|
|
||||||||||||||||
|
sFJ svyrf nMU XOrp, AuWqrI amrIkf aqy Bfrq ivwc pRqIinwDF dI loV hY mfrc 11, 2006 ipClIaF sfrIaF KbrF
jI[inAUj tI[vI cYnl vloN ihMdU-iswK Brf mfrU jMg krfAux vflI kiQq sfijÈ qoN sMgqF sucyq rihx-skwqr
s[ dlmyG isMG ny ikhf ik ies cYnl vloN aijhf pRogrfm dyx ipCy vwzI sfijÈ hY ijs qoN prdf AuTxf ËrUrI hY. AunF ikhf ik dyÈ aMdr hI dyÈ ƒ sMn lfAux vfly lok mOjUd hn, ijnF ƒ sUby dI KuÈhflI qy ÈFqI psMd nhIN hY. AunF ikhf ik iswK ivroDI qfkqF aijhIaF GuxqrF aksr bnfAuNdIaF rihMdIaF hn ijnF qoN lokF ƒ sucyq rihxf cfhIdf hY. Kfilsqfn ivroDI ibafn dy ky iswK afgU afpxy afp nMU klMkq kr rhy hn. suKimMdr isMG hMsrf
Kfilsqfn dy sMGrsL nMU bMdUkDfrI jF hiQafrbMd sMGrsL nfl sMboDn krn vfly sLrfrqI ansrF, axjfxpuxy ivwc ibafn dfgI jf rhy lIzrF aqy iesy sMdrB ivwc aKbfrF dy pMny kfly krI jf rhy pwqrkfrF nMU spwsLt hoxf cfhIdf hY ik dunIaF ivwc sMGrsL isrP hiQafrF nfl hI nhIN sgoN dlIl aqy qwQF dy afDfr qy jmhUrI ZMg nfl vI lVy jf skdy hn. iswK kOm df Kfilsqfn df sMGrsL jmhUrI ZMg nfl dunIaF dy mMc qy Bfrq srkfr df krUp ichrf nMgf krky ies srkfr vloN mnuwKI aiDkfrF dy kIqy Gfx aqy 25 hjLfr qoN vwD lokF nMU lfvfirs kih ky kql kr cuwky kfrnfimaF dy afDfr qy liVaf jf irhf hY. Kfilsqfn dy sMGrsL nMU hAUaf bxf ky pysL krn vfly ajoky zogrynumf iswK afgUaF nMU sfvDfn krnf cfhuMdy hF ik Kfilsqfn dI ivcfrDfrf nMU dlIl nfl ivcfro nF ik KfilsqfnI sMGrsL nMU awqvfd vrgIaF glq pirBfsLk sLbdF nfl sMboDn krky pMjfb dy lokF nMU gulfmI dy sMglF nfl hor jkVn ivwc BfeIvfl bxo. ivdysLF ivwc bYTf iswK Kfilsqfn df smrQk hY aqy dlIl nfl afpxI gwl kihx dI smrwQf rwKdf hY. Éfilsqfn dy muwdy qy ivroDIaF ƒ idwqI KuwlI bihs dI cuxOqI[[aiqMdrpfl isMG sfbkf aYm[pI pitaflf: ÈRomxI akflI
dl ieMtrnYÈnl dy pRDfn s[ aiqMdr pfl isMG sfbkf aYm[pI[ nyN jI inAUË
tI vI cYnl qoN ‘’dyÈ DRoh” df iKqfb dy ky iswKF ƒ Éflsqfn dy nfm qy
BMzx dI kfrvfeI df sKq noits lYNidaf ies cYnl aqy mIzIey ƒ llkfrdy
hoey ikhf ik Auh dyÈ dI sMsd ivc vI
dMgf pIVqF vWlo afqmdfh krn dI koisLs cMzIgVH : aWj ieQy pMjfb asYNblI vWl ros mfrc dorfn dMgf pIVqF vWlo afqmdfh krn dI koisLs kIqy jfx dy Xqn puls ny nfkfm bxf idWqy| ies dorfn puls ny pRdsLnkfrIaF nUM kMtrol krn leI lfTIcfrj kIqf aqy hMJU gYs dy goly CWzx qoN ielfvf pfxI dIaF joLrdfr buCfVf mfrIaF| puls lfTIcfrj‘c iek drjn qo NvwD pRdrsLnkfrI ijNMnFH‘c aorqF qy bjuLrg vI sLfml hn, jLKmI hoey hn| ies dorfn dMgf pIVqf vylPYar susfietI pMjfb dy pRDfn surjIq isMG mohflI dI pRDfn ksLmIr kor qy luiDafxf dI gurdIp kor ny afpxy afp nUM aWg lfAux df Xqn kIqf| surjIq isMG ny afpxy gly ‘c tfier pfieaf hoieaf sI| ies dy nfl hI mihlf ivMg dI pRDfn gurdIp kor ny vI afpxy -afp nUM aWg lfAux dy Xqn kIqy pRMqU puls krmcfrIaF ny AunFH nUM qurMq hI kfbU kr ilaf| dMgf pIVqF pRqIinDF vWl osrkfr nUM idWqy mYmorMzm‘c ikhf igaf hY ik Bfrq srkfr vWlo nfnfvqI kimsLn dI irport dy afDfr qy ijhVf pMjfb ivc 22,000 pirvfrf nUM muV vsfAux vfsqy 440 kroV rupey df pYkyj idWqf igaf hY,Aus muqfbk pMjfb ivc qkrIbn 10,000 Pfrm Bry gey hn aqy srkfr vWloN idwqIaF hdfieqf muqfbk isrP dMgf pIVqF dI irhfiesIL pVqfl krnI sI, ijs ivc dMgf pIVqF koloN irhfiesL dI isrP iek sbUr dI hI mMg kIqI geI geI sI pr ies dy Ault pMjfb srkfr dIaF hdfieqF qy izptI kimsLnr rfhIMN dMgf pIVqF pirvfrF qoN do-do, iqMn-iqMn vflI mYijstrYt ienkuafrI kIqI jf rhI hY aqy AunFH vWlo aYsy svfl kIqy jf rhy hn aqy aYsy sbUq mMgy jf rhy hn jo ik iblkul hI sLrmnfk aqy byhudy hn| ieMnFH svflF krky dMgf pIVqf pirvfr 22 sfl bfad vI afpxy afp nUM aiq jLlIl mihsUs kr rhy hn aqy dMgf pIVqF ivc srkfr pRqI BfrI ros hY jdoN ik sMkrt kmytI ny afpxI irport ivc ikhf sI ik hr iek dMgf pIVq pirvfrr nUM lfl kfrz dy afDfr qy do do lWK rupey df punrvfs muafvjLf idWqf jfvy|ikhf igaf hY ik ies vyly jo nIqI aKiqafr kIqI geI hY Aus anusfr vWzI pWDr Auqy lokF dy jfiejL klym rWd kIqy jf rhy hn | ikMnI sLrm vflI gwl hY ijs dysL aMdr dMgf pIVqF, ivDvfvF nMU afpxy hwk lYx leI ies pwDr dIaF aYjItysLnF krnIaF pYx, lfhnq hY Aus dysL dI rfj pRxflI dy, ik Auh afpxy afp nMU dunIaF dI sB qoN vwzI lokqMqrqf df burkf pf ky lokF nMU guMmrfh kr rhI hY. iswKF dI afgU sLRyxI nMU iswK aOrqF dI sfr lYxI cfhIdI hY, AunHF nMU sVkF qy ruwlx jokrIaF nhIN Cwz dyxf cfhIdf. kYptn poNtI cWZy hWQ ivWk cuWikaY : suKbIr bfdl aMimRqsr: srhWdI Kyqr dy lokF ny hmysLf sMqfp gMZfieaf hY aqy ies Kyqr dy lokF dIaF musLklF df hWl sRomxI akflI dl(b)dI srkfr afAux qy pihl dy afDfr qy kIqf jfvygf|ieMnFH sLbdF df pRgtfvF sRomxI akflI dl (b) dy jnrl skWqr qy mYNbr pfrlImYNt s[suKbIr isMG bfdl ny ivDfn sBf hlkf vltohf dy srhWdI ipMz mIaFvflf ivKy khI|AunFH ikhf ik ies Kyqr dy lokF dIaF smWisafvF pRqI akflI dl pUrI qrFH gMBIr hY qy ipClI bfdl srkfr ny kyNdr srkfr qoN 2500 rupey pRqI eykV dy ihsfb nfl iksfnF nUM muafvjLf idvfieaf sI pr kYptn srkfr ny ies nUM bMd krky srhWdI lokF nfl DWkf kIqf hY|AunFH ikhf ik srhWdI lokF dI smWisafvF hWl krnf qF iek pfsy kdy kYptn ny ies Kyqr ivc PyrI nhI pfeI| ismrnjIq isMG mfn ivruWD dysL Droh df kys drj
sRI mfn ny ies tI[vI cYnl nUM idWqI ieMtrivAU ivc ikhf hY ik ihMd srkfr ny isWKf Aupr anykf juLlm Zfhy hn aqy ieh srkfr ajy vI isWKf dI nslkusIL krn lWgI hoeI hY ikAuNik kuJ smF pihlf AuqrFcl ivc afpxy pirvfrF nfl rih rhy isWK pirvfrF df jo AujfVf kIqf igaf hY Auh vI iesy nslkusIL df iek ihWsf hY|drj irport anusfr ies ieMtrivAU ivc AunFH ny ieh vI ikhf ik AunFH nUM dysL DRohI ikhf hI nhI jf skdf ikAuNik Auh ies dysL df afpxy afp nUM vsnIk hI nhI mMndf|sRI mfn ny ies ieMtrivAU ivc pfiksqfn aqy ihMdosqfn dy ivckfr iek afjLfd isWK rfj dI vI mMg kIqF qF jo Auh XU[aYn [E dI mYNbrisLp lY skx|aYP[afeI[afr anusfr ies cYnl Aupr Aus ny ieh vI ikhf ik isWKf Aupr ho rhy aiqafcfr kfrn Auh Kfilsqfn nf mMgx qF hor kI krn| pfik suprIm kort ny srbjIq dI PFsI brkrfr rWKI ieslfmfbfd :jfsUsI krn aqy bMb Dmfky krvfAux ivc kiQq qor qy sLLfml hox dy dosL ivc moq dI sjLf pRfpq kYdI srbjIq isMG dI Gr vfpsI dIaF afsF nMU Aus smyN krfrf Jtkf lWgf jdoN pfik suprIm kort ny Aus dI njLrsLfnI ptIsLn aWj nfmnjULr kr idWqI|srbjIq dy vkIl rfxf abdul hmId ny ikhf ik suprmI kort ny apRYl1990 ivc lfhor dy XWkIgyt ivc hoey bMb DmfikaF dy islisly ivc srbjIq isMG nUM idWqI geI moq dI sjLf dy sMdrB ivc dfier kIqI geI njLrsLfnI ptIsLn nUM ieh kih ky nfmnjurL kr idqf hY ik ieh bhuq dyrI nfl dfier kIqI geI hY |DmfikaF dI ies vfrdfq ivc 3 ivakqIaF dI moq ho geI sI|pfiksqfnI pMjfb ivc 190 ivc hoey 3 hor bMb DmfikaF ivc sLfml hox dy juLrm ivc vI 40 sflf srbjIq isMG nUM moq dI sjLf suxfeI geI hY|ies sMdrB ivc dfier njLrsfnI ptIsLn ajy suprIm kort dy ivcfr aDIn hY| sRI rfxf ny ikhf ik adflq iek hPqy dy aMdr ies dUjI ptIsLn bfry vI afpxf PYslf suxf dyvygI pr sfnUM srbjIq isMG dy hWk ivc koeI afs njLr nhI afAuNdI| KfilsqfnI pRcfr dI suprIm kort dy jWj rfhIN jFc jLrUrI : bfdl cMzIgVH: sRomxI akflI dl dy pRDfn pRkfsL isMG bfdl ny sUby ivc KfilsqfnI aqy ihMsk ivcfrDfrF dy pRfpYgMzy dy AuBfr nUM muWK mMqrI kYptn amirMdr isMG vWlo cox vryH ivc isafsI ihWqf qoN pRyrq Kqrnfk sfijsL dWsidaF mMg kIqI hY ik ies GWtnf cWkr dI suprIm kort dy iksy mojUdf jWj qoN jFc krvfeI jfvy|s[bfdl ny aYlfn kIqf ik smuWcy dysL dIaF gYr kFgrsI rfsLtrI aqy KyqrI pfrtIaF nUM lfmbMd krky kFgrs vWlo pMjfb dy amn aqy BfeIcfrk sFJ nUM lFb lfAux dIaF sfijsLf pRqI smUh dysL vfsIaF nUM jfxU krvfAuxgy|ieQy jfrI iek ibafn ivc s[bfdl ny ieh vI ikhf ik lokF ivc pMjfb srkfr pRqI AuBr roh dy AuBfl nUM dyKidaF kYptn amirMdr isMG pRsLfsnk qy ivkfs muWidaF qoN lokF df iDafn htfAux leI pMjfb ivc BYa df mfhol pYdf krky isafsI lfhf lYxf cfhuMdy hn|AunFH ikhf ik akflI -Bfjpf srkfr dorfn pMjfb,amn BfeIcfrk sFJ aqy pMjfbI eykqf df iek mfzl sUbf bixaf irhf pr jdoN dy kYptn amirMdr isMG muWK mMqrI bxy hn,AudoN qo hI iksy nf iksy rUp ivc dysL ivroDI ivcfrDfrf aqy ihMsk ansr srgrm ho gey hn |AunFH ikhf ik aijhIaF GtnfvF ipwCo jo sfijsL kMm kr rhI hY,Auh Kud muwK mMqrI aqy AunFH dy pRcfrqMqr dI Aupj hY|ies gWl df sbUq ies gWl qoN iml jFdf hY ik kdy qF byaMq isMG dy kiQq kql jgqfr isMG hvfrf nUM Auh iek Blf pUrsL dWsdy hn aqy kdy hvfrf,jgjIq isMG cohfn aqy ismrnjIq isMG mfn vrgy mokfpRsq ansr kYptn amirMdr isMG nUM iek vDIaf isWK dwsdy hn| s[bfdl ny puWiCaf ik ieh ikvyN ho skdf hY ik pMjfb ivc KflisqfnI ivcfrDfr dy AuBfr bfry koeI pRogrfm bxfieaf jfvy qy Aus ivc muWK mMqrI vWlo KfilsqfnI styj qy jfx df jF suKivMdr isMG suWKI dy snsnIKyj kFz pRqI mOjUdf srkfr dy iZWl mWT vfly rvweIey df jF amirMdr isMG vwloN jgqfr hvfrf nUM Bwdr pursL kihx df aqy jgjIq isMG cohfn aqy ismrnjIq isMG mfn vWlo muwK mMqrI nUM vDIaf iswK hox dy srtIiPkyt dyx df ijLkr qk hI nf afieaf hovy| LKfilsqfn df pRcfr isWKf nUM bdnfm krn dI sfijsL : srnf nvIN idWlI: sRomxI akflI dl idWlI dy pRDfn s[prmjIq isMG srnf qy idWlI isWK gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn s[ hrivMdr isMG srnf ny tI[vI vWlo tYlIkfst kIqy gey pRogrfm dysL Droh’ dI jm ky inKyDI kridaF ies nUM isWKf nUM bdnfm krn dI zUMGI sfijsL ikhf hY ijs nUM sihx nhI kIqf jfvygf| aWj ieQy gWlbfq kridaF srnf BrfvF ny ikhf ik Kfilsqfn muWTI Br isWKf dI idmfgI soc hY, ijs nUM smuWcf isWK jgq kd df Tukrf cuWkf hY| ies leI ies pRfeIvyt cYnl qy ivKfey gey ‘dysL Droh‘ pRogrfm dorfn kuJ ivakqIaF vWlo pRogrfm ivcfr AunFH dy afpxy ivcfr hn| AunfH dI soc nUM sfrI kom dI soc dWsxf isWK kom nfl byiensfPI hY| srnf BrfvF ny ikhf ik isWK gurU sfihbfn dy smyN qoN hI dysL Bgq rhy hn jo isWK gurU nf huMdy qF nF ihMdU sWiBafcfr bcdf nf dysL ivc afjLfdI huMdI| iek hjLfr sfl qo gulfm Bfrq nUM afjLfd krfAux vfly isWK hI sn| pr ikMny duWK qy sLrm vflI gWl hY ik AunFH qy hI awj gdfrI krn dy dosLL lfey jf rhy hn ijhVy ihMdU sfmrfj dIaF gWlf kr rhy hn | AunFH ikhf ik dysL dI kul afbfdI df mihjL do PIsdI hox dy bfvjUd isWKf ny mulk dI afjLfdI leI aqy afjLfdI qoN bfad bfhrly hmilaF qoN rWiKaf kridaF 80 PIsdI qoN vWD kurbfnIaF kIqIaF hn| ies leI isWK qF sB qoN vWzf dysL Bgq hY | jy isWK ihMdusqfn pRqI vPfdfr nhI, idafnqdfr nhI, iemfndfr nhI qF iPr hor koeI vI kom dysL Bgq nhI| kursIaF qy bYT ky lMgr Ckx qy CkfAux vfly sRomxI kmytI mYNbr hoxgy muWaql sRI afnMdpur sfihb:Kflsf pMQ dI jnm BUmI qKLq sRI kysgVH sfihb ivKy mWQf tykx leI afAux vfly pihly sRomxI kmytI dy sfry pRDfn hI qKLq sfihb dy mYnyjr jF isMG sfihb dI koTI ivc kursIaF qy bYT ky hI ieMnFH koTIaF ‘c pkfey jFdy pRsLfdy Ckdy rhy| ies qoN ielfvf muK mMqrI, keI kyNdrI mMqrI, keI zI[sI qy hor Auc aiDkfrI syvfdfr golU dy pRsfdy hI Ckdy rhy| pr aWj ieQy afey sRomxI kmytI dy tksflI akflI afgU jQydfr avqfr isMG ny golU dy pkfey PulikaF nUM koTI ivc kursIaF qy bYT ky Ckx qoN sfP ienkfr hI nhI kIqf sgoN sRI gurU aMgd dyv jI dI sMgq pMgq dI mirafdf nUM sKqI nfl lfgU kridaF aWj ieQy afpxy nfl afey amly vWlo jdoN pRDfn sfihb pRsLfdf ilafeIey qF pRDfn sfihb sKLq nfrfjL ho gey qy kihx lWgy ik myN ijhVf vI mulfjLm kursIaF qy bYTf lMgr Cwkdf jF CkfAuNdf vyK ilaf, dovF nUM muWaql kr dyvFgy| hfdsy ivc 3 ividafrQI hlfk luiDafxf (qijMdr isMG )ielfkf dugrI dy nyVy luiDafxf qy igWl rylvy trYk dy 4/8 iklomItr Kyqr dy Pftk nUM ey[3 eI ivc bIqI rfq iek jIp,ijs ivc cfr nojvfn svfr sn, acfnk Pftk dy nyVy phuMcdy hI bykfbU ho ky Pftk nUM qoV ky aMdr jf vVI|ijs nfl do nojvfnF dI qF moky qy hI moq ho geI|jdik iek nojvfn ny hspqfl ivc dm qoV idWqf| ies drdnfk hfdsy ivc jKLmI hoieaf iek hor nojvfn vI apolo hspqfn ivc ijLMdgI aqy moq ivckfr juJ irhf hY|jIp ivc svfr cfro nojvfn jI[aYn [eI dy ividafrQI hn| ieh hfsdf ieMnHf iBMakr dI ik jIp Pftk nUM qoV ky dUjy pfsy jf tkrfeI aqy keI PuWt qk jIp Aupr vWl AuClI ,ijskfrn trYk qy lWgI krIb 12 PuWt AuWc sozIam lfeItF qk tuWt geIaF|ieh hfdsf hor vI iBafnk ho skdf sI|jy Pftk qy qfienfq gytmYn ipWCo af rhI mfl gWzI nUM nf rukvfAuNdf | ijvyN hI ieMnFH ividafrQIaF dI hfdsy ivc drdnfk moq dI Kbr afeI qF pUry kflj ivc mfqm Cf igaf| bfdl vWlo kYptn aWgy kWZy qrly nfl isWK BfeIcfry dy pWly nmosIL qy inrfsLqf peI :pRo[cMdUmfjrf luiDafxf(qijMdr isMG ) sRomxI akflI dl dy pRDfn qy ivroDI iDr dy nyqf s[pRkfsL isMG bfdl ny ivDfn sBf ‘c kYptn amirMdr isMG aWgy kwZy qrly qy isWK BfeIcfry dy tksflI akflI nyqfvF ‘c duK qy inrfsLf qy nmosIL pfeI hY ikAuNik bfdl kYptn nUM ieh afiKaf hY ik jdoN aPsr nhI iek -dUsry dy poqVY iPlordy qF qusI sfzy nfl ikAuN ieMJ kr rhy hn| ieh sLbd ivDfn sBf ivc iekmuT hox qy hux pMjfb dy vfsI gihrI soc ivc zuWb gey hn ik ijMnFH nUM Auh rfj Bfg dyxf cfhuMdy hn, Auh afpxf afpf bcfAux leI iks qrFH dI rfjnIqI kr rhy hn| ieMnFH ivcfrF df pRgtfvF sRomxI akflI dl loNgovfl dy pRDfn sRI pRym isMG cMdUmfjrf ny luiDafxf ivKy bfdl dl nUM Cwz ky sYNkVy sfQIaF nfl loNgovfl ivc sLfml hoey ikrpfl isMG qy sfQIaF dy sLfml krn moky BfrI iekWT ivc bolidaF khy| pRo[cMdUmfjrf ny aWgy ikhf hY ik iek pfsy qF bfdl kFgrs nUM pfsy krky rfj sWqf dy supny dyK irhf hY|jdoN ik ipCly sfl qoNsRomxI akflI dl pMjfb dy keI ijLilaf ‘c pRDfn hI nhI bxf sikaf|AunfH dWisaf ik pMjfb ivc qIjf bdl aYNqkI kFgrs qy bfdl dl nUM isafsI qor qy pCfV dyvygf|ieh qIjf morcf sMq loNgovfl dI brsI qy bx jfvygf| pRo[cMdUmfjrf ny aWgy ikhf ik bfdl dl qoN duKI ho ky hfjLr lok akflI vrkr dy nyqf loNgovfl ‘c sLfml ho rhy hn ikAuNik bfdl’c BfeI BqIjfvfd qy QYlI vflI rfjnIqI ho geI hY|keI -keI sfl pfrtI ‘c kMm krn vfly afgUaF dy pWly isrP inrfsLf hI peI hY|AunFH ikhf ik bfdl dI pkV pMjfb ivc idno-idn iZWlI pY rhI hY ikAuNik Auh afpxy puWqr nUM muWK mMqrI bxfAux dI Xojnf bxfeI bYTf hY,jo sRomxI akflI dl ivcfly keI akflI nyqf hI mMnx nUM iqafr nhI|AunFH ikhf ik afAux vfly idnF ivc bfdl dl dy afgUaF df iek vWzf kfPlf sRmoxI akflI dl loNgovfl ivc sLfml hovygf|AunfH dWisaf ik mfJy dI DrqI qy kIqI jf hI rYlI ieiqhfsk hovygI|pRo[cMdUmfjrf ny aWgy ikhf ik pitaflf ivc sRomxI akflI dl XUQ ivMg loNgovfl vWlo kIqI geI rYlI ny ieh dWs idWqf hY ik pMjfb df XUQ loNgovfl nfl KVH igaf hY|AunFH ikhf ik loNgovfl dl holf -muWhly qy BfrI kfnPrMs qy mfrc ivc sunfm, nfBf, qrnqfrn ivKy ho rhI ivsLfl kfnPrMsF pMjfb dI rfjnIqI qy zUMGI Cfp CWzxgIaF| AunFH ikhf ik ivroDI iDr dy nyqf s[bfdl ny ivDfn sBf ivc iek vfrI vI gWl nhI kIqI| ieQo qk ik ihmfcl pRdysL dI puls ny iek trWk zrfeIvr nUM golI mfr ky mfr idWqf| AunFH ikhf ik nf kYptn ny nf bfdl ny ies kql bfry ivDfn sBf ivc afpxI juLbfn nhI KolIH| AunfH Bfrq srkfr nUM iokhf ik Auh ivdysL qoN kxk nf mMgvfey sgoN afpxy dysL dy iksfnF nUM pUrf mUl dyvy qF jo iksfn KusLhfl ho sky| pRo [cMdUmfjrf ny aWj bfdl dl nUM CWz ky loNgovfl ivc sLfml hoey ikrpfl isMG qy gurpRIq isMG itvfxf,sMqoK isMG ,Kfslf dI tIm dI sLlfGf kIqI qy s[ ikrpfl isMG sMDu nUM sRomxI akflI dl loNgovfl df vfeIs pRDfn inXukq krn df aYlfn kIqf| qIjy morcy df gTn loNgovfl dI brsI qy hovygf: zf[mfn luiDafxf(qijMdr isMG ) pMjfb dI DrqI qy kFgrs qy sRomxI akflI dl (bfdl) nUM rfj sBf qoN lFBy krn leI pMjfb’c qIjf PrMt morcf 20 agsq nUM sMq hrcMq isMG loNgovfl dI brsI moky hoNd ivc afvygf| ijs leI sB hmiKaflI nfl mIitMgf df dor cWl irhf hY| ieh dfavf afl ieMzIaF sRomxI akflI dl dy komI pRDfn zf[jsvMq isMG mfn ny kIqf| zf[mfn dy nfl luiDafxf ijLly dy pRDfn pI[pI isMG gryvfl vI sn| zf[mfn ny ikhf ik sRomxI akflI dl loNgovfl rvIieMdr isMG df sRomxI akflI dl 1920 qy lok BlfeI pfrtI qoN ielfvf KWby pWKI pfrtIaF nfl gWl qyjI Lnfl cl rhI hY qF jo pMjfb dI rfjnIqI ivc aYNqkI qIjy morcy df gTn krky AunFH pfrtIaF jo hkUmq nUM afpxI muWTI ivc smJdIaF hn, nUM dWs idqf jfvgyf ik pMjfb ivc hux akflI qy kFgrs df rfj nhI, qIjy morcy dI vI koeI gWl hY| zf[mfn ny aWgy dWisaf ik sRomxI akflI dl dy pRDfn s[pRkfsL isMG bfdl nUM keI vfr lok prK cuWky hn| ipClI srkfr moky s[ bfdl ny jylHf ivc bMd nOjvfnF qy isWK mfmilaF leI koeI idlcspI nhI idKfeI, sgoN afpxIaF qjorIaF Brn nUM pihl idqI| AunFH kFgrs qy vrHdy hoey ikhf ik kYptn srkfr ny ipCly cfr sflF ivc iek vI nokrI nf dy ky qy ivkfs kfrj nf krvf ky lokF nfl DoKf kIqf hY ikAuNik cox ijWq ky lokF dy nfl kFgrs ny vWzy -vWzy vfady kIqy sn,jo hvf ivc ltk rhy hn| Kfilsqfn df mfmlf vDf cVfH ky pysL kIqf :bMzUgr pitaflf :sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI dy sfbkf pRDfn pRo[ikrpfl isMG bMzUgr ny dWisaf ik Kfilsqfn dy mfmly nUM vDf-cVfH ky pys LkIqy jfx nfl isWKf dy isDFq nUM Tys phuMcI hY | AunHF ikhf ik ajhf krn nfl ihMdUaF dy idlF ivc dubfrf isWK isDFq pRqI glq BfvnfvF pYdf krn dIaF XojnfvF bxfeIaF jf rhIaF hn |AunFH ikhf ik mIzIaF vWlo kqy jfx vfly Kfilsqfn dy muWdy qy itWpxI bhuq hI glq hY aqy ies nfl BfvnfvF nUM BVkfieaf jf irhf hY|AunfH ikhf ik pMjfb dy lok hux pMjfb ivc sLFqI df mfhol bxfeI rWKxf cfhuMdy hn|AunFH ikhf ik kFgrs srkfr PuWt pfE aqy rfj kro dI nIqI qy kMm krdI afeI hY pr ies vfr srkfr dI koeI vI cfl nhI cWlygI| jLfihrf nUM iek sfl kYd qy 50 hjLfr juLrmfnf nvIN idWlI: suprIm kort ny gujrfq dMigaf nfl juVy bYst bykrI mfmly ivc AuWc pWDrI kmytI dI irport aWj svIkfr kr leI ijs ivc pRmuWK gvfh jLfihrf syLK nMU afpxy ibafnF qy vfr -vfr bdlx dI koisLs kIqI ijs kfrn mukWdmF sfibq hox ivc kfPI musLklF afeIaF|adflq ny afpxI mfnhfnI dy leI jLfihrf syLK nUM iek sfl dI sfDfrn kYd aqy 50 hjLfr rupey dy juLrmfny dI sjLf idWqI geI hY|adflq ny afmdn kr aiDkfrIaF nUM jLfihrf dI jfiedfd aqy bYk Kfqy jLbq kr lYx df inrdysL vI idWqf|zvIjLn bYNc ny ies kiQq sitMg afpRysLn dI jFc df mfmlf afmdn kr aiDkfrIaF Aupr CWz idWqf|jLfihrf Aupr afpxy ibafn lgfqfrf bdlx df dosL sfibq hox qo bfad afpxf PYslf suxfieaf|jLfihrf byst bykrI kFz dI csLmdId gvfh sI | ijs ny muljLmF nUM afKrI moky qy pihcfnx qoN ienkfr kr idWqf qy afpxf ibafn bdl idWqf| kYptn srkfr leI afKrI vrfH rhygf cuxOqI BrpUr cMzIgVH: kYptn amirMdr isG dI agvfeI hyTlI kFgrs srkfr leI afKrI vrfH cuxoqI BrpUr rihx dI sMBfvnf hY| ivDfn sBf ‘c srkfr ny afpxf afKrI bjt pysL kr idWqf hY aqy bjt ivc pey Klfry qoN lgdf hY ik ies nUM iek sfl ivc smytxf koeI soKf kMm nhI|sVkF,pulF aqy hor keI vWzy pfRjYktF df kMm suLrU hoxf hY|skUlF aqy hspqflF ivc BrqIaF krn df pRogrfm srkfr ny AulIikaf hY pr hux kfhl ivc kIqIaF jfx vflIaF BrqIaF bfry vI keI qrFH dy suafl KVyH hox lWgy hn|pMjfb ivDfn sBf df sysLn suLrU hoieaf qF pihlY hI idn rfjpfl vWlo idWqy BfsLx ivc ivDfn sBf dI af hI cox dI Jlk njLr af rhI sI|BfsLx ivc ivroDI iDr sRomxI akflI dl aqy Bfjpf nUM qkVf rgVf lfieaf igaf aqy ies dy nfl hI ieh vI ikhf igaf hY ik srkfr ny ipClI cox ivc kIqy sfry vfady pUry kIqy hn | sdn ivc hoeI bihs dy juafb qoN pihlF sfbkf muWK mMqrI pRkfsL isMG bfdl ny kYptn amirMdr isMG srkfr qy qkVy hmly kIqy aqy vwK-vWK KyqrF nUM lY ky srkfr dI mfVI kfrgujLfrI nUM sdn ivc pUrI qrFH AuCfilaf|sRI bfdl vrgy hMZy hoey isafsqdfn vWlo GWt hI afs kIqI jFdI hY ik afpxy ivroDI leI inWjI pWDr qy sKq sLbdfvlI df iesqymfl kry|afm qor qy muWK mMqrI kYptn amirMdr isMG afpxy suBfa muqfbk ivroDI iDr leI rgVf lfAux leI TokvIN BfsLf df iesqymfl krdy rihMdy hn|Aus idn pihl sRI bfdl ny kIqI aqy ies qy dohr kYptn amirMdr isMG ny lfeI| ivroDI iDr dy nyqf sRI bfdl ny kYptn amirMdr isMG qy inWjI hmlf krdy hoey ikhf ik ieh ikDry vI iksy nUM nhI imldy aqy bfdl pirvfr qoN bdly lYxy hI ieMnFH df muwK kMm hY| AunfH ikhf ik kYptn amirMdr isMG ny AunFH df lhu pI ilaf|akflI nyqf ny afpxy kysF dy hvfly nfl ikhf ik kYptn amirMdr isMG qF mYnUM jyl nhI iBjvf sky pr akflI srkfr vyly AunFH nMU jrUr jylH iBjvf idWqf jfvygf|sfbkf muwK mMqrI ny aglI cox ivc akflI dl aqy Bfjpf dI ijWq df dfavf kIqf|ies dy Auwlt kYptn amirMdr isMG ny akflI nyqf sRI bfdl nUM pMjfb dI siQqI Krfb krn leI pUrI qrFH dosIL Tihrfieaf|muwK mMqrI ny rfj dy ivkfs df dfavf krdy hoey ikhf ik pMjfb ivc aglI srkfr vI kFgrs pfrtI dI hI afeygI|sdn dI ies bihs df aihm pihlU qF ieh vI hYik ivroDI iDr ny qF pMjfb dI aPsrsLfhI nUM rgVy lfAuxy hI sn pr hfkm iDr vI ieh kMm ivc ipWCy nhI rhI|ieh ikhf igaf hY ik aPsrsLfhI qF iksy ivDfiek dI gWl sunx leI hI iqafr nhI hY | dysL Droh dy kys ivc zf[jgjIq isMG cohfn igRPqfr huisLafrpur : Kfilsqfn pWKI nyqf zf[jgjIq isMG cohfn ivruWD Bfrq srkfr ivruWD aYlfny jMg kfrn dy dosL ivc puls ny iek nvF kys drj kIqf hY| aYs[aYs[pI sRI lok nfQ aFgrf ny dWisaf ik iek inWjI tI[vI cYnl qy pRsfirq pRogrfm ivc idqI ieMtrivAU ivc zf[cohfn vWlo khIaF geIaF gWlf dy afDfr qy puls stysLn tFzf ivc AunFH ivruWD Dfrf 121 , 124ey, aqy 505 aDIn aYP[afeI[afr nMbr 43 dsUhf sb zvIjLn dy zI[aYs[pI mlkIaq isMG dI irport dy afDfr qy drj kIqI geI hY | sRI aFgrf ny dWisaf ik aMimRqsr puls vWlo istI koqvflI aMimRqsr ivc dfier aYP[afeI [afr nMbr 45 aDIn imqI 8 jUn 2005 nM drj kIqy kys ivc zf[cohfn nUM igRPqfr kIqf igaf| BfrqI dMzfvlI dI Dfrf 3 3 ivc kyNdr ivruWD aYlfny jMg dy dosL isWD hox qy moq dI sjLf ho skdI hY|aWj Qfxf tFzf ivc jo nvF kys drj kIqf igaf hY Aus ivc sbUq vjoN inWjI tI[vI cYnl vWlo pRsfirq pRogrfm dI vIzIE irkfrizMg nUM afDfr bxfieaf igaf hY| ies bfry sRI hrIsL sLrmf ny dWisaf ik puls vWlo Kfilsqfn dI krMsI, pfsport, JMzf vgYrf ijMnFH df ijLkr zf[cohfn ny ieMtirivAU ivc kIqf sI, kbjyL ivc lYx dy pRbMD kIqy jf rhy hn| imlI sucnf anusfr meI 2005 ivc AunFH vWlo BVkfAU BfsLx dy sbMD ivc ieh igPRqfrI pfeI| pWqrkfrF dI mojUdgI ivc zf[cohfn ny purfxy aMdfj Livc 2007 ivc Kfilsqfn dI pRfpqI dI gWl khI qy ies sbMD ivc jyl ivc jfx nUM vI PKr vflI gWl smiJaf| AunFH ikhf ik nf Auh kys lVngy qy nf hI jLmfnqI arjIL dyxgy| |
|||||||||||||||
© 2003, Sanjh Savera. All Rights Reserved. info@sanjhsavera.com Here We Grow Again |
||||||||||||||||