUrnfmYNt ivwc 12 kbwzI tImF ny Bfg ilaf. ieh pihlI vfr hY ik iksy tUrnfmYNt qy 12 tImF afps ivwc iBVIaF hox. ieh sbwb bIqy idnIN AuntfrIE kbwzI PYzrysLn dy duPfV hox kfrx bixaf ik nvIN keI klbwF hoNd ivwc afeIaF. ienHF nvIN klwbF coN pMjfb sports klwb ijsnMU blijMdr isMG, jIq iswDU aqy suKivMdr isMG nwq vrigaF ny hoNd ivwc ilaFdf pihly vrHy hI sYmI PfeInl dy mukfbilaF ivwc lokF dy dMd joVn vfly mukfbly dy rhI hY.

          nYsLnl kbwzI kwp df pihlf sYmIPfeInl mYc mYtro pMjfbI sports klwb aqy ieMtrnYsLnl sports klwb drimafn aqy dUsrf pMjfb sports klwb aqy E[ky[zI[ sports klwb drimafn hoieaf. PlsrUp mYtro pMjfbI sports klwb aqy E[ky[zI[ sports klwb dIaF tImF PfeInl ivwc afps ivwc iBVn leI rih geIaF. ieh dovyN tImF lMmy smyN qoN afps ivwc iBVdIaF af rhIaF hn aqy drsLk vI ienF dovyN tImF df afps ivwc mYc vyK ky KusL huMdy hn ikAuNik ieh dovyN afps ivwc myl KFdIaF tImF hn.

          afiKr PfeInl mYc dI afvfjL pY geIaF. pulIs ny pujIsLnF sMBfl leIaF, drsLkF nMU sfvDfn kr idwqf igaf ik Auh afpxy QF qy bYT ky ijMnF mrjLI rOlf pf lYx pr iksy ny vI grfAuNz ivwc nhIN afAuxf. sLyry pMjfb dy vlMtIar vI cOks ho gey ikAuNik bhuqfq ivwc drsLk ienF donF tImF nfl Bfvnfqimk qOr qy juVy hoey hn aqy AunHF dIaF Bfvnf juVIaF hox sdkf Auh keI vfr ies kFty dI twkr ivwc Kud hI rYPrI vI bx jFdy hn aqy rYPrI vloN kIqy PYsly nMU cYilMj krn leI stYNz qoN AuWqr ky mYdfn ivwc afAux dI afdq qoN vI mjLbUr ho jFdy hn. rYPrI ny sItI mfr idwqI aqy pihlI ryz mYtro dy ihwsy afeI. mYtro pMjfbI sports klwb vwloN blivMdr isMG (kfkf kfrI-sfrI) suwKI aqy lfzI ryz qy sn aqy sonI sunyq, BuafxI, ikMdf, bfj, iPMzI aqy Guwdf dy nfm vrnxXog hn jdoN ik E[ky[zI[ ivwc supr stfr DfvI lwKf, sonU jMp aqy qIrQ gfKl afid dy nfm vrnxXog hn. ieh mYc aYnf PwsvF sI ik jdoN ryz pYNdI sI qF drsLk sfh DUh ky vyKdy sI. awDf smF bIq jfx qwk mYtro pMjfbI sports klwb isrP 3-4 puafieMtF dy lIz krdI sI pr ieh lIz mwD qoN bfad Kyz sLurU qoN bfad Kqm ijhI huMdI jfpdI sI jdoN mYtro dy DfvIaF nMU jwPy lwgxy sLurU ho gey. AuDroN mYtro dy jfPIaF ny vI jwPy lfAuxy sLurU kr idwqy PlsrUp mYtro pMjfbI sports klwb 43-49 dy Prk nfl mYc ijwq geI. ies mYc dy cotI dy DfvI suwKI aqy cotI dy jfPI BuafxI GoisLq hoey. dyvyN iKzfrI mYtro pMjfbI sports klwb leI Kyz rhy hn.

          ies tUrnfmYNt ivwc kYnyzf dy pRDfn mMqrI dy pfrlImYNtrI skwqr jysn kYnI, aYm[pI[ gurbKsL isMG mwlI qoN ielfvf kbwzI dy bfbf bohV dyvI dieafl, ipMRsIpl srvx isMG, mIzIey coN sfJ svyrf dy mYnyijMg sMpfdk suKimMdr isMG hMsrf aqy irportr bwbI mMzyr, pMjfbI post qoN jgdIsL isMG gryvfl, rMglf pMjfb ryzIE qoN idlbfg isMG cfvlf, ryzIE pMjfb qoN amrjIq isMG rfey, amrjIq isMG sMGf, ryzIE qihlkf qoN guridafl isMG muMzI afid pRbMDkF vloN ibafny gey. AuWGy vpfrI swjx, isMgfrf isMG mMz, avqfr isMG imnhfs, rxjIq isMG duly, blivMdr isMG bYNs, mlkIq isMG sYxI,bI[ky[ afto bfzI qoN gryvfl, msLhUr rIaltr sqnfm isMG loty, gurdIsL isMG mFgt aqy ko awp afto bfzI qoN kuldIp isMG gryvfl dy nfm vrnxXog hn.  AUntfrIE Kflsf drbfr izksI roz gurduafrf sfihb dy muwK syvfdfr jsjIq isMG Buwlr aqy EkvYWl gurduafrf sfihb dy muwK syvfdfr sMsfr isMG rfey ny vI ies tUrnfmYNt dI rOxk vDfeI. kul imlf ky ieh tUrnfmYNt gurmIq isMG kfhloN, kyvl isMG, qfrI aqy hor mYNbrF dI sKq imhnq sdkf byhwd sPl aqy inrivGn smfpq hoieaf.

dyÈF ivdyÈF qoN sRI qrn qfrn sfihb ivKy puwjx vflIaF sMgqF leI irhfieÈ, lMgr aqy pfrikMg dy pRbMD mukMml

qrn qfrn 9 jUn:- sRI gurU arjn dyv jI dI 400 sflf ÈhIdI ÈqfbdI ƒ smripq gurduafrf sRI drbfr sfihb qrn qfrn ivKy hox vfly Dfrimk smfgmF ivc dyÈ-ivdyÈ qoN puwjx vflIaF sMgqF leI ÈRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN irhfieÈ dy sfry pRbMD mukMml kr ley gey hn. qrn qfrn Èihr aqy ies dy afly duafly dy smUMh skUl kflË, mYirË pYls aqy srfvF ivc sMgqF dy Tihrn leI Xog pRbMD mukMml kr ley gey hn aqy afAux vflIaF sMgqF sRI gurU arjn dyv invfs (srF), qrn qfrn ivKy sQfipq kIqy gey dPqr ÈqfbdIaF ivKy phuMc ky irhfieÈ leI kmry lY skdIaF hn. ies sbMDI sR[myjr isMG rtOl mIq skwqr ÈqfbdIaF ny jfxkfrI pwqrkfrF ƒ idwqI. AunHF ieh vI ikhf ik dyÈF ivdyÈF qoN afAux vfly XfqrUaF leI lMgr aqy gwzIaF motrF afid leI pfrikMg dy pRbMD vI iblkul mukMml kr ley gey hn qy XfqrUaF dI shUlq leI Èihr dy vwK vwK QfvF qy do hËfr dy krIb afrËI tfielYt/bfQrUm afid bxf idwqy gey hn.

 

iqMn roËf KflsfeI Kyz myly df AudGftn sR:suKdyv isMG ZINzsf ny kIqf

qrnqfrn:( sFJ svyrf ) 12 jUn:- ÈRomxI gu:pR:kmytI ny PYslf ilaf ik hr sfl 50 lwK rupey dI rfÈI KflsfeI KyzF `qy Krc kIqI jfvygI qF jo pUrn rUp ivwc iswK sjy iKzfrIaF ƒ hor vDyry AuqÈfh iml sky aqy iswK pirvfrF ivwc afey idn vwD rhy piqwqpuxy dy ruJfn ƒ roikaf jf sky. ieh pRgtfvf sR:suKdyv isMG ZINzsf sfbkf kyNdrI Kyz mMqrI ny awj sQfnk ksby ivwc siQq mhfrfjf rxjIq isMG pbilk skUl ivKy ÈRomxI gu:pR:kmytI vwloN afXoijq iqMn roËf KflsfeI Kyz myly df AudGftn krn qoN bfad kIqf. sRI ZINzsf ny ikhf ik pUrn gurisK iKzfrIaF dIaF inrol vwKrIaF tImF bxf ky vwKry mYc krvfey jfxgy aqy avwl afAux vfly iKzfrIaF ƒ vKry qOr `qy snmfnq kIqf jfvygf. sRI ZINzsf ny ikhf ik dyÈ ivdyÈ ivcly Auc-kotI dy pUrn iswKI srUp vfly iKzfrIaF ƒ snmfnq kIqf jfvygf.

AudGftnI smfroh dy ivÈyÈ mihmfn sR:qrlocn isMG sfbkf cyarmYn Gwt-igxqI kimÈn ny ÈRomxI kmytI dy pRDfn jQy:avqfr isMG, skwqr dlmyG isMG aqy smuwcI tIm ƒ mubfrkbfd idwqI, ijnHF KflsfeI Kyz mylf afXoijq krn df Auprflf kIqf hY. AunHF suJfa idwqf ik nrol rUp ivwc AuiswK AulMipk KyzF” krvfeIaF jfxIaF cfhIdIaF hn, ijs ivwc ivÈv pwDr dy sfry iKzfrIaF ƒ Èfml kIqf jfvy. AunHF ikhf ik pgVI iswKF dI Èfn hY aqy sfzf hr QF `qy mfx-siqkfr ivwc vfDf krdI hY. awj dy KflsfeI Kyz myly df ÈuB afrMB skUl dIaF bwcIaF ny Audyih iÈvf br mohY iehY” Èbd gfien krky kIqf. AuprMq sR: suKdyv isMG ZINzsf aqy sR:qrlocn isMG ny KflsfeI ZMzf lihrfieaf. JMzf lihrfAux qoN AuprMq bhuq hI Èfndfr iswKI isDFqF nfl pRpwk mfrc-pfs hoieaf, ijs ivwc inhMg bfbf ibwDI cMd dwl dy inhMg isMG, Kflsf sInI:sYkMz: skUl bIV sfihb, gurU nfnk kflj btflf, gurU nfnk kflj mogf, Kflsf kflj gVdIvflf, gurU goibMd isMG qRY-ÈqfbdI kflj aMimRqsr, mfqf gujrI kflj PqihgVH sfihb, gurU kfÈI ieMstIicAUt dmdmf sfihb qlvMzI sfbHo, bIr Kflsf gqkf pfrtI, ÈhId iswK imÈnrI kflj aMimRqsr, sRI gurU nfnk grlË sInI[sYkM:skUl aMimRqsr, Kflsf kflj bdovfl afid qoN pUrn iswK ividafrQIaF aqy iKzfrIaF ny ÈmUlIaq kIqI. ÈRomxI gu:pR:kmytI dy skwqr sR:dlmyG isMG ny mihmfnF aqy iKzfrIaF ƒ jI afieaF kihMidaF iqMn idn clx vfly KflsfeI Kyz myly dI ivsQfr sihq rUp-ryKf vI dwsI. ies mOky muwK mihmfn sRI ZINzsf ny pihly idn df kbwzI mYc gurU nfnk kflj mogf aqy ieMtrnYÈl klwb ropV vI afrMB krvfieaf. ies KflsfeI Kyz myly ivwc sR:hrmIq isMG sMDU aYm[aYl[ey[, sR:suKivMdr isMG iswDU, sR:suKivMdr isMG Jbfl dovyN mYNbr ÈRomxI kmytI, sR:ajypfl isMG mIrfkot, zf[kyvl isMG, ipRM: blivMdr isMG, ipR:prmjIq kOr Buwlr, kbwzI dy ieMtrnYÈnl kumYNtr sRI koCV jI, sR:avqfr isMG gqkf koc pMjfbI XUnIvristI pitaflf, sR:guirMdr isMG lohy vfly, sR:hrdyv isMG gFDI, sR:crnjIq isMG Kflsf, sR:mihMdr isMG ipRMs pRDfn istIjn kOÈl, sR:myjr isMG rtOl mIq skwqr ÈqfbdIaF, sR:skwqr isMG Èhfbpurf, sR:gurdIp isMG mYnyjr sRI drbfr sfihb qrnqfrn, sR:idlbfg isMG aqy hor mhfn sKÈIaqF ies mOky hfËr sn. ies mOky styj sMcfln sR:ibkRmjIq isMG aqy ipRMsIpl blivMdr isMG ny bfKUbI inBfeI.

 

vwK-vwK QfvF qoN Cy ngr kIrqn qrn qfrn sfihb puwjy

qrnqfrn: ( sFJ svyrf ) 12 jUn:- pMcm pfqÈfh sRI gurU arjn dyv jI dy ÈhIdI idhfVy ƒ smripq 400 sflf ÈqfbdI ƒ smripq roj hI hËfrF dI igxqI ivwc sMgqF sRI drbfr sfihb qrn qfrn ivKy hfËrI Br rhIaF hn.

          awj vI sMgqF ngr kIrqn dy rUp ivwc vwK-vwK QfvF qoN qrn qfrn sfihb puwjIaF. awj puwjx vfly ngr kIrqnF ivwc civMzf dyvI, kwQUnMgl qoN iek ivÈfl ngr kIrqn pMj ipafiraF dI agvfeI hyT sRI gurU gRMQ sfihb dI Cqr-Cfieaf hyT sR: svrnjIq isMG kurflIaF dy ivÈyÈ Auprfly sdkf eyQy puwjf. ienHF nfl blbIr isMG srpMc, hrBjn isMG, svrn isMG, bfbf swjx isMG byr sfihb vfly, bfbf ajYb isMG, jspfl isMG, svrn isMG Aucycy qOr `qy Èfml hoey. iesy qrHF iek alOikk ngr kIrqn ipMz qfrfgVH jMizaflf gurU qoN sYNkVy sMgqF smyq ieQy phuMicaf. ies ngr kIrqn ƒ crn isMG, suwKf isMG, rijMdr isMG, gurdyv isMG dy ivÈyÈ Auprfly sdkf ilaFdf igaf. joDpur qy inky rpflF qoN iek ivÈyÈ ngr kIrqn zyrf bfbf kuwlf isMG qoN bfbf Bjn isMG, bfbf svrn isMG dy Auprfly sdkf ieQy ilaFdf igaf. inAU pRqfp ngr sI blfk ivKy gu: mfqf gujrI jI aMimRqsr qoN ngr kIrqn ƒ bfbf pRihlfd isMG, bfbf suKbIr isMG, bIbI ieMdrjIq kOr dy ivÈyÈ sihXog qy Auprfly sdkf qrn qfrn sfihb puwijaf. iesy qrHF ipMz TwTIaF Kurd qoN iek ivÈfl ngr kIrqn sR:KuÈivMdr isMG jI BftIaf mYNbr ÈRomxI kmytI dy ivÈyÈ Auprfly sdkf ieQy puwjf. ienHF nfl sR:jgIr isMG, sR:mUrqf isMG jI , sR:surjIq isMG burj pUhlf, bfbf mihMdr isMG jI TwTf, bfbf rqn isMG Aucycy qOr `qy nfl phuMcy. ienHF ngr kIrqnF ƒ jI aieaF kihx vfilaF ivwc sR:myjr isMG rtOl mIq skwqr ÈqfbdIaF, sR:hrBjn isMG mnfvF, sR:myjr isMG suprvfeIËr, sR:idlbfg isMG aYzI[mYnyjr sRI drbfr sfihb hfËr sn.

 

 

400 sflf nMU smripq KflseI KyzF df AudGftn

qrn qfrn: awj imqI 12-6-2006 ƒ sRI gurU arjn dyv jI dy 400 sflf ÈhIdI idhfVy ƒ smripq Kyz Auqsv dI KflsfeI Èfn-ÈOkq aqy jlO anusfr mhfrfjf rxjIq isMG pbilk skUl,qrn qfrn ivKy s[ suKdyv isMG jI ZINzsf sfbkf rsfiex aqy Kfd mMqrI, Bfrq srkfr ny AudGftn kIqf. awj svyr qoN hI dUr-dUr qoN sMgqF skUl dy kYNps ivc iekwqr ho rhIaF sn. skUl df sfrf kYNps JMizaF nfl sjfieaf igaf .

          muwK mihmfn s[ suKdyv isMG jI ZINzsf aqy smfgm dy ivÈyÈ mihmfn s[ qrlocn isMG jI sfbkf cyanmYn-mfeInfrtI kimÈn aqy mOjUdf mYNbr rfj sBf df svfgq skUl dy myn gyt 'qy s[ dlmyG isMG jI skwqr ÈRomxI gu:pR:kmytI s[ hrmIq isMG jI aYm[aYl[ey[,qrn qfrn, s[ suKivMdr isMG jI pwtI aMiqRMg mYNbr ÈRomxI gu:pR:kmytI, s[ suKivMdr isMG jI Jbfl mYNbr,ÈRomxI gu:pR:kmytI, bIbI hrbMs kOr jI nOÈihrf pMnUaF mYNbr ÈRomxI gu:pR:kmytI aqy ÈRomxI gu:pR:kmytI dy pRbMD aDIn vwK-vwK skUlF aqy kfljF dy ipRMsIpl sfihbfn, bIbI prmjIq kOr jI Buwlr ipRMsIpl, mhfrfjf rxjIq isMG pbilk skUl,qrn qfrn aqy ielfky dIaF hor pRmuwK sÉÈIaqF ny buky pyÈ krky aqy hfr pf ky muwK mihmfn df svfgq kIqf.

          muwK mihmfn aqy ivÈyÈ mihmfn dI agvfeI sRI gurU rfmdfs sI:sY:skUl,ÈRI aMimRqsr aqy gurU nfnk grlË sI:sY:skUl,sRI aMimRqsr dy bYNz ny kIqI aqy pMzfl ivc jlUs dy rUp ivc muwK mihmfn ƒ ilaFdf igaf .ÈRomxI gu:pR:kmytI dy qkrIbn 15 kfljF aqy 10 skUlF dy kMtIjYNts qoN ielfvf KflsfeI Kyz Auqsv ivc Bfg lY rhIaF gwqky dIaF tImF aqy bfb ibDI cMd inhMg dl dy GoiVaF ny vI mfrc pfst ivc Bfg ilaf.

smfgm dI ÈrUafq myËbfn skUl dy ividafrQIaF vloN sbd Audyih isvf br moh iehY”  dy nfl kIqI geI. AuprMq s[ dlmyG isMG skwqr, ÈRomxI gu:pR:kmytI ny muwK mihmfn, ivÈyÈ mihmfn aqy hor ies smfgm ivc Bfg lYx afey mihmfnF ƒ jI afieaF afiKaf. AuhnF dwisaf ik ÈRomxI gu:pR:kmytI afpxy aDIn cwl rhy skUlF aqy kfljF dy ividafrQIaF leI KyzF dy ivÈyÈ pRbMD kr rhI hY. ies mMqv ƒ muwK rwKdy hoey pMj sfl pihlF KflsfeI Kyz mukfbly ÈurU krvfey gey, ijs ivc iswK ividafrQIaF ƒ awlg-2 aYQlYitks aqy KyzF ivc Bfg lYx leI pRyirq kIqf jFdf hY . AuhnF ieh vI dwisaf ik ÈRomxI gu:pR:kmytI vloN ies mMqv leI iqMn kfljF ivc hfkI (lVky), hfkI (lVkIaF) aqy kbwzI dy sports ivMg sQfipq kIqy gey hn aqy  ies dy bhuq sfrQk nqIjy sfhmxy afey hn. s[ qrlocn isMG sfbkf cyarmYn Gwt igxqI kimÈn aqy mYNbr rfj sBf df ivÈyÈ snmfn kIqff igaf. s[ suKdyv isMG jI ZINzsf vloN AuhnF ƒ duÈflf aqy ivÈyÈ snmfn icMn dy ky AuhnF dI hux qwk iswKI pRqI Xogdfn ƒ muwK rwKdy hoey ÈRomxI gu:pR:kmytI vloN snmfnq kIqf igaf . ies mOky qy boldy hoey s[ qrlocn isMG jI ny ÈRomxI gu:pR:kmytI vwloN sRI gurU arjn dyv jI dy 400 sflf ÈhIdI idhfVy ƒ smripq KflsfeI Kyz Auqsv df afXojn krn leI mubfrkbfd idwqI. AunHF disaf ik 1956 qoN KyzF nfl iswDy qOr qy juVy hoey hn aqy rom ivc pihlI vfrI s[ imlKf isMG dI 400 mItr dOV ivc pRfpqI  ny smuwcI dunIaF ivc iswKF df nfm roÈn kIqf.kyvl KyzF rfhIN hI iswKI ivc rol mfzl pYdf kIqy jf skdy hn aqy ÈRomxI gu:pR:kmytI df ieh Auprflf ies idÈf vwl ÈlfGfXog AuWdm hY.

          smfgm dy muwK mihmfn s[ suKdyv isMG jI ZINzsf ny iKzfrIaF aqy drÈkF ƒ sMboDn krdy hoey jQydfr avqfr isMG pRDfn, ÈRomxI gu:pR:kmytI aqy s[ pRkfÈ isMG jI bfdl pRDfn, ÈRomxI akflI dwl df sRI gurU arjn dyv jI dy 400 sflf ÈhIdI idhfVy sbMDI AulIky gey pRogrfmF dI BrpUr ÈlfGf kIqI aqy piqq-puxy vwl vwD rhI iswK pnIrI ƒ Twl pfAux aqy iswK nOjvfnF aqy ividafrQIaF ivc KyzF rfhIN iswKI sbMDI pRpwk krn dy kfrgr XqnF df suafgq kIqf. KflsfeI Kyz Auqsv ƒ KflsfeI pRMprfvF aqy Èfno-ÈOkq anusfr mnfAux leI AuhnF s[ dlmyG isMG skwqr, ÈRomxI gu:pR:kmytI aqy ÈRomxI gu:pR:kmytI dy XqnF slfihaf.

          pMjvy pfqÈfh jI dI Èhfdq ƒ Xfd krdy hoey AuhnF nOjvfnf ƒ pRyrnf kIqI ik iswKI asUlF aqy iswKI srUp ƒ brrkfr rwKx leI jo pMjvyN pfqÈfh jI ny Èhfdq idwqI, Auh qF hI pRvfn cVH skdI hY jykr hr iswK pirvfr gurU sihbfn dI mohr Bfv kysF dI sFB-sMBfl kry aqy dunIaF ivc lok syvf krdy hoey iswKI df mfx aqy Èfn AuWcI kry. AuhnF dwisaf ik ies smfgm ivc aMqr-rfÈtrI pwDr qy nfmxf Kwtx vfly iswK iKzfrIaF ƒ ivÈyÈ snmfn kIqf jfvygf aqy ÈRomxI gu:pR:kmytI dy aDIn cwl rhy skUlF aqy kfljF dy iKzfrIaF dI ivÈyÈ hOslf-aPËfeI kIqI jfvygI.

          s[ qrlocn isMG sfbkf cyarmYn Gwt igxqI kimÈn dIaF pRfpqIaF df iËkr krdy hoey AunF ikhf ik sMsfr dy iksy kony ivc jdoN kdy iswKI df inrfdr hoieaf qF sR[ qrlocn isMG jo Gwt igxqI kimÈn dy pihly iswK cyarmYn hoey hn ny inzrqf aqy bybfkqf nfl avfj AuTfeI aqy iswK srUp, iswK isDFq Drm aqy iPlfsPI bfry rfÈtrI aqy aMqr-rfÈtrI pwDr 'qy srkfrF aqy dUjy DrmF dy lokF ƒ sucyq kIqf.AuhnF ny KflsfeI Kyz Auqsv pRbMD kmytI df ivsyÈ DMnvfd kIqf ijhnF dy ingr Xogdfn sdkf awj df Kyz Auqsv sMBv ho sikaf.

ies qoN pihlF AudGftn smfroh smyN ÈbdF aqy ngfry dI DunI ivc JMzf lihrfAux dI rsm adf kIqI geI aqy alwg-alwg kfljF aqy skUlF qoN afey ividafrQIaF dIaF tukVIaF qy gqwkf pfrtIaF dy mfrc pfst dI slfmI leI . mfrc pfst smyN gqwkf pfrtIaF ny kVkdI Duwp ivc afpxI klf dy jOhr ivKfey aqy styË qy bYTy mihmfn aqy drÈkF ƒ kIilaf.

ieh Kyz mylf iqMn idn imqI 12 qo 14 jUn,2006 qIk clygf. ies ivc kbwzI, gwqkf, vflIvfl, kuÈqIaF qy nyjy bfjI dy mukfbly hoxgy.imqI 14-6-06 ƒ s[ pRkfÈ isMG jI bfdl pRDfn ÈRomxI akflI dl smfpn smfroh dy muwK mihmfn hoxgy.14 jUn 2006 ƒ Èfm dy smfgm smyN pMjfb aqy pfiksqfn dIaF kwbzI tImF ivckfr mYc hovygf.ies smfgm ivc isMG sfihb s[ joigMdr isMG jI vydFqI,jQydfr sRI akfl qÉq sfihb,sRI aMimRqsr qoN ielfvf jQydfr avqfr isMG pRDfn ÈRomxI gu:pR:kmytI,s[ pRgt isMG zfierYktr sports pMjfb, s[ krqfr isMG rusqm-ey-ihMd aqy hor pRmuwK sÉÈIaqF, aYm[pIË, aYm[aYl[eyË aqy mYNbr sfihbfn, ÈRomxI gu:pR:kmytI qoN ielfvf sMgqF aqy nOjvfn Bfg lYxgy.

 

sRI akfl qÉq ‘qy hoey smfgm dOrfn kOmI aËfdI dy nfary gUMjy
aMimRqsr: jUn ‘84 dy ieiqhfsk GwlUDfry dI 22vIN brsI mOky ijwQy dunIaf Br ivc vsdy iswKF ny sfky dy ÈhIdF ƒ ÈrDFjlI Byt kIqI AuQy aMimRqsr ivc sRI akfl qKq sfihb ivKy hoey muwK smfgm ivc kuJ pMQk vrkrF ny iek sMkyqk kfrvfeI vjoN iswKF dI kOmI aËfdI dy nfary lgfey. dunIaf dy hor ihwisaF ivc vI iswK kfrkunF ny ies mOky iswKF dI afËfdI dy iKafl ƒ bulMd kridaF Kfilsqfn dy hwk ivc nfary lgfAuNidaF iswKF dy ros aqy AunF dIaF ieiqhfsk akFiKafvF df ieËhfr kIqf. aMimRqsr qoN pRfpq irportF muqfbk ies mOky muK smfgm sRI akfl qKq sfihb ivKy hoieaf. GwlUGfry dI Xfd ivc afKMz pfT dy Bog smfgm dOrfn iek pfsy pMQk isafsqdfnF ny apxy apxy ivcfr rwKy, dUjy pfsy sR ismrnjIq isMG mfn nfl sbMDq akflI vrkrF ny smfgm ƒ Kfilsqfn dy nfairaF nfl gUMjf idwqf. ÈRRomxI akflI dl aMimRqsr dy afgUaF aqy kuJ hor nOjvfnF ny ‘Kfilsqfn iËMdfbfd‘ aqy ‘iswK kOm dI kI mMg-aËfdI, aËfdI, aËfdI ‘ dy nfary vI lfey. sRI akfl qÉq sfihb ivKy juVIaF sMgqF dy ivÈfl iekwT ƒ sMboDn kridaF sRI akfl qÉq sfihb dy jQydfr igafnI joigMdr isMG vydFqI ny ikhf ik jUn 1984 dy GwlUGfry dy ÈhIdF ƒ siqkfr aqy swcI ÈrDFjlI iehI hovygI ik iswK bwicaF ivc niÈaF aqy piqqpuxy dI vD rhI ibmfrI ƒ TwlH pfeI jfvy, gurbfxI sbMDI Drm doKIaF vwloN pfey jf rhy Brm-BulyiKaF dIaF sfiËÈF ƒ pCfiVaf jfey aqy iswKI-isDFqF qy mfx-mrXfdf ƒ Zfh lfAux dIaF sfiËÈF bfry pMQ sucyq hovy. AunHF ieh vI ikhf ik iswK ieiqhfs ƒ qoV-mroV ky glq mnsUibaF nfl pyÈ kIqf jf irhf hY, ies bfry vI sfvDfn hox dI loV hY. AunHF ies sbMDI sfriQk Auprfly krn dI loV ‘qy Ëor idwqf. jQydfr vydFqI ny ies mOky jfrI kIqy sMdyÈ ivc smUh iswK pMQ ƒ inwjI rMjÈF qoN AuWpr AuWT ky aqy afpsI mqByd Bulf ky ieiqhfsk ÈqfbdIaF iekwTy mnfAux leI apIl kIqI. AunHF ikhf ik iehI smUh ÈhIdF ƒ swcI-suwcI ÈrDFjlI hovygI. AunHF ikhf ik 22 sfl pihlF awj dy hI idn sRI hirmMdr sfihb aqy hor gurUDfmF ivKy vfpiraf ieh mMdBfgf kfrnfmf, ijs ivc sRI hirmMdr sfihb ivKy msUm bwicaF, bygunfh aOrqF qy ÈrDflUaF ƒ kql kr idwqf igaf sI, sRI akfl qÉq sfihb dy pfvn asQfn ƒ mlIaf myt kIqf igaf, dI kOVI Xfd iswK kOm dI mfniskqf ƒ hmyÈf JMjoVdI rhygI. AunHF ikhf ik iswK kOm ies sfky dI Xfd ƒ kdy vI Bulf nhIN skdI. ies qoN pihlF sjy dIvfn ivc swcKMz sRI hirmMdr sfihb dy hËUrI rfgI BfeI nirMdr isMG bnfrs vfilaF ny ielfhI bfxI df kIrqn kIqf. ies mOky ardfs qKq sRI kysgVH sfihb dy jQydfr igafnI qrlocn isMG ny kIqI aqy hukmnfmf swcKMz sRI hirmMdr sfihb hYWz gRMQI igafnI gurbcn isMG ny ilaf.
          ieh sMKyp smfgm ijvyN hI Kqm hoieaf qF ÈRomxI akflI dl aMimRqsr dy pRDfn s: ismrnjIq isMG mfn qy hor afgU aqy vrkr akfl qÉq qoN hyTF afey, qF AunHF Kfilsqfn iËMdfbfd, bfdl murdfbfd afid nfary lfey. kuJ nOjvfnF ny Kfilsqfn iËMdfbfd dy Coty ieÈiqhfr vI lihrfey, AuprMq sRI akfl qÉq sfihb dy snmuK bYTIaF sMgqF ƒ sMboDn kridaF s: ismrnjIq isMG mfn ny mOjUdf srkfrF ‘qy iswK kOm nfl ivqkry df doÈ lfieaf. AunHF ikhf ik tfzf ijhf kfƒn isrP iswKF leI hI vriqaf igaf hY. AunHF doÈ lfieaf ik kyNdrI eyjMsIaF muV iswKF ƒ mrvfAux leI srgrm hoeIaF peIaF hn. AunHF s: bfdl smyq kuJ hor iswK afgUaF ‘qy akfl qÉq sfihb ivKy shuM cuwk ky Kfilsqfn dy muwdy qoN ipwØCy htx df doÈ lfieaf. AunHF ieh vI doÈ lfieaf ik ienHF iswK afgUaF ny 1973 df afnMdpur sfihb df mqf vI rwd kr idwqf hY. ies mOky AunHF hfËr sMgq ƒ afnMdpur sfihb dy mqy ƒ surjIq krn aqy kFgrs qy Bfjpf ƒ sihXog nf dyx sbMDI mqf jYkfry lgvf ky qy hwQ KVHy krvf ky pfs kIqf. sR pRkfÈ isMG bfdl ny ikhf ik kuJ muwTI Br lok mfhOl ƒ ivgfVnf cfhuMdy hn. AunF kol lokF df bhuqf huMgfrf nhIN hY, pr isafsI lfB lYx leI aijhf kr rhy hn. aYs[jI[pI[sI[ dy muKI avqfr isMG mwkV aqy hor kuJ afgUaF ny GwlUGfrf idvs mOky sRI akfl qKq sfihb ivKy pMQ dI cVdIklHf leI ardfs kIqI.

 

vrlz iswK afrgynfeIjysLn ny jUn 1984 dy sLhIdF nMU Xfd kIqf igaf

brYNptn:(sFJ svyrf) 22 sfl pihlF sRI drbfr sfihb Aupr Bfrq srkfr vloN kIqy gey POjLI hmly dOrfn sLhId ho cuwky smUh sLhIdF dI Xfd ivwc bIqy hPqy sfrI dunIaF ivwc sLhIdI smfgm hoey. vrlz iswK afrgynfeIjysLn vloN kYnyzf dI pfrlImYNt dy vYst blfk ivwc  1 jUn idn vIrvfr nMU pRBfvsLflI smfgm krvfey gey ijQy kYnyzf dy ieMmIgRysLn mMqrI mONtI solbrg, pRDfn mMqrI stIPn hfrpr dy inwjI skwqr jysn kYnI qoN ielfvf anykF aYm[pIjL, sYnytr aqy amrIkf dI aYNbYsI dy numfieMdy puwjy. sMsQf dy sInIar mYNbr igafn isMG sMDU, ieMtrnYsLnl pRDfn rfm rGbIr isMG cfhl, nYsLnl pRDfn gurpRIq isMG bwl, AuntfrIE dy vI[pI[ sqnfm isMG vfGf aqy sfbkf nYsLnl pRDfn ajIq isMG shoqf qoN ielfvf anykF mYNbrF ny sLmUlIaq kIqI. isLkfgo dy zf[ hrijMdr isMG sMDU ny muwK bulfry dy qOr qy BfsLn idwqf.

          AuprMq AuntfrIE Kflsf drbfr izksI roz gurduafrf sfihb ivKy sMsQf vloN hr sfl dI qrF sLhIdF nimwq sRI aKMzpfT krvfey gey ijMnF dy Bog aYqvfr nMU svyry 10 vjy pfey gey AuprMq sfrf idn dIvfn sjy.

          ies mOky sR[ suKimMdr isMG hMsrf ny sLhIdF nMU sLrDFjLlIaF aripq kridaF ikhf ik pihlF 20-21 sfl asIN sMqF dI AuzIk ivwc gflH idwqy hn pr hux vkq hY gwl iesqoN awgy qurn df. AunHF ikhf ik vrlz iswK afrgynfeIjysLn sLhIdF nMU sLrDFjLlI arpx krdI hY aqy smuwcI sMgq nMU bynqI hY ik Kflsf pMQ df afpxy dysL kfl df nfhrf hmysLf bulMd rihxf cfhIdf hY qF ik asIN afpxI mMjLly mksUd qwk phuMcx leI hmysLF XqnsLIl rhIey.

          sLincrvfr nMU sLfm dy ZfzI drbfr dIvfn mOky kYnyzf invfsI sLhId BfeI suirMdr isMG isLMdr dI brsI AunHF pRIvfr vloN mnfeI geI. ies mOky awj dI afvfjL ryzIE dy krqf Drqf suKdyv isMG igwl ny afpxy ivcfr sFJy kridaF iswK kOm nMU afjLfdI pRqI XqnsLIl hox dI vMgfr pfeI. inrvYr ryzIE dy sMcflk blivMdr isMG ny vI kOm dI mfniskqf nMU JMjV dI koisLsL kridaF mnorMjk sPF df ijLkr kIqf. sLhId BfeI suirMdr isMG isLMdr dy vwzy BYx jI gurjIq kOr bYNs ny afpxy Brf dI Xfd ivwc ilKI iewk kivqf sFJI kIqI.



sfkf nIlf qfrf ivruD iswKF vloN BfrqI sPLfrqKLfny awgy ros mujLfhrf
snPrFissko: BfrqI POjF vloN drbfr sfihb dy AuWpr 1984 ivc kIqy gey hmly dy sfkf nIlf qfrf dy sbMD ivc somvfr 5 jUn 2006 nUM kYlIPornIaf dy iswKF vwloN Bfrq sPLfrqKfny sfhmxy BrvF ros muËfhrf kIqf igaf. hmly dI 22vIN ros vrHygMZ sbMDI muËfhrf krn leI by-eyrIaf qoN ibnf bykrsPIlz, XUbf istI aqy stfktn qoN sMgqF phuMcIaF.
ies muËfhry df pRbMD PrImFt gurU Gr dI kmytI vloN kIqf igaf aqy iswK XUQ afP amrIkf dy mYNbr hr sfl dI qrHF BfrI igxqI ivc phuMcy. PrImFt gurUGr vloN BfeI gurmIq isMG Kflsf,BfeI ipRqpfl isMG hnI, BfeI gurbcn isMG rfxf, BfeI kulvMq isMG Kihrf aqy BfeI kuljIq isMG vloN ies muËfhry ƒ kfmXfb krn leI Kfs Auprfly kIqy gey. pRfpq jfxkfrI anusfr afpxy afp ƒ bhuq hI sUJvfn qy KfVkU smJy jFdy do ku lIzrF vloN muËfhrf nf-kfmXfb krn leI lokF ƒ muËhry ‘qy nf jfx leI roikaf igaf pr AuhnF afpxf nf vjUd hox krky Auh ies ivc kfmXfb nhIN ho sky aqy Auh muËfhry ivcoN vI gYrhfËr hI rhy. aiDkfrIaF ny ros mujLhry nUM iDafn ‘c rKidaF sPLfrqKLfny nUM bMd krn kIqf hoieaf sI. iemfrq dy awgy kIqy ies ros mujLfhry nUM sMboDn kridaF Kfilsqfn aPLyarjL sYNtr dy ieMcfrj zf[amrjIq isMG smyq vwK vwK bulfiraF ny BfrqI hkUmq dy iswKF Auwqy julmF dI drd BrI dfsqfn duhrfAuNidaF iswKF dI afjLfdI dy sMklp nUM amlI jfmf pihnfAux df swdf idwqf. hornF bulfiraF ‘c iswK XUQ afPL amrIkf dy BfeI Bjn isMG iBMzr, BfeI rysLm isMG, iswK gurduafrf sfihb sYnhojy dy skwqr aqy amYirkn gurduafrf pRbMDk kmytI dy mIq pRDfn BfeI jsvMq isMG hoTI, gurduafrf sfihb PrImFt dI suprIm kONsl dy mYNbr BfeI rfm isMG, BfeI suKdyv isMG bYnIvfl, pRbMDk kmytI dy pRDfn BfeI gurmIq isMG, dl Kflsf dy BfeI ajIq isMG pnUM, vrlz iswK PYzrysLn dy blbIr isMG tuwt, gurmq cyqnf lihr dy BfeI krnYl isMG Kflsf, hUstn qoN afey BfeI kfbl isMG, BfeI jiqMdr isMG sBrvfl, mnjoq isMG BfeI mnjIq isMG sfbkf PYzrysLn mYNbr, aqy bIbI jsivMdr kOr Kflsf sLfml sn.
ies sfl dy muËfhry dI Kfs gwl ieh sI ik qkrIbn sfrIaF hI pMQk jQybMdIaF dy numfieMdy phuMcy hoey sI, pr aYlsbrFty gurUGr dy pRbMDkF vloN koeI vI muËfhry ivc Èfml nf hoieaf. muËfhry dI ÈurUafq iswK XUQ afP amrIkf dy BfeI Bjn isMG iBMzr ny kIqI aqy smfpqI BfeI gurmIq isMG Kflsf ny afeIaF hoeIaF sMgqF df DMnvfd krky kIqI. sMgqF ivwc muujLfhry leI AuqsLfh nUM vyKidaF AuwQoN lMG rhy hornF iPrikaF dy lok BfrI idlcspI lYNdy ivKfeI dy rhy sn.
vrnxXog hY ik jUn 1984 ivc sRI drbfr sfihb AuWqy hoey BfrqI POj dy kihr qoN bfad iswK lgfqfr ies ivruD ros pRgtfAuNdy af rhy hn. ieiqhfs gvfh hY ik ijs ihMdusqfn ƒ afËfd krfAux leI iswKF ny 87 PIsdI qoN vwD kurbfnIaF kIqIaF, Aus dyÈ dI POj ny iPrkfpRsq hfkmF dy ieÈfry ‘qy iswKF dy jfn qoN ipafry sRI hirmMdr sfihb, sRI akfl qKq aqy 37 hor gurduafiraF ‘qy hmlf krky 5000 qoN vwD iswKF df kql kIqf. ijnHF ivc do do mhIny dy bwcy, 80-80 sflF dy bËurg aqy bIbIaF ƒ vI nhIN bKiÈaf igaf. iesy nslkuÈI ƒ jfrI rwKidaF iPrkfpRsq ihMdUaF vloN nvMbr 1984 ivc ihMdusqfn Br ivc 40 hËfr dy krIb iswKF df byrihmI nfl kql kIqf igaf. iPrkfpRsq ihMdU hfkmF vloN awj vI ienHF mnsUibaF qihq iswKF df kqlyafm jfrI hY. iswKF ivc jfigRqI ilafAux vfsqy aqy iswKF AuWqy ipCly 22 sflF ivc hoey Ëulm dI khfxI dunIaf qwk phuMcfAux vfsqy iswK sMgqF iehnF ros mujfhiraF ‘c Bfg lYNdIaF hn. amrIkf ‘c hornIN QfeIN aqy ivdysLF ‘c vI vwK vwK ros mujLhry krn dIaF irportF hn.


jUn 84 dy GwlUGfry dy sLhIdF nUM Bry mnF nfl Xfd kIqf
gurduafrf isMG sBf isaftl ivKy ÈhIdF dI Xfd ‘c Dfrimk smfgm
isaftl : gurduafrf isMG sBf dIaF sMgqF ny ies vfr jUn 1984 df ÈhIdI GwlUGfrf hPqf jF kih lvo ik iswKF dI nslkuÈI df smF duKI ihridaF nfl pr joÈo KroÈ nfl mnfieaf. ÈhIdF dI Xfd ivc aKMz pfT krvfey gey. ÈhIdI dyg vMzI geI. lMgr aquwt vrqy. BfrI dIvfn sjy, gurU Gr dy kIrqnI jQy BfeI jrnYl isMG mihk aqy BfeI dlbIr isMG dy jiQaF ny vYrfgmeI kIrqn duafrf sMgqF ƒ inhfl kIqf. BfeI amrIk isMG ËÉmI hurF dy kIrqnI jQy ny vI pUrf hPqf kIrqn dI Cihbr lfeI. sMgqF vwloN jQy dI bhuq ÈlfGf hoeI. BfeI gurdyv isMG jI rmdfs vfly kvIÈrI jQy ny sMgqF ƒ iswK ieiqhfs suxf suxf ky moh ilaf. ieh kvIÈrI jQf bfbf buwZf sfihb jI dy dr qoN vrosfieaf hoieaf hY.
          zfktr amrjIq isMG ny vfiÈMgtn zI sI qoN ies mOky phuMc ky sMgqF dy drÈn kIqy aqy afpxI DVwlydfr qkrIr nfl iek GMtf sMgqF ƒ kIl ky rwiKaf. iswKF dI ikvyN nslkuÈI ho rhI hY. mOjUdf hflqF df iswKI ‘qy asr. iswKF dI rfjsI aqy Dfrimk ÈkqI ƒ ikvyN Zfa lwg rhI. ies sB kuJ bfry AuhnF ny bVf ivsQfr pUrvk cfnxf pfieaf. bfad ivc zf[ amrjIq isMG hurF nfl isaftl dIaF pRmuwK ÈÉsIaqF, kmytI mYNbr aqy nOjvfnF dI iek bYTk hoeI, ijs ivc pMQ dy aihm msly aqy nOrQ amrIkf dy ivÈyÈ msilaF ‘qy aihm ivcfrF hoeIaF.
          bIbI sohnjIq kOr supqnI ÈhId BfeI KVk isMG iGwlI, kwlr BYxI( ijlHf pitaflf), ny sfD sMgq ƒ sMboDn huMidaF styj qoN afiKaf ik kOm ÈhIdF dy pirvfrF dI sfr lvy. bIbI jI ny afiKaf ik AuhnF dy pirvfr dy swq jIa ies GwlUGfry ivc ÈhId hoey hn aqy AuhnF dy pirvfrF ‘qy bhuq axmnuwKI qÈwdd hoieaf-idl kMbfAUu khfxIaF hn. ies vyly bIbI sohnjIq kOr jI pMjfb ivc ”mfqf gujrI shfrf trwst“ clf rhy hn ijs ivc bhuq sfry ÈhIdF dy bwcy rih rhy hn qy AuWc ivwidaf pRfpq kr rhy hn. AuhnF dI sFB sMBfl df Krc bhuq hY-afp jI ƒ bynqI hY ik AuhnF dI sfr lvo.
          ies mOky ‘klgIDr gqkf dl` vwloN 1984 dy GwlUGfry dIaF mUMhoN boldIaF qsvIrF dI pRdrÈnI lgfeI geI aqy 1984 dy smyN dI bxI hoeI iek mUvI idKfeI geI jo dyK nhIN sI huMdI. mwlo mwlI awKIaF hMJUaF nfl BrdIaF sn. ieh sfrI imhnq BfeI siqnfm isMG jQydfr klgIDr gqkf dl dy pirvfr vwloN kIqI geI, ijs leI sMgqF ny AuhnF df DMnvfd kIqf . ÈhIdF dI Xfd ivc KUndfn aqy bon mYro dfn kYNp lwigaf, ijs ivc dfn krn vfilaF dI svyry 10 vjy qoN Èfm qwk lfeIn nhIN tuwtI. cfr jUn aYqvfr 2006 ƒ hI gurduafrf isMG sBf isaftl dI srbsMmqI nfl cux geI sfl 2006-2007 dI pRbMDk kmytI ny cfrj sMBfl ilaf. iesy smyN BfeI avqfr isMG afdmpurI ny nvyN pRDfn BfeI hirMdrpfl isMG bYNs hurF ƒ sMgqF dy Bry iekwT ivc gurUGr dIaF kuMjIaF sONpIaF. nvIN pRbMDk kmytI pfsoN sMgqF ƒ afs hY gurU Gr ƒ cVHdIaF klf ivc rwKxgy. aDUry pRojYktF ijvyN pfrikMg, bwicaF leI skUl, PrMt gyt aqy nOjvfn pIVHI ƒ iswKI vwl pRyrn leI Xog kdm puwtxgy. cMgy pRcfrkF ƒ ilaf ky vDIaf pRcfr hovygf, pr ieh hoxf smuwcI sfD sMgq dy sihXog nfl hI hY. ies mOky BfeI amrIk isMG ËÉmI dy jQy, BfeI gurdyv isMG dy kvIÈrI jQy, zf[ amrjIq isMG hurF ƒ aqy ipCly sfl dI syvf inBf geI kmytI dy mYNbrF nUM gurUGr vloN isropfE dI bKiÈÈ hoeI.
          vrnxXog hY ik ies smfgm mOky bhuq sfry Auh guriswK vI hfËr hoey jo ipCly smyN kuJ kfrnF krky nfrfË sn. vYsy isaftl dI sMgq df ieh vI ieiqhfs hY, iek vfr do gurduafiraF qoN vI iek vI hoieaf sI. awj BfvyN vD rhI loV anusfr vfiÈMgtn styt ivc nON gurduafry bx gey hn. gurduafrf isMG sBf sfry hI gurduafiraF df sYNtr hY, Durf hY. iqMno idn sRI aKMz pfT sfihb dI aqy lMgrF dI syvf trwkF vfly vIrF aqy akflI dl aMimRqsr (sR[ ismrnjIq isMG mfn) aqy sMgqF dy sihXog nfl aquwt cwlI.
 


jUn 84 dy ÈhIdF dI Xfd ƒ smripq smfgm ircmMz ihwl inAUXfrk ivKy smuwcIaF pMQk jQybMdIaF vloN mnfieaf igaf
inAUXfrk : jUun mhIny df pihlf hPqf sMn 1984 qoN bfad iswK mfniskqf ivc iek duKFqk hPqy dy qOr ‘qy aMikq ho cuwkf hY. scKMz sRI drbfr sfihb qoN ibnf 37 hor gurduafrf sfihbfn AuWqy ihMdosqfnI POjF vwloN tYNkF qopF nfl hmlf krky iswK kOm ƒ gulfmI df aihsfs qF krvfieaf hI igaf, nfl hI iek kfly dOr dI ÈurUafq vI kIqI geI, ijs qihq iswK nslkuÈI df kfrj afrMiBaf igaf. ijwQy ihMdusqfnI hkUmq vwloN hwd drjy dI krUrqf df pRgtfvf kridaF drbfr sfihb ivc golIaF mfrIaF geIaF, sRI akfl qKq sfihb ƒ qopF nfl Zfihaf igaf pMjvyN pfqÈfh sRI gurU arjn dyv jI dy ÈhIdI idhfVy ‘qy juVIaF sMgqF ƒ koh koh ky mfiraf igaf, iswK rYPrYNs lfiebryrI aqy kImqI iswK ieiqhfsk vsqUaF ƒ sfiVaf igaf, AuWQy pUry pMjfb ƒ kriPAU lgf ky POjI ÈRyxI ivc qbdIl kr idwqf igaf. ies duKFq vrqfry dy bfvjUd smuwcIaF pMQ pRsq iDrF AuhnF ÈhId isMGF ƒ ies hPqy pRxfm krdIaF hn, jo sMq jrnYl isMG jI Kflsf iBMzrFvfilaF dI agvfeI ivc sRI akfl qKq ivKy BfrqI POjF nfl twkr lYNidaF ÈhIdI pRfpq kr gey, ijhnF ny gurU DfmF dI rwiKaf afpxy pRfx dy ky kIqI. iehnF idnF ƒ cyqy kridaF hr iswK mn ies hPqy afpxy mn dy vydnf pRgt krdf hY. iswK klcrl susfietI ircmMz ihwl inAUXfrk dIaF sMgqF ny vI 4 jUn aYqvfr df idhfVf ies vrqfry ƒ smripq kIqf. do jUn qoN afrMB sRI aKMz pfT sfihb jI dy Bog svyry 9 vjy pfey gey, AuprMq gurU Gr dI bx rhI nvIN iemfrq dy ivÈfl hfl ivc dIvfn sjy, ijwQy sMgqF bVy AuqÈfh nfl svyr qoN hI juVnIaF ÈurU ho geIaF aqy iek ivÈfl iekwT ies smfgm dOrfn dyKx ƒ imilaf. smuwcIaF pMQk jQybMdIaF ny ies smfgm ƒ mnfAux df Auprflf bVy joÈ nfl kIqf. hukmnfmy dI ivafiKaf kridaF hI BfeI jspfl isMG jI ny jUn dy ÈhIdF ƒ ÈrDFjlI aripq kIqI aqy sMq jrnYl isMG jI dI ÈhIdI ƒ aduwqI ÈhIdI krfr idwqf. ies smfgm ivc ivÈyÈ bulfry dy qOr ‘qy swdy gey pRo[pRBÈrnbIr isMG jI ny afpxy BfvpUkq ivcfrF nfl sMgqF ƒ iswKI dy anUTy mMzlF dy drÈn krvfey. AuhnF iswK ieiqhfs dy vrky ProlidaF AuhnF muwK ieiqhfsk GtnfvF df iËkr kIqf, ijhnF ny iswK ieiqhfs ‘qy gihrI Cfp CwzI. jUn 84 qoN bfad iswK kOm dI lIh ‘qy iswK soc hor cfly awgy vD rhI hY. ieh hux BfrqI isstm nfl smJOqf nhIN kr skdI. sMq jrnYl isMG jI ƒ AuhnF iswKI dy AuWc mMzlF df pFDI dwsidaF ikhf ik asl ivc sMq jI hI Auh vfihd iswK sn, ijhnF ny BfrqI Èfsn vwloN idwqy hr Coty moty smJOqy dy lflc ƒ Tukrfieaf aqy kOm ƒ afpxI shI iswK soc dy cOqVy qy iekwTf kIqf. drasl ieho hI gwl srkfr ƒ mnjUr nhIN sI jo hmly df aqy sMqF dI ÈhIdI df kfrn vI bxI. Èbd kIrqn qoN ibnf kuJ hor coxvyN bulfiraF ny vI sMgqF nfl ivcfr sFJ pfeI.
pUry pMzfl ivc ÈhId isMGF dIaF PotoaF lfeIaF geIaF sn. vwzakfrI ZwTy hoey akfl qKq sfihb dI Poto aqy sMq jrnYl isMG jI dI vwzI Poto ies idhfVy ƒ Xfd krvf rhIaF sn. amr isMG nUr dy ZfzI jQy ny imly smyN ivc sMgqF ƒ kIl ky rwK idwqf. hmly df Bfvuk vrnx aqy isMGF vloN jvfbI kfrvfeI ƒ joÈIly aMdfË ivc AunHF bfKUb pyÈ kIqf. gurU Gr dI pRbMDk kmytI dy pRDfn BuipMdr isMG aqy styj sYktrI jgIr isMG jI ny sfrIaF jQybMdIaF aqy smUh sMgqF df DMnvfd kridaF awgy qoN ieho ijhy idhfVy iml ky mnfAux df aihd kIqf igaf.
 



iswKF vloN lMzn ‘c mfrc
lMzn: iswK jgq dy srb pivwqr sQfn sRI hirmMdr sfihb Aupr BfrqI POj vwloN jUn 1984 ivwc kIqy hmly dI 22vIN vrygMZ mOky sYNtrl lMzn ‘c iswKF vloN ivÈfl mfrc kIqf igaf. hfeIz pfrk qoN trfPlfgr sukyar qk kIqy ies mfrc ‘c inky qoN lY ky ibrD avsQf qwk dI hr Aumr dy iswK Èfml sn ijhVy Bfrq ‘c iswKF leI KudmuKiqafr aiDkfrF dI mMg kr rhy sn. Xfd rhy ik BfrqI abfdI ‘c iswKF dI igxqI 3 pRqIÈq hY.
hËfrF byksUrF ƒ golIaF aqy qopF-tYNkf nfl BuMnx vfly sfkf nIlf qfrf vyly BfrqI POj ƒ 6 jUn 1984 ƒ sRI drbfr sfihb kMplYks ‘c Gusx df hukm AudoN pRDfn mMqrI ieMdrf gFDI ny idwqf sI ijs ƒ kuJ mhIinaF bfad Ausdy iswK surwiKaf gfrzF sqvMq isMG aqy byaMq isMG ny mfr idwqf sI .ies ipCoN hoey iswK ivroDI dMigaF dOrfn 3000 qoN vwD byksUr iswK iPrkU guMizaF ny byrihmI nfl mfr mukfey.

 

jUn 1984 dy iswK GwlUGfry dI Xfd ivc sYn ÌrFissko siQq ihMdosqfn sÌfrqKfny awgy BfrI ros muËfhrf

sYn ÌrFissko bya (blivMdrpfl isMG Éflsf) jUn 1984 dy iswK GwlUGfry df bfeIvF ros idvs mnfAux aqy ihMdosqfn dy bRfhmx hfkmF ƒ ieh dwsx leI ik iswK kOm kdy vI afpxy Auqy hoey bRfhmxvfdI Ëulmo isqm ƒ BuwlygI nhIN, ies vfr vI sYn ÌrFissko bya aqy afly duafly dy ÈihrF ivc rihx vfly iswKF ny sYn ÌrFissko ivcly BfrqI kFslyt jnrl sfhmxy somvfr, jUn 5 ƒ BfrI ros muËfhrf kIqf ijs ivc sYNkVy iswK bËurgF, nOjvfnF, bIbIaF aqy bwcy bwcIaF ny ihwsf ilaf . ies ros muËfhry ivc Èfml hox leI bykrËÌIlz, sYkrmYNto, XUbf istI, stfktn, mntIkf, trysI aqy mozYsto afid ÈihrF ivcoN sMgq phuMc hoeI sI .

ies muËfhry ƒ kfmXfb krn leI Éfilsqfn dy ÈhIdF dI Xfd ivc bxy gurduafrf sfihb ÌrImFt, sYn hoËy iswK gurduafrf sfihb, gurduafrf sfihb aYl sbrFty, smUMh jQybMdIaF aqy sfD sMgq ny sFJy qOr qy sihXog kIqf . BfeI krnYl isMG skwqr gurduafrf sfihb ÌrImFt rfhIN ardfs krn nfl muËfhrf ÈurU hoieaf . sMgqF ny vwzy vwzy Bfrq ivroDI bYnr cuwky hoey sn . jUn 84 vyly dy ÌOjI hmly smyN ZwTy sRI akfl qÉq sfihb dI vwzI qsvIr vI muËfhry smyN Èfml sI jo ihMdosqfn dy rfÉÈ hfkmF df krUp cyhrf nMgf kr rhI sI . ÉfilsqfnI JMzy hvf ivc lihrf ky Éflsf pMQ dI aËfdI df aYlfn kr rhy sn aqy kFslyt awgy lwgy  bwuZy ÈyrF vfly BfrqI JMzy df muMh icVf rhy sn . hfeI skUlF aqy kfljF ivc pVHdy bwcy bwcIaF df joÈ vyKx vflf sI . Auh sB qoN AucI avfË ivc Éfilsqfn iËMdfbfd dy nfary lf rhy sn . iswK XUQ afÌ amrIkf dy BfeI gurbcn isMG rfxf, BfeI pirqpfl isMG hnI, BfeI ieMdrjIq isMG aqy BfeI gurÈrn isMG hYpI afpxy sfQIaF nfl Éfilsqfn iËMdfbfd aqy ihMdosqfn murdfbfd df nfhry lf rhy sn . BfeI jfhn isMG igwl, qijMdr isMG dusFJ aqy gurmyj isMG igwl aqy AunHF dy sfQI afpxy jQy smyq hfËr sn . mntIkf qoN BfeI jspRIq isMG gqky vfly afpxy jQy nfl hfËrI Br rhy sn .

          bulfiraF ivc gurduafrf ÌrImFt dy pRDfn BfeI gurmIq isMG Éflsf, aqy suprIm kONsl dy cyarmYn BfeI rfm isMG, suprIm kONsl mYNbr BfeI suKdyv isMG bYnIvfl . sYn hoËy iswK gurduafrf sfihb dy swkqr  aqy amrIkn gurduafrf pRbMDk kmytI dy mIq pRDfn BfeI jsvMq isMG hoTI . vfiÈMgtn zI sI qoN Éfs qOr qy afey Éfilsqfn aÌyarË sYNtr dy sMcflk zf: amrjIq isMG . iswK XUQ afÌ amrIkf dy sInIar mYNbr BfeI ryÈm isMG aqy BfeI Bjn isMG iBMzr . BfeI ajIq isMG pMnU dl Éflsf . amYrIkn gurduafrf kONsl dy cIÌ afrgynfeIËr aqy jnrl sYktrI BfeI blbIr isMG tuwt . gurmiq cyqnf lihr dy BfeI krnYl isMG Éflsf . XUbf istI qoN mfstr mihMdr isMG . mnjIq isMG ÌYzryÈn mYNbr . nOjvfn mnjoq isMG . Éfilsqfn dy ÈhId BfeI bljIq isMG dI BfxjI aqy ÈhId BfeI jsivMdr isMG dI BqIjI punIq kOr Éflsf . akflI dl aMimRqsr dy BfeI gurjIq isMG, hUstn qoN BfeI jiqMdr isMG sBwrvfl aqy BfeI kfbl isMG . mfqf hrbMs kOr jI ny iek kivqf suxfeI . mfqf hrBjn kOr pƒ jo stfktn qoN afey sn ny bRfhmxvfdI srkfr dI inKyDI kIqI aqy Kfilsqfn iËMdfbfd dy nfhry lfey . bIbI jsivMdr kOr Kflsf ny Auienf Ëulm Bulfieaf nhIN jf skdf”  kivqf suxf ky mfhOl gMBIr kr idqf .

          skwqr dI syvf BfeI srvx isMG stfktn ny inBfeI . AunHF dy srU vrgy kwd aqy AucI BfrI afvfË ny Éfilsqfn iËMdfbfd dy nfhry lfAux aqy sMgqF pfsoN lvfAux ivc bhuq mdd kIqI . AunHF dI syvf pRBfvÈflI sI . gurduafrf sfihb ÌrImFt dy skqr BfeI krnYl isMG, suprIm kONsl mYNbr BfeI kuljIq isMG aqy gurcrn isMG mfn vI hfËr sn aqy Éfilsqfn iËMdfbfd dy nfhry lf rhy sn .

ies muËfhry dI ÉfsIaq sI iswK bËurgF dI BfrI ÈmUlIaq . ieh sYn hoËy aqy ÌrImFt qoN Éfs qOr qy phuMcy sn . jsvMq isMG hoTI afpxIaF iqMn pIVHIaF (afp, afpxI bytI aqy dohqrI) smyq hfËr sn . ievyN hI pRo: pIqm isMG cImf afpxI mfqf, aqy afpxy puwqr smyq hfËr sn . BfeI avqfr isMG aqy BfeI qrsym afpxIaF do bwsF lY ky hfËr sn . ienHF ny afpxIaF do bwsF syvf leI pyÈ kIqIaF ijnHF rfhIN sMgq muËfhry ivc Èfml hoeI .

            sB bulfiraF ny iek afvfË ivc awj qoN bfeI sfl pihlF pUry pMjfb (Éfilsqfn) ivc kriÌAU lf ky sRI hirmMidr sfihb aqy 37 hor ieiqhfsk gurduafiraF qy BfrI hmlf bol ky hËfrF inhQy iswKF ƒ kql kr dyx aqy sRI akfl qÉq sfihb ƒ ZfAux dI BfrI inKyDI kIqI aqy ikhf ik awj vI iswK kOm ƒ mhfn ÈhId sMq jrnYl isMG jI Kflsf iBMzrFvfilaF dy ieh kImqI bol Xfd hn ik, AujdoN BfrqI ÌOj sRI hirmMidr sfihb aMdr pYr DrygI AudoN Éfilsqfn dI nINh rwKI jfeygI” . awj iswK kOm df inÈfnf afpxf dyÈ Éfilsqfn hY . sB ny iek afvfË ivc ikhf ik iswK hoNd ƒ bcfAux leI afpxf dyÈ hoxf lfËmI hY .

     ies muËfhry dI ÉfsIaq sI iswK bËurgF dI BfrI ÈmUlIaq . ieh sYn hoËy aqy ÌrImFt qoN Éfs qOr qy phuMcy sn . jsvMq isMG hoTI afpxIaF iqMn pIVHIaF (afp, afpxI bytI aqy dohqrI) smyq hfËr sn . ievyN hI pRo: pIqm isMG cImf afpxI mfqf, aqy afpxy puwqr smyq hfËr sn . BfeI avqfr isMG aqy BfeI qrsym afpxIaF do bwsF lY ky hfËr sn . ienHF ny afpxIaF do bwsF syvf leI pyÈ kIqIaF ijnHF rfhIN sMgq muËfhry ivc Èfml hoeI .

          do vjy ieh ÈFqmeI muËfhrf smfpq hoieaf . BfeI suKdyv isMG lMgr ieMcfrj aqy AunHF dy sfQIaf duafrf myhnq aqy Éfilsqfn dy ÈhIdF pRqI ÈrDf Bfvnf nfl iqafr kIqf igaf grm lMgr sMgqF ny siqkfr nfl Cikaf .

 

 

8 ngr kIrqn qrn qfrn sfihb puwjy

qrnqfrn: 11 jUn:- ÈhIdF dy isrqfj pMcm pfqÈfh sfihb sRI gurU arjn dyv jI dy 400 sflf idhfVy ƒ smripq awj vwK vwK QfvF qoN 8 ngr kIrqn pMj ipafiraF dI agvfeI ivc aqy sRI gurU gRMQ sfihb dI Cqr Cfieaf hyT sRI drbfr sfihb, qrn qfrn sfihb puwjy. ipCly krIb iek mhIny qoN lgfqfr ngr kIrqn dy rUp ivc sMgqF BfrI igxqI ivc qrn qfrn puwj rhIaF hn. awj afAux vfly ngr kIrqnF ivc gu:lkIr sfihb, Pqihcwk qoN iek ivÈfl ngr kIrqn ieQy puwjf. ies ngr kIrqn ivc bfbf joigMdr isMG jI kfrsyvf vfly, hrjIq isMG, jgIr isMG nMbrdfr, aMimRqpfl isMG jOVf, aqy hor vI keI sKÈIaqF Èfiml sn. iesy qrHF hI gu: hirgoibMd sfihb pf:CyvIN mMzI goibMdgVH qoN bIqy kwl qoN cwilaf hoieaf iek ivÈfl ngr kIrqn awj ieQy puwjf. ies ngr kIrqn ivc Èfiml pRDfn iBMdr isMG, rivMdr isMG BMgU, qyjvIr isMG, suKdyv isMG afid Èfiml sn. iesy qrHF hI ieQy puwjx vfly ngr kIrqnF ivc aMimRqsr ijly dy ipMz murfdpurf qoN iek ivÈfl ngr kIrqn ieQy puwjf. ies ngr kIrqn ivc bfbf mihMdr isMG rwKF vfly, bfbf anUp isMG, sR[gurnfm isMG srpMc, srbjIq isMG doDI, suKdyv isMG afid hfËr isMG. gurU kI vzflI, aqy vrpfl qoN vI do ngr kIrqn ieQy puwjy. vrpfl qoN puwjy ngr kIrqn ivc ÈromxI kmytI dy mYNbr bfpU jgIr isMG vrpfl dy ivÈyÈ Auprfly sdkf BfrI sMgqF smyq ngr kIrqn ieQy puwjf. bfbf bkflf sfihb qoN iek ngr kIrqn gurU kI lfzlI POË smUMh inhMg isMG jQybMdIaF aqy ÈRomxI kmytI mYNbr sfihbfn dy ivÈyÈ Auprfly skdf ieQy puwjf. ies ngr kIrqn ƒ sR[mnijMdr isMG kMg nOjvfn akflI afgU aqy jQy:avqfr isMG pRDfn ÈRomxI kmytI vwloN rvfnf kIqf igaf. ies smyN sR[jgIr isMG kMg, bljIq isMG jlfl Ausmf, guirMdrpfl isMG reIaf sfry mYNbr ÈRomxI kmytI aqy sR[rGbIr isMG skwqr ÈRomxI kmytI dy ivÈyÈ Auprfly sdkf ieQy puwjf. ieQy puwjx qy Auprokq ngr kIrqnF df ÈRomxI kmytI dy pRbMDkF aqy hor jQybMdIaF vwloN inwGf suafgq kIqf igaf. suafgq mOky sR[myjr isMG rtOl, sR[pRqfp isMG aYzI[mYnyjr, suKijMdr isMG jI hYz gRMQI sRI drbfr sfihb qrn qfrn, mnjIq isMG iZwloN kOslr, sR[hrpRIq isMG jI, sR[afjfdIp isMG pblIistI ivBfg, sR[kulvMq isMG ieMtrnYt ivBfg, sR[byaMq isMG, sR[mnjIq isMG afid vI hfËr sn.

 

 

ijlfnI dI pRYsW kfnPrMs ‘c isLv sYinkf  df hmlf

jMmU :- iPrkU ihMsf PYlfAux dy dosL ‘c igRPqfr kIqy gey kWtVpMQI vwKvfdI ksLmIrI nyqf seIad alI sLfh ijlfnI nUM awj jLmfnq qy irhfa kr idWqf igaf| AunFH vWloN sWdy gey pwqrkfr sMmyln ivc isLv sYnf  vrkrF ny joLrdfr hMgfmf kIqf| sRI ijlfnI nUM ieQoN dI kyNdrI jylH ivcoN awj dupihr irhfa kIqf igaf qy AunFH ny 2 vjy jMmU dy pRImIar hotl ivc pWqrkfr sMmyln swidaf | pWqrkfr sMmyln surU hox qoNkuJ imMt pihlF isLv sYnf dy vrkr Bfrq mfqf dI jY’ aqy ‘XdI Bfrq my rihnf hY qoN vMdy mfqrm kihxf hogf’ dy nfary lgfAuNdy hoey aMdr dfKl hoey| Auh ijlfnI dy Bfrq ivroDI qy pfik pwKI ruwK df ivroD kr rhy sn| isLv sYnf dy vrkrF ny cIKdy hoey ikhf ik asIN pfiksqfnIaF nUM jMmU ivc Bfrq ivruwD ibafnbfjLI krn dI iejfjq nhIN dyvFgy| AunHF ny ijlfnI qy AunHF dy hmfieqIaF nUM pfiksqfnI ikhf| ienFH isLv sYinkF ny pwqrkfrF dI mojUdgI ivc ijlfnI nUM ikhf ik jd qwk qusIN ihMdusqfn ijMdfbfd nhIN khogy, quhfnUM jMmU ivc pRYsW, kfnPrMs nhIN krn idWqI jfvygI|

          ijlfnI ny sKq rvweIaf apxfAuNdy hoey ikhf ik mYnUM pRYsW kfnPrMs krn idE jf nF krn idE, mYN ihMdusqfn ijMdfbfd nhIN khFgf| puils ny moky qy dKl dy ky siQq nUM ivgVn qoN rok ilaf| AuQy mojUd puils mulfjLm ijlfnI nUM hotl dy kmry ivc lY gey qy iPr AunHF ny isLv sYinkF nUM AuQoN htfieaf|

          ijlfnI nUM buwDvfr nUM igRPqfr kIqf igaf sI| puMC dy cIP juzIsLIal mYijstRyt dy hukm qy AunHF ny jylH qoN irhfa kIqf igaf hY| vYsy qF jwj ny AunHF nUM suwkrvfr nUM hI jmfnq dy idwqI sI pr ies dI kfpI jylH aiDkfrIaF nUM awj svyry imlI | jylH aiDkfrIaF ny ishq dy  afDfr qy jLmfnq leI arjLI idwqI sI| ijlfnI idl dy gurdy dI ibmfrI qoN pIVq hn| AunHF afpxI irhfeI qoN bfad pwqrkfrF nUM ikhf ik AUnHF dI igRPqfrI isafsI Bfvnf  qoN pRyirq sI|

 

200 sLrDflUaF nUM pfik jfx dy vIjLy jfrI, bfdl, mwkV, bIbI jfgIr kOr, rxIky qy lopoky vI sLfml

atfrI :- pMcm pfqsLfh sRI gurU arjn dyv jI dI cOQI sLhIdI sLqfbdI pfiksqfn siQq gurduafrf zyhrf sfihb lfhor ivKy mnfAux leI sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN aMimRqsr qoN lfhor iljfey jfx vfly ngr kIrqn leI awj pfiksqfn aMbYsI nvIN idwlI vwloN 120 iswK XfqrIaF dy pfsport Aupr vIjyL lwgf idwqy hn|

          bfkI dy 80 hor vIjyL BfeI mrdfnf susfietI iProjLpur, nnkfxf sfihb iswK XfqrI jwQf puqlIGr(aMimRqsr) aqy hor sMsQfvF nUM jfrI kIqy hn, ieh 200 iswK XfqrIaF df jwQ ivsLysL ngr kIrqn dy rUp ivc 12 jUn nUM kOmFqrI vfhgf srhwd (atfrI) sVk rfhIN pfiksqfn ivc dfKl hovygf| ngr kIrqn leIidwlI iswK gurduafrf pRbMDk kmytI ny koeI pfsport vIjLy leI aplfeI nhIN kIqf sI| so idwlI kmytI vwloN ies ngr kIrqn ivc koeIsLrDflU pfiksqfn nhIN jfvygf|

           pr 13 jUn  nUM atfrI rylvy stysLn qoN ivsLysL ryl gwzIaF rfhIN idwlI kmytI, sROmxI kmytI, KflVf imsLn kmytI, jMmU ksLmIr, muMbeI qoN iswK sLrDflUaF df 5000 mYNbrI jwQf pfiksqfn jfvygf|

          ies sbMDI nnkfxfsfihbiswK XfqrI jwQf dy pRDfn pRIqm isMG BftIaf ny sFJy qOr qy dwisaf ik awj pfiksqfn aMbYsI vwloN sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI dI agvfeI hyTly ngr kIrqn ivc jfx leI sRomxI akflI dl dy pRDfn s[ pRkfsL isMG bfdl, sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn avqfr isMG mwkV, sfbkf pRDfn bIbI jgIr kOr, ivDfiek guljLfr isMG rxIky, ivDfiek vIr isMG lopoky, zf[ dljIq isMG cImf aqy anykF hornF sInIar akflI afgUaF nUM vIjLy idwqy gey sn|

          AunHF dwisaf ik aYqkIN pfiksqfnI aMbYsI vwloN pfiksqfn ivcly gurDfmF dI Xfqrf leI 10 idnf koty ivcoN iek idn Gtf ky isrP 9 idnF df vIjLf 13 qoN 21 jUn qwk df kIqf igaf hY| BfrqI iswK sLrDflU 16 jUn nUM gurduafrf zyhrf sfihb lfhor ivKy sLhIdI sLqfbdI mnfAux AuprMq gurduafrf jnm asQfn nnkfxf sfihb, gurduarf pMjf sfihb (hsn abdfl), gurduafrf swcf sodf sfihl PfrUkfbfd, gurduafrf sRI drbfr sfihb krqfrpur, gurduafrf roVI sfihb aYmnfbfd aqy hor gurDfmf dy drsLnF AuprMq 21 jUn nUM vfps dysL prq afAuxgy| AunHF dwisaf ik ngr kIrqn qoN ielfvf pfiksqfn jfx vfly 5000 iswK sLrDflUaF nUM vIjLy kwlH 11 jUnaqy prsoN 12 jUn nUM pfiksqfn aMbYsI vloN jfrI kIqy jfxgy|

 

rfKI dy bfad hux myGnf dy sLoa ivc hoieaf hMgfmf

muMbeI :- lok ajy rfKI sfvMq dy styj sLoa qy hoey hMgfmf nUM Bwuly vI nhIN sn ik kwlH jUnfgVH ivc aiBnyqrI myGnf nfiezU dy styj sLoa nUNMlY ky bvfm mc igaf hY| myGnf dy sLOa ivc hoey hMgfmy df kfrn sLoa ivc Aus vwloN pihny gey Coty kwpVy nhIN sgoN lokF ny qF sLoa ivc Aus dI sihXogI zFsr dy kwpiVaF nUM lY ky hMgfmf kIqf| myGnf dy sLoa dy ivroD ivc rfjkot ivc kFgrsI vrkrF ny muwK mMqrI nirMdr modI df puqlf sfVn df PYslf kIqf hY| lokF df kihxf sI ik myGnf dI sihXogI zFsr sMBfvnf syT ny sLoa ivc byhwd Coty aqy Auqyjk kwpVy pihny hoey sn ijs kfrn Auh zFs nhIN kwpiVaF nfl lokF df iDafn afpxy vwloN afkrsLq kr rhI sI|

          myGnf df ieh zFs sLoa jUnfgVH tUirjLm vwloN sYr spfty nUM AuqsLfh dyx leI afXoijq kIqf igaf sI| EDr dUsry pfsy ies mfmly nUM lY ky myGnf df kihxf hY ik AunHF dy muqfbk AunHF df sLoa dyKx ijMny lok afey sn AunHF sfiraF ny Aus dy sLoa dI sLlfGf kIqI sI| sMBfvfnf, ijs dy kwpiVaF nUM lY ky ivvfd KVHf hoieaf sI, df kihxf hY ik lokF nUM hMgfmf KVf krn dI bjfey AunFH dy zFs dI sLlfGf krnI cfhIdI sI|

 

iek pMjfb ieh vI !

luiDafxf(qijMdr isMG):- iek pMjfb gurUaF, pIrF, sMqF aqy drvysL dI rwbI bfxI nfl vrsoieaf hoieaf| DIaF BYxf, aqy buwZIaF mfvFdI iejwq df sFJIdfr| kdy smyN dy DfVvIaF ny ienHF dIaf DIaF BYxF dI iewjq nUM hwQ pfieaf qF DfVvIaF nUM Ausdy Gr qwk jf ky sbk isKfieaf| iek pMjfb ieh vI| swqr sflf bjurg aorq nUM nMgI krky ipMz dIaF glIaF ivc Gumfieaf igaf qF iksy dI awK ivcoN sLrm nfl iek awQrU vI nhIN izigaf| iek hor mfmly ivc ipMz dy hI muMzy kuVI nUM iewtF vwty mfr ky  QfeyN ZyrI kr idwqf aqy pUry df pUrf ipMz GUk suwqf irhf|

          pMjfb dy hI mflvyN dy jlflfbfd Qfxy ivc pYNdf ipMz sVIaf| ipMz dI bjurg aorq krqfr kor ijs ny 70 vrHy hr duwK suwK ivc afpxy BfeIcfrI nfl kwty| buZfpy ivc iek suxI suxfeI gwl dI sjLf ieh imlI ik ipMz dy hI lokF ny Ausdy kwpVy pfV idwqy aqy nMgI krky ipMz dIaF glIaF ivc Gumfieaf| iksy dI mF dy sfrI Aumr  dI kmfeI, sPYd vfl kwt idwqy| ipMz dI pMcfieq qwk nhIN kuskI| mnuwKI pfglpx nUM rokx leI koeI awgy nhIN afieaf| ieh sfrf kuJ dysL dI siBaqf dy mohrI aqy rKLvfly vjoN jfxy jFdy pMjfb ivc vfpiraf| kwKF qoN holI ho geI mF, kwKF qoN hOlf ho igaf pMjfb| pMjfb ijs dy ipMzF ivc phu Putfly qoN pihlF hI gurduafiraF ivc ielfhI bfxI df kIrqn surU ho jFdf hY| mMdrF ivc sLrDflU suwK sLFqI leI GMtIaF vjfAuNdy hn| idn dhfiVaF Auqy lMgr lfey jFdy hn aqy hr afAux jfx vfly nUM hwQ joVy jFdy hn| Aus dy hI iek ipMz ivc iksy dI mF nUM nMgI krky Pyiraf jf irhf hY|

          mnuwKI sbMDF ivc dirMdgI dI iek hor imsfl| duafby dy ipMz BwtIaF ivc nOjvfn sMdIp kumfr aqy lVkI mnjIq kOr nUM iek iDr ny iewtF vwty mfr ky Kqm kr idwqf| Auh dovyN Gr vfilaF dI mrjLI dy iKlfP ivafh krvfAux leI Bwjx lwgy sn pr dohF nUM QF hI ZyrI kr idwqf| ipMz dy iksy bMdy ny ies mfmly ivc pwlf dUr rwKx ivc hI isafxp smJI|

          iek hor Gtnf ivc duafby dy kpUrQlf ksby ivc iek nUMh ny afpxy nOjvfn pRymI dy rsqy ivc roVf bxy bjurg shurf mihMdr isMG aqy sws dljIq kOr nUM Kqm krvf idwqf| ies bjurg joVy df lVkf kuJ sfl pihlF mr igaf sI aqy hux Auh afpxI ivDvf nUMh nfl rih rhy sn|

          duafby ivc hI iek hor Gtnf ivc nUr mihl ksby ivc bFgV nF df ivakqI ies krky kql df isLkfr ho igaf ik Ausny suhfg rfq vfly idn hI afpxy imwqr dI bIvI nfl blfqkfr kIqf| ies mfmly ivc bFgV aqy Aus df zrfeIvr mfry gey aqy AunHF dIaF lfsLF hux ihmfcl ivcoN imlIaF hn|

          ienFH sfry hI mfmilaF ivc puils df kihxf hY ik dosLIaF nUM igRPqfr kr ilaf igaf hY| puils ny afpxI kfrvfeI pf ky ieh dws idwqf hY ik pMjfb ivc pUrI qrHF sLFq hY| bjurg aOrq nUM ipMz ivc nMgf GumfAux vfly dosLIaf iKlfP kys drj ho gey hn aqy igRPqfrIaF df islislf jfrI hY| nOjvfn joVy nUM iewtF nfl mfrn vfly lokF ivruwD kys drj ho igaf hY | ies dy nfl surU hovygf kcihrIaF df islislf| hr pysLI qoN pihlF aqy bfad ivc qrIk Bugqx vflf vkIl iensfP df drvfjf KVkfAux vfly vwl pRLsLn icMn vFg vyKygf| AunHF adflqF ivc iensfP leI avfjLF pYxgIaF ijQy iensfP lYx leI lok ibrK ho jFdy hn| bjurg aOrq dy kwty hoey vfl hux kcihrIaF ivc Auzxgy| iksy dI DI dy iksy Qfxy df qfienfq munsLI kcihrIaF dI idn Br dI Qkfvt lfhux leI jyb grm krn dy nfl sLfm dy aDIey, pAUey df ieMqjLfm vI krygf| ieh kOx jfxdf hY ik iensfP lYx leI pihlF mr cuwkI buwZI aOrq jdoN dUjI vfr mrygI qF adflq ijhI hfsI hws ky buwZI qur jfx bfry adflq nUM ieqlfh dyvygf aqy mOky dy jwj nUM slUt mfr ky afpxI kcihrI ivc hfjLrI vI luafeygf| buwZI mF dy sPYd vflF df iensfP lYx vfly Aus vrgy ikMny jdoN aglI pysLI leI sLfhUkfr qoN pYsf lYx jFdy hn qF Auh pysLI hor vI koVI bx jFdI hY aqy iensfP lYx df ieh aml keI hor bydrd khfxIaF nUM jnm idMdf hY|

 

dmdmI tksfl vwloN sfrIaF pMQk iDrF nUM iek styj Auqy iewkTf krn dy Xqn surU

cMzIgVH :- dmdmI tksfl ny sfrIaF pMQk jQybMdIaF qy sMsQfvf nUM Dfrimk smfgmF leI iek styj Auqy iewkTy krn leI Xqn surU kr uidwqy hn| ies jQybMdI dy afgUaF dI koisLsL hY ik Gwto Gwt Dfrimk aqy sLhIdI smfgm sFJy kIqy jfx| ies nfl iswK pMQ ‘c eykqf dI Jlk imlygI qy pMQ vfsqy cMgy iswty kwZx leI rfh pwDrf hovygf| ieh gwl qF smF hI dwsygf ik vwK vwK DiVaF qy dlFivc vMizaF pMQ ienFH XqnF nUM ikMnI ku aihmIaq idMdf hY|

          awj ieQy pRYsw kfnPrMs nUM sMboDn kridaF dmdmI tksfl dy muwK syvfdfr suKdyv isMG, igafnI primMdrpfl isMG, afl ieMzIaf iswK stUzYNts PYzrysLn dy pRDfn krnYl isMG pIr muhMmd, akflI dl(1920) dI cMzIgVH iekfeI dy pRDfn gurnfm isMG iswDU, jnrl skwqr jsivMdr isMG brfV aqy akflI afgU gursyv isMG hrpflpur ny ikhf ik pMjvyN gurU sRI arjn dyv jI df cfr so sflf sLhIdI smfgm 16 jUn nUM qrnqfrn ivc krvfieaf jf irhf hY qy smfgm krvfAux leI sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN iek hI styj lfeI jfvygI ijs qoN vwK vwK akflI dlF aqy pMQk jQybMdIaF dy afgU sMboDn krngy| iek hI smfgm krn, ies leI sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn avqfr isMG mwkV aqy sRI akfl qKq dy jQydfr vwloN ilKqI inrdysL dyx dI sMBfvnf hY| ies nfl iek smfgm hox dy afsfr bx jfxgy| ies qrHF dmdmI tksfl dy 300 sflf sQfpnf idvs  nUM smripq smfgm krvfey jf rhy hn|

          AunHF ikhf ik iesy islisly ivc 11 jUn nUM sLfmIN  swq vjy qoN rfq 11 vjy qwk gurduafrf nfBf sfihb ivKy smfgm krvfieaf jf irhf hY ijs nUM sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn, idwlI akflI dl dy pRDfn smyq vwK vwK dlF dy afgU ieko styj qoN sMboDn krngy| ieh smfgm vI sFJf smfgm krfAux leI afDfr bx skdf hY| ieh puwCy jfx qy 5vyN pfqsLfh dy sLhIdI smfgm moky pfiksqfn jh rhy jiQaF ivc idwlI gurduafrf pRbMDk kmytI aqy sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI(a) vwloN Byjy jf rhy sLrDflUaF nUM vwK vwK qOr qy vIjf idwqf igaf hY qF AunHF ikhf ik kuJ sLkqIaF sdf hI iswKF ivc ivqkry pYdf krn dy Xqn krdIaF rhIaF hn pr ienFH sLkqIaF dy Xqn sPLl nhIN hoxgy| ieh puwCy jfx Auqy ik srnf BrfvF vwloN qrnqfrn ivc vwKrI styj lf ky smfgm krfAux dI crcf hY, qF AunHF ikhf ik ieh mslf vI hwl hox dI sMBfvnf hY| afgUaF ny cMzIgVH pRsLfsLn vwloN Dfrimk sQfnF dI QF aYkvfier krn dIaF koisLsLF dI sKq inKyDI kridaF ikhf ik jypRsLfsLn ny aijhf koeI kdm cuwikaf qF Aus df zt ky ivroD kIqf jfvygf|

 

GroN Bwjx dI koisLsL krdy pRymI joVy nUM koh koh ky mfiraf

BwtIaF(jlMDr):- afpxy ipafr nUM prvfn cfVHn leI ksmF Kf ky GroN nwTx df Xqn krdy iek pRymI joVy nUM koh koh ky mfr suwtx dI idl kMbfAU Gtnf ny smuwcy ielfky nUM ihlf ky rwK idwqf hY| imlI jfxkfrI muqfbk ies ipMz dy nojvfn sMdIp kumfr puwqr mdn lfl dy ipMz dI hI lVkI mnjIq kOr AurP rwjI puwqrI kyvl rfm nfl ipwCly kfPIn smyN qoN pRym sbMD sn|

          ieh dovyN afpxI vwKrI dunIaF vsfAuxI cfhuMdy sn pr lVkI dy Gr vfilaF nUM ieh iksy vI kImq qy mnjUr nhIN sI| dohF nUM Gr dy bjurg mYNbrF aqy ipMz dy vfsIaF ny smJfAux dI vI koisLsL pr ipafr dy awgy dohF pRymIaF dIkoeI vws nf cwlI| aKIr jdoN AunHF nUM lwgf ik Gr dy mYNbr aqy ipMz vfsI sfry ipafr dy dusLmx hn qF AunHF nUM GroN nwT ky afpxf Gr vsfAux df PYslf kIqf pr hoxI nUM kuJ hI mnjUr sI|

          iesy qihq awj svyry iqMn vjy dy krIb sMdIp kumfr afpxI pRyimkf mnjIq kOr dy Gr afieaf aqy jdoN Cwq qy peI mnjIq kOr nUM nfl lY ky jdoN jfx lwgf qF mnjIq dy Brf kuldIp ny llkfrf mfiraf| ies qoN bfad dovyN jixaF ny Gbrf ky koTy qoN CflF mfr idwqIaF| ienFH izwgy ipaF qy hI lVkI dy ipqf kuldIp ny iewtF roiVaF df mINh vrfAuxf surU kr idwqf| mnjIq aqy sMdIp ny bhuq duhfeIN pfeIN por pRym dy dusLmxF awgy AunFH dI koeI vws nf cwlI aqy ipMz dy iksy bfisMLdy dI vI ihMmq nhIN peI ik Auh ienHF dohF nUM mOq dy mUMh ‘coN kwZ sky| dyKidaF hI dyKidaF iewtF roiVaF dI mfr  nf Jwldy hoey dovyN pRymI QF qy hI Zyr ho gey| ieh vI pqf lwgf hY ik dohF pRymIaF dy ipMz ivc nyVly pirvfrk sbMD vI hn| ipMz dI pMcfieq ny hI ies pRymI joVy nUM mOq dy Gft Auqfrn sbMDI puils nUM sUicq kIqf| Qfxf iPlOr dI puils aqy jlMDr dy aYs[pI[ hYzkuafrtr AuipMdrjIq isMG GuMmx Gtnf sQl qy phuMcy| zI[aYs[pI[ iPlOr gursLrnjIq isMG gryvfl ny dwisaf ik puils ny sMdIp kumfr dy ipqf mdn lfl ibafnF dy afDfr qy muljLmF kyvl rfm puwqr syvf rfm aqy Ausdy puwqr kuldIp isMG ivruwD Dfrf 302 qihq mukwdmf drj krky dohF nUM igRPqfr kr ilaf hY|

 

asIN akflI  dl qy kFgrs df bdl dyvFgy : ibwtU

sMgrUr :- sROmxI akflI dl(a) dy sInIar mIq pRDfn dljIq isMG ibwtU ny awj ieQy gurduafrf isMG sBf ivKy pRYsw nfl gwlbfq kridaF ikhf ik awj pMjfb aqy pMQ nUM nroeI aqy gurUaF dI soc nUM pRxfeI hoeI Aus jQybMdI dI jrUrq hY ijhVI mojUdf ZFcy df bdl iswD hovy| AunHF ikhf ik kFgrs, Bfjpf qy akflI dl sB ieko sFcy ivc Zly hoey hn qy lok ienHF qoN Cutkfrf pfAuxf cfhuMdy hn| AunHF dwisaf ik sROmxI akflI dl(a) lokF nUM ieh bdl pRdfn krygI| jQybMdI vwloN lokF ivc jfgrUkqf muihMm CyVI jfvygI|

          gurU arjn dyvjI dI sLhIdI dy cfr sO sflf sLqfbdI smfrohF df ijLkr kridaF AunHF ikhf ik aijhy komIO smfgm sFJy qor qy mnfey jfxy cfhIdy hn| AunHF ikhf ik AunHF dI pfrtI qrnqfrn sfihb aqy idwlI ivKy ho rhy smfgmF ivc isLrkq krygI|

          AunHF ikhf ik jykr kyNdr aqy pMjfb srkfr sLhIdI smfgmF pRqI sMjIdf hY qF jylHF ‘c bMd byksUr nojvfnF nUM irhfa kry| pMjfb dy lokF qoN sihXog mMgidaF AunHF ny Brosf idwqf ik lokF nUM pfrtI vwloN srbwq dy Bly vflf bdl pRdfn kIqf jfvygf| nyVy BivwK ivc af rhIaF ivDfnsBf coxF sbMDI AunHF ikhf ik CyqI hI pfrtI vwloN rfjnIiqk mfmilaF bfry kmytI df gTn kIqf jfvygf| ies moky pfrtI ijlHf iekfeI dy pRDfn jIq isMG afloarK, sLihrI pRDfn hirMdrpfl isMG Kflsf, hrkMvl isMG, ismrnjIq isMG buwtr afid afgU hfjr sn|

            

cox kimsLn akflI dl (b) dI mfnqf rwd kry : mfn

luiDafxf (qijMdr isMG):- sROmxI akflI dl (bfdl) dI cox kimsLn mfnqf rwd kry ikAuNik ies pfrtI ny cox kimsLn sfhmxy akflI dl dy sYkUlr pfrtI hox df dfavf kIqf hY| jd ik ieh pfrtI sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI aqy sQfnk gurduafiraF dIaF Dfrimk coxF lVdI hY| ieh mMg awj ieQy akflI dl (a) dI vrikMg kmytI dI hoeI mIitMg ivc kIqI geI| ies mIitMg dI pRDfngI dl dy kOmI pRDfn jsvMq isMG mfn ny kIqI| AunHF ikhf ik 1996 ivc mogf ivc sRI bfdl dI pRDfngI hyT sROmxI akflI dl dI 75vIN vrHy gMZ mnfeI geI sI ijs ivc mqf pfs krky ikhf igaf sI ik akflI dl pfrtI pMjfb aqy pMjfbIaq dI muwZlI sYkUlr pfrtI hY| ies leI ies pfrtI nUM iswKF dy Dfrimk msilaF, gurduafrf coxF vgYrf ivc ihwsf lYx df koeI hwk nhIN| AunHF Aultf ikhf ik bfdl DVf iswKF dy Dfrimk sQfnF qy kbjLy krky iswKF dI Dfrimk mirafdf df mlIaf myt kr irhf hY|

          sRI mfn ny ikhf ik akflI dl Bfjpf df smJoqf svfrQ qy itikaf hoieaf hY| ikAuN ik Bfjpf afr[aYs[aYs[ df iek ivMg hY jo dysL aMDr Dfrimk kwtVqf PYlfAux qy lwigaf hoieaf hY| sRI mfn ny bfdl DVy nUM Cwz sfrI akflI pfrtIaF nUM ikhf ik Auh bfdl aqy kFgrs nUM hrfAux leI iek mMc qy iewkTy hox| AunHF kyNdr srkfr nUM ikhf ik Auh iswKF dy ltk rhy mfmly pihl dy afDfr qy hwl kry| iesy dorfn pfrtI dI jMmU ksLmIr iekfeI df gTn kIqf igaf| ijs anusfr jnk isMG nUM pRDfn bxfieaf igaf| Bgq isMG huMdl aqy ieMdrjIq isMG DUrI nUM mIq pRDfn, klm nYn isMG nUM jnrl skwqr, sMqoK isMG nUM KLjfncI aqy avqfr isMG bydI nUM skwqr bxfieaf igaf hY|

BVkfAU BfsLn dyx sbMDI kitafr qy vrmf ivruwD mfmlf drj

jMmU :- BfrqI jnqf pfrtI dy afgUaF ivny kitafr qy sfihb isMG vrmf vwloN awqvfdIaF df kql kr dyx vfly afm lokF nUM nkd ienfmF nfl snmfny jfx dy aYlfnf mgroN jMmU ksLmIr puils ny dovyN afgUaF ivruwD mfmly drj kr ley, pr afgUaF nyss mfmly qoN bcfE dI Kfqr dfavf kIqf ik  Auh lok ivcfr dI qrjmfnI kr rhy sn| jMmU ksLmIr puils dy zI[afeI[jI[ inafj mihmUd ny dwisaf ik afgUaF ivruwD BVkfAU ibafn dyx qy jfnUMnI BfvnfvF BVkfAux dy dosLF hyT rxbIr pYnl koz dIaF DfrfvF 123ey aqy 153 ey aDIn mfmly drj kIqy gey hn|

          vrnxXog hY ik Bfjpf dy jnrl skwqr ivny kitafr qy mIq pRDfn sfihb isMG vrmf ny vIrvfr nUM iek rYlI ivc aYlfn kIqf sI ik iksy awqvfdI df kql krn vfly afm ivakqI nUM AunHF dI pfrtI iek  lwK rupey aqy awqvfdI nfl lVky jfn dyx vfly afm ivakqI dy pirvfr nUM 2 lwK rupey dI PorI shfieqf adf krygI| ivnY kitafr, jo ik bjrMg dl dy sfbkf muwKI hn, AUDmpur qy zozf ielfikaF ivc ihMdU BfeIcfry dy ivakqIaF dy kql ivruwD awj kwlH ieQy ‘siqafgRih’ kr rhy hn|

          iesy dorfn pfrtI dy qrjmfn pRkfsL jvfzykr ny ikhf hY ik AunFH nUM pfrtI afgUaF ivruwD mfmly drj hox df koeI ielm nhIN, pr ies mfmly ivc kfnUMnF mfihrF dI rfie leI jfvygI| kFgrs, pIzIpI qy nYsLnl kfnPrMs pihlF hI Bfjpf afgUaF dy ibafnF df iqwKf ivroD pRgt kr cuwkIaF hn|

 

jpAu ijn arjn dyv gurU ,iPr sMkt join grBu nf afXE

sLhIdf dy isrqfj,bfxI dy boihQ sLFqI dy puMj aqy pRB dy Bfxy nUM imwTf  kr ky mMnx vfly sfihb sRI gurU arjn dyv jI mhfrfj df 400 sflf sLhIdI idhfVf smUh nfnk nfm lyvf sMgqF aqy dysLivdysL dy sLrDflUaF vWlo bVy AuqsLfh aqy josL nfl mnfieaf  jf irhf hY| dysL dy kony kony qy ngr kIrqn sRI drbfr sfihb  qrnqfrn ivKy phuMc rhy hn| ieMnFH ngr-kirqnF dy auafgq siqkfr aqy syvf -shfieqf leI smUh sMgqF pWBf Bfr ho ky pUrf  qfx lf  rhIaF hn| sRI goieMdvfl sfihb,sRI qrnqfrn sfihb aqy sRI aimRqsr ivKy iek  afloikk  njLrf dyKx nUM iml irhf hY| ijQy ihMdU,isWK ,muslm ,aqy hor sB DrmF -vrgF dy lok  ies lfsfnI gurU dI lfsfnI sLfhdq nMU pUrI sLrDf nfl mnfAux leI idn-rfq iek ky ky juty hoey hn|

          sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI ny  afpxf iek ivsysL dPLqr qrnqfrn  ivKy KolH idWqf hY,mIzIaf sYNtr vI sQfpq  kr idWqf hYaqy sRomxI akflI dl dy nyqf aqy vrkr vI gurU dy crnF’c nqmsqk hox leI vWzI hfjLrI ‘c ieMnfH gurDfmF ivKy phuMc ky hfjLrIaF Br rhy hn|

DMn -DMn sRI gurU arjn dyv jI dI df jnm coQy gurU sRI rfmdfs  jI dy Gr mfqf bIbI BfnI jI dI kuWK qoN 15 apRYl 1563 nUM hoieaf dWisaf jFdf hY,jo ik 19 ivsfK sMmq 1620 muqfbk bxdf hY| bIbI BfnI jI qIjy gurU sfihb sRI amrdfs jI dI spuWqrI sn ies qrFN amrdfs jI irsLqy anusfr sRI gurU arjn dyv jI dy nfnf jI lWgy| ies irsLqy kfrn hI nfnf  jI ny afpxy kol riKaf  aqy pRMBU dIaF rmjLf dy nfl -nfl duinafvI gWlF aqy smfijk vrqfry dI jfxkfrI vI idWqI| sRI gurU arjn dyv jI bfl avsQf ivc hI bhuq qyjL buWDI vfly aqy bhuq CyqI hI hr cIjL bfry jfx lYx jF isWK lYx  dI smrWQf rwKdy sn|

          sMsikRq,ihMdI ,gixq ,Xog sfDnf  iDafn lfAuxf ieMnFH sB gWlf nUM  sfzy dysL ivc pRfcIn kfl qoN hI mfnqf aqy mhfnqf pRfpq hY| ieMnFH dy igafn qoN bgYr isWiKaf aDUrI smJI jFdI sI | iesy krky sRI gurU arjn dyv jI ny vI sMsikRq BfsLf df igafn smyN dy pRisWD  ivdvfn pMzq byxI jI kolo pRfpq kIqf aqy ies ivc muhfrq hfsl kIqI| aMkVf -ivigafn arQfq gixq dI isWiKaf gurU sfihb ny afpxy mfmf mohrI jI kolo pRfpq kIqI aqy sfDnf bfry igafn vI ies ivDf dy mfihr afpxy mfmf mohn jI klo hfsl kIqf| sRI gurU  arjn dyv jI Aumr ajy 16 sfl dI hI sI ik pirvfr ny AunFH dI sLfdI ieiqhfsk ngr mo sfihb (nyVy iPlor ) dy rihx vfly iksLn cMd jI spuWqrI  mfqf gMgf jI nfl kr idWqI|gurU arjn dyv jI AuWc pWDrI sUJ ,syvf Bfvnf ,igafnvfnqf aqy hor anyk pRkfr dIaF  ivsysLqfvF dyKdy hoey hI gurU rfmdfs jI ny afpxy qoN bfad  AunFH nUM  gurU -gWdI sopx df inrxf ilaf| ies qrFH  1 sqMbr 1581 nUM bfbf buWZf  jI ny afp nUM guirafeI Dfrn krvfeI|iesy idn gurU rfmdfs jI colf iqafg gey sn|

           isWKI dy pRcfr aqy ivsQfr  dI lihr  nUM pRcMz krnf ,smfj nUM agvfeI dyx,smfj nUM pRgqI dy rfh pfAux ,nvyN sLihr  vsfAux ,qlfa,KUh bxfAux dy mnorQ nfl gurU jI  ny bVy ieiqhfsk aqy mhfn kfrj  kIqy|ieMnFH  kfrjF ivco iek sRI hirmMdr sfihb dy pfvn srovr  dI AusfrI krvfAuxf vI sI | 3 jnvrI 1588 nUM iek ivlwKx kdm cuWkidaF  sRI gurU arjn  dyv jI ny rfmdfs  srovr dI nINh Aus vyly  dy phuMcy  hoey PkIr sfeI mIaF  mIr jIkolo rKvfeI| bfad ivc plfsor dy mWsy coDrI kolo 1lWK 57 hjLfr rupey ivc jLmIn KLrId ky gurU sfihbfn ny qrnqfrn ngrI vsfeI| bfbf  buwZf jI vwlo ardfs sopx AuprMq gurU sfihb ny  qrnqfrn dy pfvn srovr  dI nINh 3 jnvrI 1588 nUM rKvfeI| sRI aimRqsr aqy sRI qrnqfrn nUM vsfAux  ivc gurU arjn dyv jI df mhfn Xogdfn hY| iesy dorfn  hI gurU sfihb nyvWK-vWK BgqF ,gurU sfihbfn  dI bfxI dIaF sYNcIaF  iekWqr kr ky  sRI gurU gRMQ sfihb dI sMpfdnf kIqI aqy ies nUM ilKvfAux df kfrj Bfe gurdfs jI kolo krvfieaf | jIvn Br smfj syvF ,dIn -duKIaf dIsyvf aqy ivkfs kfrjF ,gurbfxI rcnf leI sMGrsLsILl rihx dorfn gurU jI ny  hr juLlm  jLbr df  mukfblf sLFqI aqy sbr nfl kIqf aqy sKIr ivc ies juLlm aWgy nf Jukdy hoey anykF qsIhy sihMdy hoey sRI gurU sfihb cylf iqafg gey| jdoN qk ieh dunIaf rhygI,smuWcI lokfeI sLrDf nfl gurU sfihb dI mhfn dyx aqy kurbfnI sfhvy nqmsqk huMdI rhygI| ieho kfrn hY ik aWj smWucf pMjfb hI gurU jI sbMDI mnfey jf rhy smfgmF ivc vD cVH ky Bfg lYx|

 

 

qrkÈIl  siBafcfrk  susfietI  kYnyzf vwloN  qIsrf slfnf mylf, pMjfbI rMgmMc dy bfbf bohV gurÈrn Bfa jI df hovygf snmfn.

srIH :- 08 jUn 2006(suirMdr pfl cfhl) vihmF,BrmF aMDivÈvfÈF dy iKlfP lokF ƒ jfgrUk kr rhI qrkÈIl siBafcfrk susfietI kYnyzf rij:afpxf qIsrf slfnf mylf 15 julfeI 2006 idn Èincrvfr ƒ bYWl prPfrimMg afrts sYNtr 6250-144 strIt srIH ivKy pUrI DUm Dfm nfl krvf rhI hY.hr sfl dI qrFH ies vfr vI ies myly dI Èfn vDfAux leI pMjfb qoN pMjfbI rMgmMc dy bfbf bohV aqy lokF dy hrmn ipafry gurÈrn Bfa jI afpxI tIm smyq ies myly ivwc Èfml ho rhy hn.Bfa jI horF ƒ kYnyzf df vIjf iml cuwkf hY.hr sfl dI qrFH ies myly ivwc  nftk, gIq, sMgIq, sikwtF, korIEgrfPI, BMzF dIaF nklF qy hor bhuq kuwJ Bfa jI dI tIm aqy qrkÈIl susfietI dI tIm vwloN afpdI njr kIqf jfvygf. susfietI vwloN gurÈrn Bfa jI dIaF qrkÈIl lihr dy psfry ihwq Aumr Br dIaF lok pwKI srgrmIaF/  GflxfvF bdly  snmfn kIqf jfvygf.afp sBƒ Kuwlf swdf idwqf jFdf hY ik afE ies snmfn smfroh ivwc Èfml hoky Bfa jI df snmfn vDfeIey.ies myly dI koeI itkt nhIN hY.mylf TIk 12;45 qy ÈUrU ho jfvygf,hfl dy drvfjy TIk 12:30 vjy Kol idwqy jfxgy aqy ieh mylf TIk 5 vjy smfpq ho jfvygf.ivnIpYWg ivwc vI aijhf pRogrfm hoxf qih ho cuwikaf hY.pRogrfm spoNsr krn, hor iksy Èihr ivwc pRogrfm krvfAux,jF hor koeI jfxkfrI lYx leI hyT ilKy nMbrF qy Pon kIqf jf skdf hY.

 avqfr igwl pRDfn (604) 728-7011,  suirMdr pfl cfhl skwqr (604) 825-1923

 

bdl vloN ngr kIrqn dI agvfeI krnI gurU grMQ sfihb jI dy apmfn smfn

kfvYNtrI- sRLomxI akflI dl Bfjpf dy pRDfn sR, pRkfsL isMG bfdl vloN pfiksqfn jfx vfly ngr kIrqn dI agvfeI krn dI gwl gurU grMQ sfihb jI df iswDf apmfn hY . jo ik iksy vI sUrq ivwc iswK brdfsLq nhIN krngy .koeI isafsI ivafkqI Kfsfkr iBsLtfcfr dy dosLF df shmxf krn rhy aqy iswK hwkF ihwqF nUM ihMdUqvIaF kol igrvI rwK ky kOm nfl ivsLvfsLGfq krn vfly ivafkqI nUM koeI hwk nhIN ik Auh iswK kOm dy srbsFJy smfgm jF ngr kIrqn dI agvfeI kry . sRLomxI akflI dl aMimRqsr Xu,ky dy sInIar mIq pRDfn sR, virMdr isMG ibwtU aqy jnrl skwqr sR, lvisMLdr isMG zwlyvfl vloN ies sbMDI sRI akfl qKq sfihb dy jQydfr igafnI jogMdr isMG nUM apIl kIqI geI hY ik Auh bfdlikaF vloN afey idn iswK iswDFq aqy iswK rvfieqF dy kIqy jf rhy Gfx nUM rokx leI hdfieq jfrI krn . agr pfiksqfn ivwc bfdikaF vloN koeI vI iswK isDFq ivroDI jF iswK sMGrsL dy ivprIq gwl kIqI geI qF iesdf zwt ky ivroD kIqf jfvygf .

AuhnF pfiksqfn gurdvfrf pRbMDk kmytI dy pRDfn sR, ibsLn isMG vloN pMQ dIa sfrIaF numfiedf jQybMdIaF nUM swdf pwqr Byjx qy qihidloN DMnvfd kIqf . sfihb sRI gurU arjn dyv jI dI cOQI sLhIdI sLqfbdI sbMDI smyq smUh pMQk kfrjF ivwc sR, ibsLn isMG nUM zwt ky hmfieq dyx df aYlfn kIqf .

 

 

isLkfgo dy iswKF ny kFslyt jnrl nMU Xfd pwqr idwqf

iÈkfgo (ieMdrmohn isMG): 6 jUn, 1984 ƒ drbfr sfihb Aupr Bfrq srkfr vloN kIqy gey POjI hmly dOrfn ÈhId hoey isMG isMGxIaF dI Xfd ivc aj BfrqI kONslyt dy bfhr mujfhrf kIqf igaf. 40 krIb isMGF ny Bfrq srkfr dy iKlfP nfarybfjI kIqI aqy iswK irlIjIas susfietI dy borz mYNbrF jiqMdr isMG gryvfl, rGivMdr isMG mfhl pRDfn, sfDU isMG irKIrfj, nirMdrpfl isMG mfrvfh vlo[ kONsl jnrl arun kumfr ƒ Bfrq srkfr dy nF iek mMg pqr idqf igaf ijs ivc mMg kIqI geI ik jylF ivc bMd nOjvfnF ƒ irhf kIqf jfvy, byshfrf bwicaF dI sfr leI jfvy, doÈIaF ƒ sKq sjfvF idqIaF jfx.

qsvIr ivc jiqMdr isMG gryvfl, rGivMdr isMG mfhl pRDfn, arun kumfr, sfDU isMG irKIrfj, nirMdrpfl isMG mfrvfh aqy jgdIÈ rfey vI njr af rhy hn

pMcm pfqÈfh dI Èhfdq ny dwby kucly lokF ƒ julm dy iKlfP lVn dI jfc isKfeI - jQy: avqfr isMG

nOjvfnF ƒ afpxy amIr ivrsy nfl joVnf smyN dI muwK loV

aMimRqsr-10 jUn: ÈhIdF dy isrqfj pMcm pfqÈfh sfihb sRI gurU arjn dyv jI dI Èhfdq ny iswKF ƒ nfm jpx nfl-nfl Ëulm qy Ëbr nfl twkr lYx df bl bKÈ ky iswK Drm dIaF nIhF ƒ ienF mËbUq kr idwqf ik smyN dy anykF JwKV AunHF df kuJ nf ivgfV sky, gurU jI df jIvn mnuwKqf qy dIn dunIaF dI BlfeI leI GflnfvF GflidaF guËiraf. AunHF ny mnuwKqf ƒ gurU gRMQ dI bKiÈÈ krky dunIaF ƒ swc dy mfrg qy cwlxf, pRmfqmf dI BYa BfvnI qy AUc nIc qoN ivcrn qy rihq nroaf smfj Ausfrn leI pRyrnf kIqI. ieh ivcfr jQy avqfr isMG ny ÈRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI ny pMcm pfqÈfh dI Èhfdq dI cOQI ÈqfbdI ƒ smrpq sQfnk gurU nfnk Bvn ivKy aXoijq aMqr-rfÈtrI sYmInfr dI arMBqf smyN afpxy svfgqI BfÈn ivc pRgt kIqy.

          AunHF ikhf ik gurU arjn dyv jI dI sKÈIaq bfry kuJ kQn krnf iksy mnuwK leI bhuq aOKf hY.gurU jI dy jIvn qy Jfq mfiraF sihjy hI nËr afAuNdf hY ik AunHF ny mnuwK mfqr dI BlfeI leI bhuq GflxfvF GflIaF aqy dUr aMdyÈI nfl afpxy ÈrDflUaF df  df hr pwKo ivkfs krn df hr Auprflf kIqf. AunHF pRfxI mfqr df jIvn Aucf krn leI imhnq krky nvyN ngr vsfey,  AUc nIc dI qy Byd Bfv dI pRQf ƒ Kqm krky sFJI vrqo vfly srovrF df inrmfx kIqf. mnuwKqf dI syvf ƒ Auqm drjf idMidaF AunHF Aus smyN dy mfrU qy iBaMkr 'kÈt rog` dy rogIaF dy ielfj df pRbMD kIqf qy hwQIN syvf krky rog mukq krdy rhy. AunHF sYmInfr ivKy puwjy mihmfnF qy ivdvfnF ƒ jI afieaF ikhf. 

ies mOky pMjfb dy mfnXog gvrnr jn[ (syvfmukq)aYWs[ aYP rozirgË ny afpxy AudGftnI BfÈn `c ikhf ik gurU arjn dyv jI dI Èhfdq mnuwKI kdrF kImqF qy sMsfr dy Drm inrpwK lokF leI iek ivlwKx Audfhrx hY. gurU sfihb ny lokF ƒ AUc nIc qy jfq pfq qoN Aupr AuT ky jIvn ijAux dI jFc isKfeI. AunHF ikhf ik sfzf ivrsf bhuq amIr hY aqy ies ivrsy nfl joVn leI awj dy nOjvfn ƒ iswiKaf dyxf smyN dI muwK loV hY.mfnXog rfjpfl ny ikhf ik gurU jI ƒ swcI ÈrDFjlI dyx leI BrUx hwiqaf qy niÈaF vrgIaF smfjk burfeIaF ƒ dUr krn leI smfj dy hr vrg ƒ iehnF awgy afAux df swdf idwqf. AunHF ikhf ik pMcm pfqÈfh dIaF iswiKafvF anusfr pMjfbIaF ƒ iekwTy ho ky smfjk, afriQk qy sd-Bfvnf dy Kyqr ivc kMm krky pMjfb ƒ Bfrq df pihly nMbr df sUbf bnfAuxf cfhIdf hY.

          ies mOky ÈRomxI akflI dl dy pRDfn qy sfbkf muwK mMqrI s[ pRkfÈ isMG bfdl ny ikhf ik gurU arjn dyv jI sMsfr dy pihly ÈhId sn ijnHF ny mnuwKqf dI BlfeI leI asih qy akih kÈt Jldy hoey Èhfdq idwqI. AunHF dwby kucly lokF ƒ Ëulm aqy Ëbr awgy nF Jukx dI jFc isKfeI. AunHF gurU gRMQ sfihb dI sMpfdnf krky dunIaF ƒ iek aijhy Dfrimk gRMQ dI bKiÈÈ kIqI  ijs qoN syD lY ky ajoky Xug dIaF sfrIaF muÈklF qoN Cutkfrf pfieaf jf skdf hY.

 ies mOky vrlz kOsl afP afrIaf smfj  dy pRDfn svfmI agnIvyÈ ny afpxy sMboDn ivc ikhf ik gurU arjn dyv jI iek mhfn  kRFqI kfrI sMq sn ijnHF ny dwby kucly lokF ƒ gly lfAux dI gwl kIqI aqy AunHF ƒ ZukvF snmfn idwqf. AunHF gurU gRMQ sfihb dI sMpfdnf krky dunIaF `qy bhuq vwzf Aupkfr kIqf hY. ijs ivc smfj dy hr vrg dy BgqF dI bfxI drj krky jfq pfq ƒ Kqm krn df Xqn kIqf. AunHF ikhf ik jfq-pfq ƒ mMnx vflf kuJ vI ho skdf hY pr Gwto-Gwt gurU df iswK nhIN ho skdf. AunHF iswK kOm ƒ pyÈkÈ kIqI ik afrIaf smfj pMjfb ivc jfq, pfq, dhyj, mUrqI pUjf, BrUx hwiqaf afid vrgIaF smfijk burfeIaF ƒ dUr krn leI sihXog dyx leI hr vkq iqafr hY. AunHF ikhf ik sfƒ gurU jI dy ieiqhfs ƒ bfr-bfr pVHnf cfhIdf hY. AunFH vloN dwsIaF iswiKafvF `qy cwlxf cfhIdf hY. AunHF ies mOky iswK kOm nfl vfadf kIqf ik svfmI ivvykf nMd dI ilKI pusqk 'siqafrQ pRkfÈ` ivc gurU nfnk dyv jI bfry jo vI ieqrfË Xog hY, iswK BfeIcfry dIaF Dfrimk BfvnfvF anusfr jld hI Aus ivc soD idwqI jfvygI. AunHF iswK kOm ƒ swdf idwqf ik afrIaf smfj nfl rl ky pMjfb `c jfq-pfq rihq smfj isrijaf jfvy.

 'gurU arjn dyv jI dI ÈKÈIaq smkflIaF dI nËr ivc` gurU nfnk dyv XUnIvristI dy zf: blvMq isMG ny  ikhf ik gurU Gr dy rbfbI BfeI swqf qy blvMz dy ÈbdF anusfr gurU nfnk sfihb dy iswK pMQ dy rUp ivc iek aYsy rfj dI sQfpnf kIqI hY ijs dy ikly dIaF nINhF swc Aupr AusrIaF hn. gurU arjn dyv jI duafrf sMcflq Dfrimk kyNdr 'dukfn-ey-bfiql` nhIN blik swc dI DrmÈflf sI. ieQy PrybI qy Pryb dy pujfrI nhIN blik AucIaF ieKlfkI kdrF-kImqF vfly guriswK iekwTy huMdy sn. ieQy koeI iksy ƒ duwK nhIN sI idMdf, sB amn-amfn nfl rihMdy sn. iek aYsf hlymI rfj sI , ijQy sfrI prjf suKI vwsdI sI.

'gurU arjn dyv jI ÈhIdI qy pRBfv` ivÈy `qy prcf pVidaF pMjfbI XUnI: pitaflf dy zf: gurnyk isMG ny prcf pVHidaF ikhf ik sRI gurU arjn dyv jI dI Èhfdq bhuq mhwqvpUrn hY  ijs ny ihMdusqfn dy ieiqhfs ivc bhuq aihm Xogdfn pfieaf hY. afpxI lfsfnI kurbfnI rfhIN gurU jI ny ijQy rwbI sihhoNd dy isDFq dI sQfpqI kIqI hY AuQy BfrqI sMsikRqI ƒ hmyÈF leI imtx qoN rok ky sdIvIN inrMqrqf pRdfn kIqI hY. sRI gurU arjn dyv jI ijQy iswK Drm dy pihly aduwqI ÈhId hn, AuQy smuwcI lokfeI leI Dfrimk afËfdI aqy eykfiDkfrq isDFq dI sQfpqI leI pRyrnf sRoq vI hn, ijs dy apxfAux nfl sMsfirk ÈFqI, amn aqy KuÈhflI sdIvI qOr `qy  sQfpq huMdI hY.

hornF qoN ielfvf pMjfbI XUnIvristI pitaflf dy zf: dlbIr isMG, ieMstIicAUt afP iswK stwzIË dy zf: KVg isMG, gurU nfnk dyv XUnIvristI dy zf: rfDf Èrmf qy hrIÈ Èrmf ny vI Koj BrpUr prcy pVy.

ies mOky sInIar akflI afgU qy sfbkf mMqrI sR: rxjIq isMG bRhmpurf, pRo: ikRpfl isMG bzUMgr, bI:jgIr kOr aYm[aYl[ey, zf: AuipMdrjIq kOr aYm[aYl[ey, sR: suwcf isMG lMgfh, ÈRomxI kmytI dy jnrl skwqr suKdyv isMG BOr, aMiqRg mYNbr sR: rijMdr isMG mihqf qy sR: gurbcn isMG krmUvfl, sR: jsivMdr isMG aYzvokyt, sR: suKivMdr isMG Jbfl, bI[ Bjn kOr zogrFvfl, sR: alivMdrpfl isMG pwKoky, aKMz kIrqnI jwQy dy BfeI bldyv isMG, Drm pRcfr kmytI dy mYNbr sR: rqn isMG jPrvfl, ÈRomxI akflI dl dy pRYs skwqr s[ dljIq isMG cImF, pRiswD ivdvfn zf: dljIq isMG iZloN, zf: dlbIr` isMG iZloN, s[ hrpfl isMG pMnU, pRo: sUbf isMG, ipRM: kuldIp kOr, ipRM: jsbIr isMG, ipRM: bldyv isMG, zf: amrjIq isMG biTMzf,  zf: gurnyk isMG, zf: jsbIr kOr, zf: suirMdr kOr, zf: suKidafl isMG, zf: gurbcn isMG bcn, bIbI jsbIr kOr Kflsf, ÈRomxI kmytI dy skwqr s[ dlmyG isMG, bIbI ieMdrjIq kOr Kflsf, s[ virafm isMG, aYzIÈnl skwqr s[ joigMdr isMG, mIq skwqr s[ mihMdr isMG, s[ idljIq isMG bydI, mIzIaf slfhkfr s[ iekbfl isMG KMnf qoN ielfvf vwzI igxqI ivc ivdvfn qy sroqy mOjUd sn. ies smfgm ƒ sPl bnfAux leI ÈRomxI kmytI skwqr s[ virafm isMG[ È[ blivMr isMG jOVf isMGf qy s[ ismrjIq isMG kMg ny idn rfq imhnq kIqI. mMc df sMcfln s[ ipRQIpfl isMG kpUr ny bfKubI inBfieaf. bhuq sohxI qrHF swijaf hoieaf hfl Kcf-Kc Biraf hoieaf sI, sroiqaF ƒ bYTx leI QF nhIN iml rhI sI. jl, cfh qy lMgr df pRbMD bhuq vDIaf sI.

jUn 84 df GwlUGfrf idvs

jrmn dy iswKF vloN 6 jUn 2006 idn mMglvfr ƒ PrYNkPort ivKy BfrqI kONslyt dy sfhmxy ros mujfhrf kIqf igaf .

ihMdosqfn dI srkfr vloN 6 jUn 1984 ivwc iswKF dy Dfrimk pivwqr asQfn sRI hirmMdr sfihb qy qopF tYNkF nfl atYk krky iswKF dy BgqI qy ÈkqI dy pRqIk sRI 'akfl qÉq sfihb` ƒ Zih - ZyrI kr idwqf aqy hËfrF bygunfh iswKF ƒ mOq dy Gft Auqfiraf igaf .

          Aus idn ÈhIdF dy isrqfj pMjv pfiqÈfh sRI gUrU arjn dyv sfihb jI df ÈhIdI gurpurb mnfieaf jf irhf sI . ihMdosqfn dI pRDfn mMqrI ieMdrf gFDI vloN jfx - buwJky ieh idn cuixaf igaf sI qF ik vwD qoN vwD iswKF ƒ mfiraf jf sky . ies imltrI aYkÈn ƒ 'blUE stfr EpryÈn` df nfm idwqf igaf sI, ijs ivwc vIh hËfr dy krIb iswKF sMgqF ƒ mOq dy Gft Auqfiraf igaf sI . iswK kOm dy anDVk jrnYl sMq jrnYl isMG Kflsf iBMzrFvfly, BfeI amrIk isMG, sfbkf jnrl BfeI subyg isMG, BfeI kulvMq isMG bbr aqy hor anykF isMGF ƒ ÈhId kIqf igaf sI .

          sMq jrnYl isMG iBMzrFvfly hmyÈF afiKaf krdy sn, agr ihMdosqfn dI sRkfr sfƒ Kfilsqfn dyxf cfhuMdI hY qF asIN hux 1947 vflI glqI nhIN krFgy . agr sRI hirmMdr sfihb qy atYk kIqf igaf qF Aus idn 'Kfilsqfn` df nINh pwQr rwiKaf jfeygf . ienHF bcnF ƒ lY ky pMQk ihwqU hr sfl 6 jUn ƒ 'kfly idvs` vjoN mnfAuNdy hn aqy afpxy ÈhIdF ƒ ÈrDfjlIaF idMdy hoey, ihMdosqfnI aMbYsI awgy mujfhry krdy hn .

                   PrYNkPort ivKy sYNkVy nOjvfnF vloN vwK - vwK ÈihrF qoN phuMcky Aus ivwc ihwsf ilaf igaf . ies ros mujfhry ƒ pMQ dIaF isrmor jQybMdIaF 'bbr Kflsf ieMtrnYÈnl jrmnI`, 'Kflsf dl jrmnI` aqy 'dl Kflsf jrmnI` dy muKIaF vloN AulIikaf igaf sI . ijnHF pMQk bulfiraF ieMzIan kONslyt sfhmxy afpxy ivcfr rwKy :- sR: gurcrn isMG gurfieaF, sR: sqnfm isMG bbr, sR: hrdivMdr isMG bbr, sR: gurmIq isMG, BfeI mihqfb isMG gurduafrf hnovr, sR: ryÈm isMG bbr, sR: blkfr isMG sfbkf pRDfn gurduafrf PrYNkPort, sR: guridafl isMG lflI, sR: gurivMdr isMG golzI, sR: qrlok isMG bbr, sR: rijMdr isMG bbr mIq pRDfn bbr Kflsf jrmnI, sR: nirMdr isMG pRDfn gurduafrf PrYNkPort, sR: hrmIq isMG dl Kflsf, sR: gurdIp isMG bfbf hnovr, sR: rivMdr isMG, sR: jiqMdrvIr isMG, sR: kuldIp isMG .

          2 vjy dy krIb PrYNkPort dy mYn rylvy styÈn dy sfhmixE, mujfhrf ÈurU hoieaf, jo hwQF ivwc bYnr qy nfhry mfrdf aqy pMPlyt vMzdf hoieaf, pYdl koeI 2 iklo mItr df sÌr qih krky, kONslyt dy sfhmxy puwijaf .

          ijwQy jf ky isMG bVy roh Bry jYkfiraF qy Kfilsqfn dy nfhiraF nfl asmfn gUMjf idwqf . jo hor nfhry lfey jf rhy sn ik 'ieMzIan afrmI - tYroirst`, 'ÈhId sMq jrnYl isMG iBMzrFvfly - amr rhy`, 'hux bxky rhygf - Kfilsqfn` afid nfhry vI bVy jmky lwgy aqy iqrMgy JMzy ƒ mujfhrfkfrIaF afpxy pYrF Qwly ilqfiVaf .

          kONslyt dy sfhmxy jrmn pulIs vloN pihlF hI lohy dy jMgly lgfky isMGF ƒ rokx leI jgHf bxfeI hoeI sI . ijwQy isMGF vloN afpxy jjbfqF ƒ kfbU ivwc rwKidaF hoieaf, aMbYsI dy kirMidaF ƒ ieh lfhnqF pfeIaF geIaF ik afpxy chyiqaF ƒ dws idAu ik iswK ajy mry nhIN, asIN ijAUNdy hF, asIN afpxy ipafry vqn dI aËfdI leI AunHF icr jUJdy rhFgy, ijnHF icr qwk sfzf Gr 'Kfilsqfn` nhIN bx jFdf .

          mujfhry dI pUrI kfrvfeI ƒ jQydfr sqnfm isMG bbr ny bVy hI sucwjy ZMg nfl inBfieaf .

 

© 2003, Sanjh Savera. All Rights Reserved. info@sanjhsavera.com            Here We Grow Again