|
|
|||||||||||||||||
|
meI 6, 2005, ipClIaF sfrIaF KbrF bIbI jgIr kOr vwloN sLhIdI sLqfbdI dy smfgm dI sPLlqf leI sMgqF vwloN imly sihXog df hfridk DMnvfd trfeI styt dIaF iswK sMsQfvF vloN gYr-ivigafnk iesLiqhfrbfjI krn vflIaF aKbfrF ivruwD aihm PYslf dsqfr sjfAux ny rfeIt styt XUnIvristI dI iswK siBafcfrk pRdrsLnI ivc KUb rMg bMinaf gurU Gr PrImFt ivKy KLfilsqfn aYlfnnfmf idvs DMUm Dfm nfl mnfieaf igaf sMq smfj ny sLRomxI kmytI nUM sLqfbdI smfgmF dI sPlqf leI pUrn sihXog df ivsLvfs idwqf 40 mukiqaF dy 300 sflf sLhIdI idhfVy nUM smripq ivsLfl ngr kIrqn sjfieaf igaf isWK stUzYNts PYzrysLn vWloN ‘jo boly so inhfl’ iPlm df ivroD sLRomxI kmytI ny sLhIdI smfgmF ivc sLfiml hox leI piksqfn qoN msqfn isMG nUM swdf pwqr Byijaf mukqsr (qijMdr isMG):- mukqsr ivc cflI mukiqaF dy 300 sflF sLhIdI idhfVy dy mOky qy kYptn amirMdr isMG muwK mMqrI pMjfb ny ieh aYlfn kIqf ik iswKF dy dsvyN gurU goibMd isMG jI dI crn Coh pRfpq DrqI mukqsr df nF bdl ky ‘sRI mukqsr sfihb’ rwiKaf jfvygf| ies bfry ivc Bfrq srkfr qoN jldI hI mnjUrI lY leI jfvygI| kYptn 3 meI 1705 nUM muglF aqy iswKF dy ivc hoeI afKrI jMg ivc 40 mukiqaF sihq sLhId hoey 127 iswKF sLhIdF nUM sLrDF dy sumn ByNt krdy hoey ikhf ik ieiqhfsk aqy pwivqr sLihr mukqsr ivc ivkfs ivc koeI rukfvt nhIN afAux idwqI jfvygI| pMjfb srkfr duafrf cflI mukiqaF dI Xfd ivc bxfey jf rhIaF XfdgfrF aqy sLihr dy ivkfs kMmF leI 17 kroV rupey dI mnjUrI idwqI geI hY| ijs ivc sLihr dy aMdr lokF nUM muwK suivDfvF pihl dy afDfr qy idwqIaf jfxgIaF| aqy bfkI sfry ivkfs kMm afAux vfly mfGI myly qy pUry kr idwqy jfxgy| AuhnF ikhf ik 30 jUn qwk pMjfb dy sfry 12400 ipMzF ivc 24 GMty ibjlI dI splfeI cflU kr idwqI jfvygI| sfAuxI dI Psl dy dorfn iksfnf nUM rojfnf 8 GMty dI ibjlI dyx dy leI aqy ipMzF dy lokF nUM sLihrF vFgU 24 GMty ibjlI dyx leI pMjfb srkfr ies vfr ipCly sfl dy 1600 kroV rupey dy mukfbly 2400 kroV rupey dI ibjlI dUijaF rfjF qoN KrId krygI| ies qoN pihlF muwK mMqrI afpxy sfQIaF smyq gurduafrf tuwtI gMZI sfihb mwQf tykx gey| ijQy AuhnF ny iswK sLhIdF nUM sLrDFjlI ByNt kIqI| ies mOky qy pMjfb kFgrs dy pRDfn sRI aYc[aYs[ hMspfl ny muwK mMqrI qoN mMg kIqI ik pMjfb dy sfry ieiqhfsk sLihrF nUM pMjfb dy iek nmUny df sLihr bxfieaf jfvy aqy ienHF sLihrF ivc, mIt qMbfkU, aqy sLrfb dI dukfnF ngr koNsl dI hwdF qoN bfhr kIqIaF jfx| muwK mMqrI ny ieh vI dwisaf ik mukqsr ivc jldI hI puils lfeIn, Pokl puafieMt lMbI Zfb ivc bxfeI jfvygI| ies mOky qy pRiswD lok gfiek sRI hMsrfj hMs ny lokF nUM kuJ cuinMdy sLbdF ivc bMnHI rwiKaF aqy AuhnF nUM snmfinq vI kIqf igaf| ies mOky psU pflx mMqrI jgmohn isMG kMg, amrjIq isMG smrf( mMqrI), sRI avqfr hYnrI( isvl splfeImMqrI), rfxf gurmIq isMG soZI, nwQU rfm( ivDfiek mlot),sRI mqI krn kor brfV, suwKI rfxf(ivDfiek), krnbIr isMG brfV afid mojUd sn| eyar ieMzIaf kys dI apIl nhIN hovygI vYnkUvr: pRfsIikAUtr ny AunHF vloN eyar ieMzIaf kys dI pYrvfeI qswlIbKsL krn dy bfvjUd AunHF ikhf ik iesdI apIl nhIN kIqI jfvygI. ibRitsL kolMbIaf dI lIgl srivsjL dy zfierYktr gfPry gfiel ny ikhf ik jwj vloN idwqy PYsly df aiDaYn krn qoN bfad AunHF nMU koeI kfnMUnI qruwtI nhIN njLr nhIN afeI. AunHF ikhf ik asIN sMqusLt hF ijs qrHF asIN gvfhF nMU adflq ivwc pysL krn ivwc sPl hoey hF BfvyN ik jwj dy PYsly anusfr gvfhF ny JUT boilaf hY. AunHF ikhf ik jwj df PYslf aMiqm smiJaf jFdf hY. knyzIan ieqhfs ivwc sB qoN mihMgy aqy guMJldfr kys dy PYsly qoN bfad knyzIan eyjMsIaF dI nlfiekI jwg jLfihr hoeI hY. vrlz iswK afrgynfeIjysLn vloN 20 sflF qoN knyzIan srkfr qoN rfiel kimsLn sQfpq krn dI mMg kIqI jf rhI hY pr srkfr dy kMnH qy jUM nhIN srkI. hux 20 sfl gujLr jfx qoN bfad srkfrI eyjMsIaF vloN kIqI jFc koeI nqIjf pYdf nhIN kr skI qF srkfr vloN sfbfk pRImIar bOb rya nMU ies kMm leI inXukq kIqf hY ik Auh dwsy ik kI ienkuafrI dI loV hY. ieQy vrnxXog hY ik iewk knyzIan dOVfk nMU sony df qgmf imlx qoN bfad nsLeI vsqF vrqx sdkf qgmf Koh ilaf igaf sI ijs dI kuwJ hPiqaF ivwc hI rfiel kimsLn ibTf ky ienkuafrI krvfeI geI sI. iewk sony dy qgmy leI ienkuafrI kuwJ ku hPqy pr 331 lokF dIaF mOqF sbMDI ienkuafrI pRqI aYnI axgihlI srkfr dI nIaq Aupr pRsLn icMnH lgfAuNdI hY. ibwlI aqy cUhy vflI lVfeI sdkf knyzIan pfrlImYNt df vfqfvrz pRdUsLq aOtvf:kMsrvyivt kU klYn hn, ilbrljL ilbrYnojL hn jF zf[rUbI Zwlf ny glq ibafnbfjLI kIqI hY afid afid imhixaF qfhinaF dI kfvFrOlI ny ipCly hPqy qoN knyzIan pfrlImYNt df vfqfvrx pRdUsLq kIqf hoieaf hY. ies ivwc koeI do rfvF nhIN ik kMsrvyitv pfrtI blfk nfl rlH ky srkfr df Gogf icwq krnf cfhuMdI hY pr ipCly iewk hPqy dOrfn afeIaF vwK vwK srvya irportF anusfr knyzIan votr vI kMsrvyitv df Gogf icwq krn dy rOa ivwc hn agr Auh byvjHf mulk isr coxF df 300 imlIan zflr df Krcf Qopxf cfhuMdy hn. ieh hkIkq hY ik knyzIan lok coxF nhIN cfhuMdy pr alp- sMiKak srkfr hox sdkf coxF nMU tflxf vI nfmumkn hY. gfmrI kimsLn dI sMpUrx irport afAux qoN bfad 30 idnF aMdr aMdr ilbrl srkfr ny coxF krvfAux df aYlfn kr hI rwiKaf hY iPr ikhVf alfdIn df dIvf hY kMsrvyitv pfrtI kol ijhVf bfl ky Auh kYnyzf df Blf krn dI qjvIjL pysL kr rhy hn, aijhy ivcfr awj dI avfjL ryzIE qy hoey tfksLao ivwc sunx nMU imly. ilbrl pfrtI vloN pysL kIqy bjt ivwc aYn[zI[pI[ nfl hoey smJOqy anusfr qrmIm krky jldI hfAUs ivwc pysL kIqy jfx dy ilbrl hfAUs lIzr tonI vlyrI ny sMkyq idwqy hn. ies qoN ielfv 18 meI nMU byBrosgI df mqf pysL hox dI sMBfvnf hY pr dohF iDrF dI kFty dI twkr hY ilbrl aqy aYn[zI[pI[ kol 152 aqy kMsrvyitv aqy blfk kol kuwl 153 votF hn. do afjLfd mYNbr hn jo hfl dI GVI cuwp hn aqy iewk spIkr dI vot hY jo vot tfeI hox dI sUrq ivwc ilbrl nMU jfvygI. ies krky iksy nMU byBrosgI dy mqy dy nqIijaF qy XkIn nhIN hY. ieh vI vrnxXog hY ik kMsrvyitv pfrtI df muwKI stIPn hfrpr BfvyN srkfr nMU zygx dy hwk ivwc hY pr aMdro aMdrIN keI kMsrvyitv mYNbr vI iewk dm coxF dy ivroD ivwc hn. gOrqlb gwl ieh vI hY ik kMsrvyitv pfrtI kol koeI DVwlydfr AumIdvfr vI nhIN hn jo AuntfrIE 905 bYlt dIaF sItF qy cox XuwD kr sky. hux qwk awgy af rhy keI AumIdvfrF df ipCokV pfrtI leI nmosLI pYdf kr skdf hY. pMjfbI aKbfrF dI gUMjL pfrlImYNtF qwk pYx lwgI trFto: (sFJ svyrf) kuwJ mhIny pihlF kMsrvyitv afgU jysn kYnI dI pMjfbI pRYWs klwb dy mYNbrF nfl hoeI mIitMg muwK Dfrf dy mIzIey ivwc bVI cricq hoeI sI. ies qoN bfad glob aYNz myl ny sFJ svyrf dy muwK pMny qy ieMmIgRysLn mMqrI sbMDI CpI irport df hvflf dy ky lMbf cOVf afrtIkl ilK mfiraf sI. bIqy mMglvfr AuntfrIE dI pfrlImYNt ivwc sfJ svyrf ivwc CpI iewk irport dy afDfr qy bIcs-eIst XOrk dy aYn[zI[pI[ mYNbr mfeIkl prU sRI hirMdr qwKV nMU sqMbr 2004 ivwc kIqy iewk PMzryijLMg bfry suafl kr mfiraf. Bfv pMjfbI pRYWs klwb nfl juVIaF pMjfbI dIaF imafrI aKbfrF nMU kYnyzf dy muwKDfrf dy mIzIey aqy rfjnIqkF ny afpxy iDafn df kyNdr bxf ilaf hY. sfJ svyrf dy muwK sMpfdk sR[ jspfl isMG bwl ny ikhf ik pMjfbI pwqrkfrI ijs pVfa qy puwj geI hY ieQy pMjfbI pwqrkfrF dI ijLMmyvfrI hor vI vwD jFdI hY ik pfTkF nMU irportF pVn qoN bfad koeI sLwk dI guMjfiesL nf rhy. svrgvfsI jsvMq isMG rMDfvf dI brsI ies aYqvfr nMU trFto: svrgvfsI sR[ jsvMq isMG rMDfvf dI pihlI brsI ies aYqvfr nMU AuntfrIE Kflsf drbfr izksI roz gurduafrf sfihb ivKy bVy ipafr siqkfr aqy sLrDf nfl mnfeI jf rhI hY. sR[ rMDfvf dy gRih ivKy sRI aKMz pfT sLukrvfr nMU afrMB kIqy jfxgy aqy aYqvfr nMU svyry 10 vjHy Bog pfey jfxgy AuprMq bfad dupihr 1-3 vjHy qwk izksI roz gurduafrf sfihb dy hfl 2-3 ivwc kIrqn drbfr sjfey jfxgy. sR[ rMDfvf ipCly sfl iBafnk ibmfrI sdkf sfnMU sdIvI ivCoVf dy gey sn. AunHF dI imwTI Xfd nMU mnfAuNidaF ies aYqvfr nMU smuwcI sfD sMgq nMU smfgm ‘c sLfml hox dI bynqI hY. kYptn sRomxI kmytI ivc dKl nf dyx qF cMgf hY : bfdl mukqsr(qijMdr isMG):- sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN sQfnk mlot roz qy lfey gey ivsLfl pMzfl sLfml hoey sfbkf muwK mMqrI sRI pRkfsL isMG bfdl ny kFgrs pfrtIO qy dosL lgfAuNidaF ikhf ik Auh iswK kOm dI Dfrimk qy nYiqk sLkqI dy kyNdr gurduafrf sfihbfn qy kbjf krn aqy sROmxI gurduafrf pRbMDk kmytI df vjUd Kqm krn leI hwQ kMzy apxf rhy hn| AunHF ikhf ik ipwCly lMmy smyN ivc sRomxI kmytI dIaF coxF ivc kFgrs vwloN kIqI geI dKlaMdfjI ies df sbUq hY| AunHF ikhf ik sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI Dfrimk sQfnF dI dyKBfl leI iswKF dI iek cuxI hoeI pRqIinD sMsQf hY| pr rfj srkfr sfry kfnUMn nUM iCwky tMg ky ies dy pRbMD ivc dKlaMdfjI kr rhI hY| AunHF sRomxI gurduafrf pRbMDk kmyutI nUM apIl kIqI ik smUh sMqF mhfqmf iswK sMpRDfvF aqy sMsQfvF dI iek sFJI mIitMg bulfeI jfvy, ijs ivc kOm nUM mojUdf smyN ivc drpysL msilaF dI soc ivcfr mgroN koeI hwl lwiBaf jf sky| ies mOky qy iewkT nUMsMboDn kridaF sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI dI pRDfn bIbI jfgIr kOr ny ikhf ik aijhy idhfVy mnfAux df mksd qy AudysL qf hI sPl iswD ho skdf hY jykr asIN AunHF sLhIdF mhF-pursLF dy drsfey mfrg qy cwlx df Xqn krIey| AunHF ikhf ik ipCly smyN ivc afeIaF sfrIaF sLqfbdIaF mnfAux ivc kOm ivc iek nvIN rUh qy josL pYdf hoieaf hY, ijs nfl hr Gr ivc hux iswKI aqy iswK ieiqhfs dI gwl cwlx lwg peIO hY| AunHF ikhf ik sRomxI kmytI kOm vwloN sONpIaF ijMmyvfrIaF nUM QF- KUbI inBfa rhI rhI hY qy Drm pRcfr dy nfl nfl kmytI vwloN ishq syvfvf, ividaf, qknIkI iswiKaf aqy Kyzf vrgIaF aihm looVf dI pUrqI leI XqnsLIl hY| AunHF ikhf ik BwivK ivc sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN hr hlky ‘c iek afDuink shUlqF vflf skUl kfiem krn dI ivAuNq bxf rhI hY| ies mOky qy Bfjpf dy sInIar afgU qy idwlIO dy sfbkf muwK mMqrI sRI mdn lfl Kurfxf ny afpxy sMboDn dOrfn ikhf ik sLhIdF dy Aucy suwcy jIvn qy sMdysLF nUM apxfey ibnF sLhIdI idhfVy mnfAux df koeI lfB nhIN ho skdf| ies mOky iewkT nUM hornF qoN ielfvf pRkfsL isMG bfdl dy jfnsLIn qy sfbkf kyNdrI mMqrI suKbIr isMG bfdl, sfbkf mMqrI s[ rxjIq isMG bRhmpurf, s[ blivMdr isMG BUMdV, jQydfr qoqf isMG, idwlI akflI dl dy pRDfn s[ avqfr isMG ihwq, gurdyv isMG bfdl, s[ mhysL ieMdr isMG gryvfl, ivDfiek mnpRIq isMG bfdl ny vI sMboDn kIqf| jdoN ik XUQ akflI dl dyu pRDfn s[ sLrnjIq isMG iZwloN aYmpI, sfbkf mMqrI s[ inrml isMG kfhloN, s[ jnmyjf isMG syKo, BfeI mnjIq isMG, s[ gurdfsL isMG bfdl, aYmpI jorf isMG mfn, akflI dl dy skwqr zf[ dljIq isMG cImf, sfbkf ivDfiek BfeI hrinprfl isMG kukU, ijlHf akflI dl dy pRDfn mnjIq isMG brkMdI, akfl qKq dy jQydfr jQydfr joigMdr isMG vydFqI, qKq sRI kysgVH sfihb dy jQydfr qrlocn isMG, qKq sRI dmdmf sfihb dy jQydfr blvMq isMG nMdgVH, qKq sRI hjUr sfihb dy jQydfr kulvMq isMG qy sRI drbfr sfihb aMimRqsr dy muwK gRMQI isMG sfihb BfeI gurbcn isMG, sROmxI kmytI dy sInIar mIq pRDfn sRI gurpfl isMG gorf, bfbf idaf isMG sur isMG vfly, BfeI rfm isMG muKI dmdmI tksfl, bfbf inhfl isMG hrIaF vylF vfly idwlI puils dy ieMspYktr XukqI rfm ijs nUM srkfr ny nokrI qoN kwZ idqf sI nUM 51 hjfr rupey qy isropy nfl snmfinq kIqf igaf| mukqsr(qijMdr isMG):- awj ieQy sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN afXoijq cflI mukiqaF dI sLhIdI dy 300 sflf uidhfVy aqy twyutI gMZI dI Xfd nUM smripq muwK sLhIdI smfgm dOrfn sRomxI kmytI dI pRDfn bIbI jfgIr kOr ny smUh iswK jQybMdIaF aqy isMG sBfvF dy muKIaF aqy sMprdfvF aqy smUh iswK sMgqF vwloN ies sLqfbdIO nUM sPl krn leI imly sihXog df DMnvfd kridaF aYlfn kIqf ik agly sfl 2006 ivc pMcm pfqsLfh sRI gurU arjn dyv jI dI sLhfdq aqy mIrI pIrI dI qIjI sLqfbdI iesy sLrDf, siqkfr aqy AuqsLfh nfl mnfeI jfvygI| bIbI jgIr kOr vwloN sLhIdI sLqfbdI dy smfgm dI sPLlqf leI sMgqF vwloN imly sihXog df hfridk DMnvfd aMimRqsr, 5 meI (hrbIr isMG BMvr) sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI dI pRDfn bIbI jgIr kOr ny smUh iswK jQybMdIaF, sMsQfvF, isMG sBfvF, sMprdfvF, sMq mhFpurKF aqy dysL-ivdysL dIaF sMgqF df cflI mukiqaF dI sLhIdI dy 300 sflf idhfVy aqy tuwtI gMZI dI Xfd nUM smripq ngr kIrqnF aqy sfry smfgmF ivc vwD cVH ky sLmUlIaq aqy sPLl krn leI hfridk DMnvfd kIqf hY.AunHF ny ienHF smfgmF bfry ivsQfr pUrvk KLbrF dyx leI mIzIaf df vI hfridk DMnvfd kIqf hY. awj ieQoN jfrI iek ibafn ivc AunHF ikhf ik sLRomxI kmytI dy swdy ‘qy smUh pMQk jQybMdIaF aqy dysL-ivdysL dIaF sMgqF ny ienHF sfry smfgmF nUM sPLl krn leI BrpUr sihXog idwqf hY aqy qn, mn qy Dn nfl afpxf bhumuwlf Xogdfn pfieaf hY. ienHF sBnF dy sihXog sdkf hI ies sLhIdI sLqfbdI nUM smripq ngr kIrqn, Kflsf cyqnf mfrc aqy smUh smfgm bVI hI sPLlqf pUrvk nypry cVHy hn. AunHF ikhf ik sMgqF ny ngr kIrqn dy sfry rUt bVy soJ aqy KflsfeI sLfn nfl sjfey aqy ies ivc sLfml sMgqF df lMgr aqy CbIlF afid lgf ky syvf kIqI. anyk sMq mhFpurKF ny mukqsr aqy afsy-pfsy dy Kyqr ivc gurU kf lMgr lgf ky bfhroN afeIaF sMgqF dI syvf kIqI.mukqsr dIaF sMgqF ny bfhroN afeIaF sMgqF dy irhfiesL leI afpxy GrF dy drvfjLy KolH idwqy ijs leI asIN ivsLysL qOr qy DMnvfdI hF. AunHF ikhf ik ies sLhIdI sLqfbdI df sMdysL ivsLv Br ivc vsdy iswKF ivc igaf hY. pihlI vfrI ivdvfnF vwloN cflI mukiqaF dI sLhIdI bfry Koj BrpUr lyK ilKy gey hn. bIbI jI ny ivsLvfs pRgt kIqf ik agly vrHy mIrI pIrI aqy pMcm pfqsLfh sRI gurU arjn dyv jI dI sLhIdI dI cOQI sLqfbdI dy smfgmF leI sMgqF iesy sLrDf aqy AuqsLfh nfl sihXog dyxgIaF. trfeI styt dIaF iswK sMsQfvF vloN gYr-ivigafnk iesLiqhfrbfjI krn vflIaF aKbfrF ivruwD aihm PYslf inAUXfrk (jsvIr isMG) awj imqI 23 apRYl 2005 idn aYqvfr nUM trfeI styt dy gurudafrf sfihbfn aqy pMQk iswK jQybMdIaF ny slfnf iswK zy-pRyz dy sbMD ivc hoeI mIitMg ivc aihm iswK muwidaF qy ivcfr kIqI. ieh mIitMg iswK klcrl sosfietI inAUXfrk ivKy hoeI. ies mIitMg ivc nfrQ amrIkf ivc CpdIaF pMjfbI aKbfrF bfry hyT ilKy mqy pfs kIqy gey:- 1[ jo aKbfrF tUxy-tfmx, puwiCaf, jfdU, Dfgy-qbIq krfAux vfly bfibaF dy iesLiqhfr CfpdIaF hn, nUM gurduafiraF aqy iswK sMsQfvF ivc hr-igj nhIN rwiKaf jfvygf. 2[ iehnf aKbfrF nUM koeI vI gurUGr jF iswK jQybMdIaF iesLiqhfr nhIN dyxgIaF. 3[ ienHF miqaF dI AulMGxf krn vfly jF pflxf nF krn vfly gurUGrF aqy sMsQfvF qy izsplnrI aYksLn ilaf jfvygf. 4[ nfl hI iswK ibjLins vfilaF nUM vI qkId kIqI jfdI hY ik Auh vI Aupr ivsLy vflIaF aKbfrF ivc afpxIaF msLhUrIaF vfly iesLiqhfr nf dyx. dsqfr sjfAux ny rfeIt styt XUnIvristI dI iswK siBafcfrk pRdrsLnI ivc KUb rMg bMinaf zytn (amrIkf-smIp isMG gumtflf): vfZI df iqAuhfr ivsfKI –iswK Drm ivc ivsLysL iDafn rwKdf hY. rfeIt styt XUnIvrstI, zytn EhfeIE dI iswK stUzYNts aYsosIeysLn ny XUnIvrstI dy afhnf sYNtr dy sihXog nfl ieh idhfVf iswK Drm aqy siBafcfr sMbMDI pRdrsLnI lf ky mnfieaf. hr sfl mnfey jFdy ies idhfVy dI sLurUafq 2002 ivc sqMbr 11 dy KfVkU hmly ipCoN kIqI geI sI. ies idhfVy df muwK AudysL ieQoN dy vsnIkF, ividafrQIaF aqy aiDafpkF nMU iswK Drm qy siBafcfr qoN jfxU krfAuxf hY. iswK ieiqhfs, ds gurU sfihbfn dIaF isiKafvF, vwK-vwK KyqrF ivc iswKF dIaF pRfpqIaF, ivafh dI rsm sMbMDI jfxkfrI BrpUr pRdrsLnI, ies smfgm dI iKwc sI. iswK ieiqhfs ivc aOrq df sQfn aqy Xogdfn, ivsLv BfeIcfry df sMdysL, isK rihxI bihxI ivc syvf df mhwqv, nUM vI Aujfgr kIqf igaf. iswK ieiqhfs qy prMprF nfl sMbMDq qsvIrF, postrF, ikqfbF qoN ielfvf hrmonIam, qblf, kVf, PulkfrI, crKf afid vI pRdrsLnI ivc sjfey gey. BfeI GnweIaf jI, iswK XoDy, pgVIaF dy iviBMn rUp pRdrsLnI ivc ivsLysL iKwc df kyNdr sn. pRfhuixaf ny BMgVy aqy gqky df KUb afnMd mfinaf. gqkf isnisnftI dy hrjws isMG qy gursLfn isMG ny pysL kIqf. qyjdIp isMG ny afey hoey mihmfnF dy dsqfrF sjf ky smfgm nMU cfr cMn lf idwqy. dsqfr sjf ky Auh afpxy afp nMU sLihjLfdy mihsUs kr rhy sn. keI qF GrF aqy jmfqF ivc vI dsqfr smyq gey. AunFH ny vwK-vwK ivisLaF wqy keI pRsLn vI puwCy. skUl afP mYzIsn dy shfiek pRoPYsr aqy smfgm dy pRbMDk, zf drsLn isMG sihbI ny afey hoey pRfhuixaf nMU jI afieaf ikhf. afhnf sYNtr dI zfierYktr ims mfie nUXyn ny ikhf ik ieh smfgm iswK Drm aqy siBafcfr nMU smJx ivc shfeI hovygf. Ausny iswK siBafcfr qoN jfxU krfAux leI iswK stUzYNts aYsosIeysLn, zytn dI iswK sMgq df DMnvfd kIqf. Aus ny ikhf ik ieh idhfVf hor hrmn ipafrf ho irhf hY qy ies dI idwK vI suDrI hY. gRIn kfAuNtI dy kimsLnr mfnXog ircrz pryls ny sroiqaF nMU sMboDn krdy hoey ikhf ik AunHF nMU ies gwl df mfx hY ik Auh lgfqfr qIjy sfl ies smfgm ivc sLfml ho rhy hn. AunFH df kihxf sI ik iswK bVy AudmI, idaflU aqy dysL Bgq lok hn. AunFH ny isKF nMU hryk shfieqf df XkIn duafieaf. moNtgmrI kfAuNtI dy jfj qy mihmzn vkqz gryg isMgr ny ikhz, "AmrIkI iqauhzrZ ivc ivszKI iek hrmn ipAzrz iqauhzr hY[ mYnMU auqslLzihq krn dI sB qo mhfqvpUrn Gtnz pMj ipAzirAZ dI cox Aqy Kzlsz pMQ dI szjnz hY[ pMj nojvznZ dz, aunHZ dyslL BgqZ dz, Azpxy guru dy hukm nMU mMn ky mOq kbUl krnz, iek ivicqr gzQz hY, ijs dI hor ikDry imszl nhIN imldI[ aunZH dI bhzdrI Aqy Azqm smrpx dI khzxI sdIAZ qIk kziem rhygI[ iek AmrIkI hox nzqy mYnMU ies gfl dz mzx hY ik quhzjLy ieQy hox krky ieh Gtnz AmrIkI ivrsy dz iek ihfsz bx geI hY[ quhzjLz AiDAzqmk nvZ szl hY qy mYnMU KuslLI hY ik mYN ieh idn quhzjLy nzl mnz irhz hZ[" ielYktrIkl ivBfg dy pI[aYc[zI dy ividafrQI qy iswK stUzYNts aYsosIeysLn dy pRDfn smIp isMG gumtflf ny afhnf kyNdr, jIv ivigafn dy amly, ividafrQIaF, afey hoey pRfhuixaF aqy zytn dI iswK sMgq df ies smfgm nMU sPl bnfAux leI DMnvfd kIqf. ies smfgm ivc krIb 350 qoN vwD mihmfnF ny Bfg ilaf. vsnIkF qoN ielfvf guaFZI sLihr spirMgPIlz, isnsnftI, kolMbs, sIzrvIl dy vsnIkF ny vI ies ivc isLrkq kIqI. mihmfnf ny amr ieMzIaf rYstorYNt vloN muhweIaf kIqIaF jlybIaF qy pMjfbI Kfxy df luqP AuTfieaf. keIaF ny insLfnI vjoN kVy aqy dsqfrF pRfpq kIqIaF. gurU Gr PrImFt ivKy KLfilsqfn aYlfnnfmf idvs DMUm Dfm nfl mnfieaf igaf iswK XUQ afP amrIkf dI stfktn XUint vloN vI smfgm PrImFt- XU[aYs[ey[-jogf isMG nMgl) imqI 29 apRYl nUM gurU Gr PrImFt ivKy KLfilsqfn aYlfnnfmf idvs sR[ gurmIq isMG KLflsf muwK syvfdfr PrImFt dI agvfeI hyT bVI grmjosLI nfl mnfieaf igaf.ies ivwc iswK XUQ afP amrIkf dI by eyrIaf XUint, gurmiq cyqnf lihr, sLoRmxI akflI dl aMimRqsr, iswK imsLnrI afidk pMiQk soc rwKx vflIaF jQybMdIaF ny ihsf ilaf 29 apRYl nUM KLfilsqfn dI pRfpqI leI sLhId hoey isMGF isMGxIaF dI Xfd ivwc aqy KLfilsqfn dI pRfpqI leI ardfs kIqI geI aqy aYyqvfr vfly idn gurU Gr ivwc ivsLysL dIvfn sjy aqy vwK vwK bulfiraF ny sMboDn kIqf aqy gurU Gr dI izAuVI dy sfhmxy insLfn sfihb dy Qwly sR[krnYl isMG jI Kflsf vloN sLhId hoey isMGF isMGxIaF dIaF qsvIrF dI pRdrsLnI lfeI geI jo ivsLysL iKc df kyNdr sI.gurU Gr afAux vflf hr ivakqI AunHF nUM dyK dyK ky ihMdosqfnI hfkmF nUM kos irhf sI.GurU Gr dy aMdr sMgqF dy pRBfvsLflI iekwT nUM sMboDn kridaF gurmIq isMG KLflsf ny ikhf ik sfzf isr KLfilsqfn dI pRfpqI leI sLhId hoey isMGF isMGxIaF dy crnF ivwc sdf Jukdf rhygf.AunHF KLfilsqfn dI pRfpqI leI afpxI vcnbwDqf df pRgtfvf kIqf.ies qoN ielfvf AunHF smUMh sMgqf nUM afpxy bicaF nUM iswKI nfl joVn leI Auprfly krn dI bynqI aqy ikhf ik quhfnUM ieh Auprfly krn leI iksy iksm dI gurU Gr qoN mdd dI jrUrq hY qF dfs aqy smuwcI kmytI quhfzy leI sdf hfjLr hY.iswK XUQ afP amrIkf dy sInIar syvk sR[ blivMdrpfl isMG KLflsf jo ky svyr qoN hI gurU Gr ivwc phuMc ky KLfilsqfn aYlfnnfmy dIaF kfpIaF sMgqF ivwc vMz rhy sn ny vI afpxI pRBfvsLflI qkrIr ivwc sMgqF nUM KLfilsqfn dI jMgy lVfeI ivwc sLhId hoey isMGF dI Xfd nUM nUM qfjLf kridaF ikhf ik mq Bulo ik asIN amrIkf ivwc AunHF sLhIdF dy KUn df muwl vwitaf hY aqy rfjsI sLrx pRfpq kIqI hY hux sfnUM afpxf PrjL pCfnxf cfhIdf hY.sfnUM afpxy lYvl Aupr hI AunHF dy pRIvfrF dI mdd krnI cfhIdI hY jo ik do vyly dI rotI qoN vI vFJy hoey bYTy hn.sfnUM ieh gwl Xfd rwKxI cfhIdI hY ik AunHF pRIvfrF dy jo bwcy sLhId hoey hn Auh sfzy jMgy ajLfdI dy jrnYl hn vrxnXog hY ik blivMdrpfl isMG KLflsf df afpxf skf Brf aqy AunHF dI isMGxI df skf Brf vI KLfilsqfn dI lVfeI lVdy hoey sLhId hoey hn. AunHF ikhf amrIkf vloN KLfilsqfn nUM mfnqf idwqI hY qF hI quhfnUM rfjsI sLrn iml rhI hY.AunHF ny bfbf jrnYl isMG dIaF kYstF vI sMgqF ivwc vMzIaF ijnHF ivwc sMq dws rhy hn ik iswK kOm ikvNy gulfm hY. gurU Gr dy sYktrI sR[krnYl igwl ny vI sMgqF nUM KLfilsqfn dI pRfpqI leI qkVy hox leI ikhf.gurU Gr dI smuwcI kmytI aqy suprIm kONsl vI pRogrfm ivwc mjLUd sI.iswK XUQ afP amrIkf dy sR[ gurbcn isMG rfxf, jogf isMG nMgl, ipRqpfl isMG hnI aqy kulvMq isMG Kihrf ivsLysL qOr qy phuMcy hoey sn.ies qoN ielfvf iswK XUQ afP amrIkf dI stfktn XUint vwloN vI sR[ srvx isMG dI agvfeI ivwc KLfilsqfn aYlfnnfmf idvs bVI DUm Dfm nfl mnfieaf igaf.ies pRogrfm nUM sPl krn leI sR[ hrdIp isMG stfktn, guliBMdr isMG iBMdf, kuljIq isMG inJr, mnjIq isMG brfV ny ivsLysL Xogdfn pfieaf. gurU Gr plFj roz bykrs PIlz ivKy sR[ rivMdr isMG rYNpI dI agvfeI ivwc KLfilsqfn aYlfnnfmF idvs qy ivsLysL smfgm rwKy gey sn ijs ivwc iewk drjn dy krIb bulfiraF ny KLfilsqfn dI pRfpqI qwk sMGrsL krn df pRx duhrfieaf aqy sLhIdF nUM Xfd kIqf.ies qoN ielfvf gurU Gr alhMbrf ivKy sR[nCwqr isMG dI agvfeI ivwc aYlfnnfmF idvs BVy pRBfvsLflI ZMg nfl mnfieaf igaf aqy gurU Gr klfmfXU imsIgn ivKy sR[ gurdyv isMG dI agvfeI ivwc vI smfgm kIqy gey aqy KLfilsqfn leI sLhId hoey isMGF dI kurbfnI nUM Xfd kIqf igaf. sfry amrIkf ivwc pRmuwK gurU GrF ivwc KLfilsqfn aYlfnnfmf idvs qy bVy hI pRBfvsLflI pRogrfm kIqy gey hn.isafsI mfihr hux ies gwl nUM bVI hI Auksukqf nfl lY rhy hn ik hux amrIkf dy iswKF ny bVy hI pRBfvsLflI qrIky nfl KLfilsqfn dI lihr nUM awgy qoiraf hY. pYirs ivwc mlkIq ny DuMmF pfeIaF (suKbIr isMG sMDU-pYirs PrFs) ipCly hPqy pYirs ivwc bxy hoey pihly Jnkfr grup ny siBafcfrk nF df pRogrfm pysL kIqf .jo nF qoN hI nhI vyKx suxn nUM vI siBafcfrk lgdf sI.ijs ivwc golzn stfr mlkIq iMMMsMG dI mihmfn dI sLmulIaq ny ies nUM hor vI suinhrI bxf idqf . afrgynfeIjLr inrml isMG jgrUp isMG sMDU aqy qyj pfl isMG hurF dI imhnq sdkf hI pRogrfm pysL ho sikaf. gfiek dlvIr igwl suKdyv sohl gogI ibtU aqy jwsI hurF vI pRogrfm nUM sPl bxfAux df bhuq jor lfieaf . "mUMh qy huMdI gwl ipwT ipCy cuglI " gIq Aupr dlvIr idl nUM psInf qF afieaf pr sFAuNz qy imkiMNsgL ivwc qruMtIaF lwg rhIaF sLn .golzn stfr mlkIq isMG ny nvy aqy purfxy gIq gf ky bwcy aqy bjLurg qwk nwcx twpx lf idqy . ZEE TV aqy ALPHA TV vfly vI kYmry lYky iPlm bxfAux ivwc ruJy idKfeI dy rhy sn . jLdo mlkIq isMG ny BMgVy dy gIqF qoN bfad SAID SONG lfieaf ijs dy bol sn .vfhgy bfzr dI lkIr isr dy cIr vrgI af . aqy hor bMb ikqy vI izwgy donoN pfsI mrdy pMjfbI af . hfl ivc KVy donoN dysLf dy pMjfbIaf ny jwPIaF pf leIaF 500 dy krIb drsLkF dIaF qfVIaF nfl hfl gUjL AuiTaf. vyKx vfilaF dy idlF ivwc pMjfbI pRogrfm dy nfl 2 kVwqx GtfAux aqy pMjfbI siBafcfrk nfl juVn df mhOl vI bixaf hoieaf sI . sMq smfj ny sLRomxI kmytI nUM sLqfbdI smfgmF dI sPlqf leI pUrn sihXog df ivsLvfs idwqf mukqsr, 3 meI (hrbIr isMG BMvr) sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN mnfey jf rhy 40 mukiqaF dy 300 sflf sLhIdI idhfVy qy tuwtI gMZI dI sLqfbdI smfgmF dy qIjy idn awj sLfm ieQy muK pMzfl ivKy sMq smfj ny afpxy gurmiq smfgm ivc sLRomxI kmytI ƒ sLqfbdI smfgmF dI sPLlqf aqy lMgrF df pRbMD krn ivc pUrn sihXog dyx df Brosf idwqf . afpxy sbMD ivc ienHF sMq mhFpurKF ny sLRomxI kmytI vwloN iswK ieiqhfs nfl sbMDq sLqfbdIaF mnfAux dy kfrjF dI BrpUr sLlfGf kIqI aqy ikhf ik ies nfl iswK kOm ivc iek nvI cyqnf afeI hY aqy nvIN pIVHI ƒ afpxy mhfn ieiqhfs aqy sLfndfr ivrsy bfry jfxkfrI imlI hY . ienHF sLqfbdIaF dy mnfAux sdkf piqqpuxy aqy nisLaF dI lfhnq nUM TwlH pYx lwgI hY . AunHF ny sLRomxI kmytI vwloN Drm pRcfr vhIr df pRogrfm sLurU krn dI vI pRsLMsf kIqI . ies smfgm ivc hornf qoN ibnF bfbf dIdfr isMG hrKovfl, bfbf krm isMG cfh vfly, bfbf cMnx isMG nolI vfly, bfbf nrMjn isMG pMj qIrQF vfly, bfbf hrdyv isMG qlvMzI arfeIaF vfly, bfbf lfB isMG iklHf anMdgV vfly, bfbf lCmx isMG itwbf sfihb vfly, bfbf syvf isMG rfmpur KyVf vfly, bfbf inhfl isMG hrIaF vylF vfly, bfbf nfgr isMG qrnf dl vfly, bfbf gurdyv isMG qrnf dl vfly, bfbf blbIr isMG muKI buwZf dl vfly, bfbf blvMq isMG hrKovfl, bfbf dieaf isMG surisMG vfly, bfbf gurcrn isMG TwTf itwbf vfly aqy bfbf syvf isMG Kvfjf KVk isMG vfly sLfiml hoey . styj clfAux dI ijMmyvfrI pRiswD iswK ivdvfn s[ Bgvfn isMG jOhl ny inBfeI . ies avsr qy sLRomxI kmytI dy sI: Aup pRDfn s[ gurpfl isMG gorf, aMiqMRg mYNbr s[ sUbf isMG zwbvflI mYNbrfn sLRomxI kmytI s[ srUp isMG isvIaf, s[ bldyv isMG cUMGf, s[ nvqyj isMG kfAuxI, pRo: hrbMs isMG bolInf, BfeI amrjIq isMG anMdpur sfihb, Drm pRcfr kmytI dy aYzI: skwqr s[ virafm isMG, mIq skwqr s[ rUp isMG, s[ blvMq isMG pwtI, sLRomxI kmytI dy vDIk skwqr s[ rxbIr isMG, s[ hrjIq isMG, BfeI mihMdr isMG, s[ qrlocn isMG, sRI drbfr sfihb mukqsr dy mYnyjr s[ jgIr isMG, mIq mYnyjr s[ ibjY pfl isMG, sLqfbdIaF dy ko-afrzInytr s[ ikrpfl isMG cohfn, vjIdpur dy mYnyjr s[ jrnYl isMG, jINd dy mYnyjr s[ rxjIq isMG aqy sUprvfeIjLr sLqfbdIaF s[ krn isMG qy s[ bldyv isMG hfjLr sn . mukqsr: 3 meI (hrbIr isMG BMvr) iswK pMQ dI pfrlImYNt sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN 40 mukiqaF dI sLhIdI dy 300 sflf idhfVy aqy tuwtI gMZI dI Xfd ƒ smripq awj ieQy mfqf Bfgo XfdgfrI iesqrI smfgm dOrfn ijQy iswK bIbIaF ny afpxI sLkqI df bhuq hI pRBfvsLflI pRdrsLn kIqf, AuQy AunHF piqqpuxy, nisLaF, BrUx hwiqaf qy dfj dI lfhnq ivrwuD lfmbMd hox df swdf vI idwqf. sLRomxI kmytI pRDfn bIbI jgIr kOr ny Drm pRcfr kmytI vwloN ipMz pwDr qwk mfeI Bfgo syvf dl sQfipq krn df aYlfn kIqf, jo ienHF lfhnqF ƒ dUr krn leI hr sMBv Xqn krygf. mlot roz siQq muwK pMzfl ivKy hoey ies ivsLfl smfgm ivc bIbIaF dI sLmUlIaq afs nfloN keI guxF vwD sI. ies df aMdfjLf ies gwl qoN lgfieaf jf skdf hY ik 11 vjy sLurU hoey smfgm qoN lY ky ies dy 3 vjy KLqm hox qwk bIbIaF dy jQy mwQf tykx leI af rhy sn. ipCly vrHy mnfeIaF geIaF iqMn sLqfbdIaF dOrfn kIqIaF geIaF iesqrI kfnPrMsF nfloN ieh hr pwKoN pRBfvsLflI qy sPLl smfgm sI.pMjfb dy iqMn vfrI muwK mMqrI bxy sLRomxI akflI dl dy pRDfn s[ pRkfsL isMG bfdl nUM afpxy BfsLx ivc ieh kihxf ipaf ik AunHF ny afpxI hux qwk dI isafsI ijLMdgI ivc bIbIaF df ieqnf vwzf iekwT nhIN dyiKaf. bIbI jgIr kOr ny afpxy BfsLx ivc cflI mukiqaF dI sLhIdI aqy mfqf Bfgo dI bhfdrI dI gfQf df ijLkr kridaF ikhf ik guriswKI jIvn ibqfAuNidaF iksy aigafnqf, jfxy axjfxy ivc kIqI iksy Bwul qy gurU qoN bymuwK hox dI glqI nUM kurbfnI dy ky bKLisLaf jf skdf hY aqy tuwtI gMZI jf skdI hY. AunHF ikhf iswK ieiqhfs ivc bIbIaF nUM bhuq siqkfr Xog sQfn pRfpq hY. mfqf iqRpqf, byby nfnkI, bIbI amro, bIbI BfnI qy mfqf gujrI vrgIaF bIbIaF df ijLkr kridaF AunHF ikhf ik iswK ieiqhfs ivc bIbIaF ny vI bhuq kurbfnIaF kIqIaF hn. mfeI Bfgo vwloN bydfvf dy ky afey isMGF nUM idwqI vMgfr dI crcf kridaF AunHF ikhf ik awj iswK Drm ivc piqqpuxy qy nisLaF dI vwD rhI lfhqn nUM dUr krn leI bIbIaF mfeI Bfgo df rol adf krn leI awgy afAux. bIbIaF afpxy pqIaF qy puwqrF nUM gurU Gr nfl joVn. AunHF ikhf ik sLRomxI kmytI dI Drm pRcfr kmytI vwloN ienHF lfhnqF nUM dUr krn aqy nvIN pIVHI nUM afpxy mhfn ieiqhfs qy ivrsy nfl joVn leI mfeI Bfgo syvf dl sQfpq krygI, ijs dy XUint ipMz qoN lY ky blfk, ijLlHf qy sUbf pwDr qwk hoxgy. afAux vfly smyN ivdysLF ivc vI ies dy XUint sQfipq kIqy jfxgy. smfgm nUM sMboDn kridaF akflI dl dy pRDfn s[ bfdl ny ikhf ik iswK bIbIaF ny afpxI sLkqI df awj pRdrsLn krky idKf idwqf hY ik Auh gurU Gr nfl ikqnI sLrDf, siqkfr qy ivsLvfs nfl juVIaF hoeIaF hn. AunHF ikhf ijs smfj ivc bIbIaF sLkqIsLflI hoxgIaF Auh smfj vI bVf sLkqIsLflI hovygf. AunHF ikhf ik iswK Drm ivc aOrq nUM bVf siqkfr Xog drjf pRfpq hY. AunHF ikhf ik sLRomxI akflI dl gurU sfihbfn dy afdrsLF qy cwlx vflI pfrtI hY, ies leI asIN nvgiTq vrikMg kmytI ivc iesqrIaF nMU Xog pRqIinDqf idwqI hY. AunHF ny Bfrq srkfr nUM pfrlImYNt qy ivDfn sBfvF ivc iesqrIaF nUM 33 PLIsdI rfKvIaF sItF dyx bfry ibwl pfs krn leI ikhf aqy ikhf ik akflI dl ies df pUrf smrQn krygf. s[ bfdl ny vI bIbIaF nMU mfeI Bfgo dy kdmF qy cwlx dI apIl kIqI. s[ bfdl dI pqnI bIbI suirMdr kOr bfdl ny afpxy BfsLx ivc ikhf ik bIbIaF ny iswK ieiqhfs ivc hI mhwqvpUrn rol adf aqy kurbfnIaF hI nhIN kIqIaF sgoN akflI dl dy sfry moricaF ivc vI sLlfGfXog Xogdfn pfieaf hY. Auh ijQy sfry akflI moricaF ivc igRPLqfrI dy ky jylHF ivc jFdIaF rhIaF hn, AuQy afpxy pqIaF dy akflI moricaF ivc jfx bfad Gr-bfr aqy bfl-bwicaF nUM bVI sucwjI qrHF sMBfl ky ies ivc afpxf ihwsf pfAuNdIaF rhIaF hn. AunHF mMg kIqI ik bIbIaF nUM akflI dl ivc Xog pRqIinDqf idwqI jfvy. smfgm nUM hornF qoN ibnHF bIbI prmjIq kOr gulsLn (aYm[pI[), bIbI sqivMdr kOr DflIvfl, bIbI hrijMdr kOr, bIbI jgdIsL kOr iZwloN aqy bIbI guridafl kOr mwlHx ny vI sMboDn kIqf. ies mOky ‘qy s[ bfdl vwloN gurduafrf gjLt aqy gurmiq pRkfsL dy ivsLysL aMk irlIjL kIqy gey. ies mOky ‘qy s[ suKbIr isMG bfdl, s[ blivMdr isMG BUMdV, s[ suKdrsLn isMG mrfV ivDfiek, BfeI hrinrpfl isMG kukU, s[ gurpfl isMG gorf, sUbf isMG zwbvflI, s[ BrpUr isMG Kflsf, s[ srUp isMG isbIaf aqy hor anykF mYNbrfn sLoRmxI kmytI hfjLr sn. sLhIdI sLqfbdI nUM smripq do XfdgfrI gytF df AudGftn mukqsr: 3 meI(hrbIr isMG BMvr) – sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vwloN 40 mukiqaF dy 300 sLhIdI idhfVy aqy tuwtI gMZI dI Xfd nUM smripq Ausfry gey do gyt, abohr roz AuWqy mfqf Bfgo XfdgfrI gyt aqy jlflfbfd roz AuWqy BfeI mhF isMG XfdgfrI gyt df AudGftn awj sLRomxI kmytI dI pRDfn bIbI jgIr kOr aqy sLRomxI akflI dl dy pRDfn s[ pRkfsL isMG bfdl ny sFJy qOr qy kIqf. gurU hirshfey roz ‘qy iek XfdgfrI gyt mukMml hox vflf hY. ardfs sRI drbfr sfihb mukqsr dy hYWz igafnI hrpRIq isMG ny kIqI. ienHF 50 Pwut cOVy aqy 55 Puwt AuWcy XfdgfrI gytF dI kfr syvf bfbf hrbMs isMG jI idwlI vfilaF ny kIqI hY. ienHF gytF df nINh pwQr 7 mfrc nUM rwiKaf igaf sI. ies mOky qy bIbI jgIr kOr aqy s[ bfdl ny bfbf suwKf isMG, bfbf bldyv isMG aqy bfbf bcn isMG nUM isropfE bKisLsL krky snmfinq kIqf. ies mOky qy hornF qoN ibnF sLRomxI kmytI dy sInIar Aup pRDfn s[ gurpfl isMG gorf, mYNbrfn sLRomxI kmytI s[ srUp isMG sIbIaf, s[ nvqyj isMG kfAuxI, bIbI mnjIq kOr, bIbI muKiqafr kOr, bIbI juigMdr kOr mukqsr , s[ idafl isMG koilaf vflf, s[ bldyv isMG cUMGf, s[ hIrf isMG icVyvfn, sRI drbfr sfihb dy hYWz gRMQI isMG sfihb igafnI gurbcn isMG, gMRQI igafnI jsivMdr isMG, s[ jorf isMG mfn aYm[ pI[, ivDfiek suKdrsLn isMG mrfV, sfbkf ivDfiek s[ hrinrpfl isMG kUuwkU, ijlHf akflI jQf dy pRDfn s[ mnjIq isMG brkMdI, sLRomxI kmytI dy vDIk skwqr s[ rxbIr isMG, hrjIq isMG, s[ joigMdr isMG, Drm pRcfr kmytI dy vDIk skwqr s[ virafm isMG, mIq skwqr s[ blvMq isMG pwtI, s[ rUp isMG, sLRomxI kmytI dy mIq skwqr s[ qrlocn isMG, s[ inrml isMG, sLqfbdIaF dy ko-afrzInytr s[ ikrpfl isMG cOhfn, pRo: hrbMs isMG bolInf, , sRI drbfr sfihb mukqsr dy mYnyjr s[ jgIr isMG, mIq mYnyjr s[ ibjY isMG, s[ rxjIq isMG mYnyjr jINd, s[ jrnYl isMG bjIdpur aqy bIbI jI dy pRYs skwqr s[ svrn isMG josL hfjLr sn. Kflsf kimAuintI skUl df dsvF PMz ryjL iznr 29 apYRl 2005 idn sLuwkrvfr nUM Kflsf kimAuintI skUl df dsvF PMz ryjL iznr pRImIam bYNkuiet hfl ivwc kIqf igaf. Kflsf skUl EntYrIE ivwc iewko iewk pRfeIvyt skUl hY aqy skUl nUM srkfr vwloN vI koeI grFt nhIN imldI pr iPr vI ipCly ds sfl qoN ieh skUl bwicaF dIaF PIsF, AuwGy vpfrI swjxF, mfipaF aqy kimAuintI vwloN imly sihXog sdkf bVI hI sPlqf pUrvk cwl irhf hY. hr sfl bwicaF dI igxqI ivwc vfDf ho irhf hY. vD rhI igxqI nUM dyKdy hoey brYNptn (hfrtlyk/kMtrIsfeIz) dy eyrIey ivwc 13[2 eykV jLmIn KrIdI geI hY ijs ivwc bwicaF nUM hr shUlq dyx leI nvI iblizMg AusfrI jfvygI. poRgrfm ivwc Kflsf skUl dy ividafrQIaF dIaF ividak pRfpqIaF bfry cfnxf pfieaf igaf. gyRz 3 aqy 6 dy EQaO nqIijaF bfry dwisaf igaf ik Kflsf skUl dy ividafrQIaF dIaF afly duafly dy borz dy skUlF dy ividafrQIaF nfloN vDIaf pRfpqIaF hn. skUl dy KjfncI sR: syvf isMG ny bjt qy ivsQfr pUrvk cfnxf pfieaf. ies dy nfl hI nvIN KrIdI geI jLmIn aqy bwsF dy rUt vfry dwisaf igaf. Kflsf skUl vwloN brYNptn, imsIsfgf,mfltn, rYkszyl, eItobIko, spirMgzyl, ivMstn crcl aqy gor roz qwk dy ielfikaF nUM bws syvf muwheIaf kIqI jFdI hY. pRogrfm ivwc sR: rxjIq isMG dUly ny 2100 zflr, ivwk iZloN aYwm pI pI 1000 zflr, sR: muKiqafr isMG iZwloN 1000 zflr, mFgt lfa afiPs qoN imisjL aqy imstr jsvMq isMG mFgt vloN 1000 zflr, sR: nCwqr isMG cOhfn 500 zflr, sR: lCmx isMG aOojlf 500 zflr, rImYks brokr kMpnI dy mflk sR: jgmohn isMG syKoN 500 zflr PMz ryijMg leI idwqf. iehnF qoN ielfvf ivwkI iZwloN, mukMd pMDyr, sR: nCwqr isMG, sR: jsvIr isMG bopfrfey, imisjL aqy imstr AUDm isMG tONk, sR: gurmIq isMG gryvfl, sR: suKdyv isMG syKoN, sR: drsLn isMG GxGs, sR: mnvIr isMG kMipAUtr ivMzo, sR: sqvMq isMG gryvfl hor Kflsf skUl dy smrQk aqy pqvMqy swjx aqy bwicaF dy mfpy Aucycy qOr qy phMucy. sfry bulfiraF ny afpxy BfsLn ivwc ieh qkrIr kIqI ik sfrI kimAuintI nUM rl iml ky Kflsf skUl dI bxn vflI nvIN iblizMg, jo ik afpxy afp ivwc iewk ajUbf hovygI, ivwc Xogdfn pfAux leI apIl kIqI. Kflsf skUl vwloN sfry dfnI swjxF aqy mIzIey df DMnvfd kIqf jFdf hY. Kflsf skUl ivKy ikMzrgfrtn qoN gRyz 8 qwk dfKlf sLurU hY. jyky aqy ays ky Pwul zy hY. hor jfxkfrI leI qusIN 905-678-0603 qy sMprk kr skdy ho. 40 mukiqaF dy 300 sflf sLhIdI idhfVy nUM smripq ivsLfl ngr kIrqn sjfieaf igaf mukqsr, 2 meI (hrbIr isMG BMvr) sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI vloN 40 mukiqaF dy 300 sflf sLhIdI idhfVy aqy tuwtI gMZI Xfd nUM smripq awj svyry ieQoN gurdafrf itwbI sfihb qoN iek ivsLfl prMprfgq ngr kIrqn afXoijq kIqf igaf, jo ies pivwqr ngrI dy vwK-vwK ielfikaF qoN huMdf hoieaf gurduafrf sLhId gMj (aMgITf sfihb) ivKy sMpUrn hoieaf.ijs sRI gurU gRMQ sfihb jI dy pfvn srUp dI agvfeI ivc ngr gurduafrf itwbI sfihb qoN gurduafrf sLhId gMj ivKy sMpUrn hoieaf, Ausy srUp nfl gurduafrf sLhId gMj ivKy aKMz pfT sLurU kIqf igaf. ieQy 13 PrvrI qoN aKMz pfTF dI lVI cwl rhI sI, awj 40vF aKMz pfT arMB kIqf igaf, ijs df Bog prsoN 4 meI nUM pvygf. ieh ieiqhfsk ngr kIrqn sLurU hox qoN pihlF gurduafrf itwbI sfihb ivKy sLbd kIrqn qy kQf ivcfr df pRogrfm hoieaf, ardfs aqy hukmnfmy AuprMq bVI sLrDf,siqkfr, AuqsLfh aqy KflseI sLfno sLOkq nfl ieh ngr kIrqn arMB hoieaf. ies ngr kIrqn dI agvfeI suhj nfl isLMgfrI pflkI sfihb ivc susLoiBq pfvn gurU gRMQ sfihb dI Cqr-Cfieaf hyT kr rhy pMj ipafry kr rhy sn. ngr kIrqn ivc anykF hI bYNz, gqkf pfrtIaF, iswK jQybMdIaF, inhMg jQybMdIaF, sBf susfietIaF aqy pMQk afgU sLfml hoey. ngr kIrqn df sfrf rsqf bYnrF aqy JMzIaF nfl sjfieaf igaf sI. QF-QF qy svfgqI gyt bxfey gey, sMgqF "siqnfm sRI vfihgurU" df jfp krdIaF sfry rsqy pYdl hI afeIaF. sQfnk sMgqF vloN QF-QF qy CbIlF, cfh qy PlF dy lMgr lgfey gey. ngr kIrqn sLurU hox qoN pihlF sMgqF nUM sMboDn kridaF sLRomxI kmytI dI pRDfn bIbI jgIr kOr ny 40 mukiqaF dI sLhIdI aqy twutI gMZx bfry ivsQfn pUrvk jfxkfrI idwqI aqy sMgqF nUM ies qoN pRyrnf lYx dI apIl kIqI. AunHF ikhf guriswKI ivc jfxy anjfxy kIqI koeI Buwl jF gurU qoN bymuK hox dI Buwl afpxI kurbfnI dy ky aqy gurU dy crnI lwgky bKsLfeI jf skdI hY. AunHF ikhf ik sLRomxI kmytI ny ipCly vrHy sRI gurU aMgd dyv jI df 500 sflf pRkfsL gurpurb, sRI gurU gMRQ sfihb jI dy pihly pRkfsL df 400 sflf idhfVf aqy sRI gurU goibMd isMG jI dy cfr sfihbjLfidaF qy mfqf gujrI jI dI lfsfnI sLhIdI dI qIjI sLqfbdI bVI sLrDf, siqkfr aqy AuqsLfh nfl mnfeI hY. ies nfl ivsLv Br dy iswKF ivc iek sMdysL igaf hY aqy Auh sLbd gurU nfl juVn lwgy hn. AunHF ikhf ik 40 mukiqaF dI sLhIdI qy tuwtI gMZI dI qIjI sLqfbdI vI Ausy KflseI josL nfl mnfeI jf rhI hY, AunHF ny sMgqF nUM ienF sLhIdI sLqfbdI smfgmF ivc vwD-cV ky sLfml hox dI apIl kIqI. ies dIvfn nUM sMboDn kridaF sfbkf muwK mMqrI aqy sLRomxI akflI dl dy pRDfn s[ pRkfsL isMG bfdl ny sMgqF nUM afpxy mhfn ieiqhfs aqy gOrvmeI ivrsy nfl juVn dI apIl kIqI. AunHF ikhf ik nOjuafn pIVHI piqqpuxy aqy nisLaf dI lfhnq ivc glqfn ho rhI hY. AunHF ikhf ik bIbIaF nUM mfqf Bfgo qoN pRyrnf lY ky afpxy pRvfr dy sfry mYNbrF nUM gurU nfl joVn df Xqn krnf cfhIdf hY. AunHF sLRomxI kmytI vloN iswK ieiqhfs nfl sbMDq sLqfbdIaF pUrI sLrDf aqy siqkfr nfl mnfAux dI BrpUr sLlfGf kIqI. qKLq sRI dmdmf sfihb dy jQydfr igafnI blvMq isMG ny ikhf ik iswK gurU sfihbfn bhuq hI mhfn sn AunHF dy anykF iswK vI afpxI vI mhfn krnI vfly ijMnHF afpxI kurbfnI nfl iswK ieiqhfs nUM gOrvmeI bxfieaf hY. AunHF dI sUrbIrqf dIaF gfQfvF AuQy iswK hI nhIN dUjy DrmF vfly vI mfx krdy hn. AunHF ny iswK sMgqF nUM gurU sfihbfn aqy mhfn sLhIdF dy isDfqF qy cwlx dI apIl kIqI. ies ieiqhfsk avsr qy hornF qoN ibnF sLRomxI kmytI dy sInIar Aup pRDfn s[ gurpfl isMG gorf, mYNbrfn sLRomxI kmytI s[ srUp isMG sIbIaf, s[ nvqyj isMG kfAuxI, bIbI mnjIq kOr, bIbI muKiqafr kOr, bIbI juigMdr kOr mukqsr , s[ idafl isMG koilaf vflf, s[ bldyv isMG cUMGf, s[ hIrf isMG icVyvfn, sRI drbfr sfihb dy hYWz gRMQI isMG sfihb igafnI gurbcn isMG, gMRQI igafnI jsivMdr isMG, mYNbr pfrlImYN s[ jorf isMG mfn, ivDfiek suKdrsLn isMG mrfV, sLRomxI kmytI dy skwqr s[ dlmyG isMG, vDIk skwqr s[ rxbIr isMG, hrjIq isMG, s[ joigMdr isMG, Drm pRcfr kmytI dy vDIk skwqr s[ virafm isMG, mIq skwqr s[ blvMq isMG pwtI, s[ rUp isMG, sLRomxI kmytI dy mIq skwqr s[ qrlocn isMG, s[ inrml isMG, sLqfbdIaF dy ko-afrzInytr s[ ikrpfl isMG cOhfn, pRo: hrbMs isMG bolInf, sfbkf ivDfiek s[ hrinrpfl isMG kUuwkU, sRI drbfr sfihb mukqsr dy mYnyjr s[ jgIr isMG, mIq mYnyjr s[ ibjY isMG, s[ rxjIq isMG mYnyjr jINd, s[ jrnYl isMG bjIdpur aqy bIbI jI dy pRYs skwqr s[ svrn isMG josL hfjLr sn. brfV-BMgU dI tIm ny afpxf vfadf pUrf kIqf brYNptn (tihl isMG brfV) bIqy sLnIvfr dI sLfm brYNptn dy spirMgzyl ielfkf invfsI rxjIq isMG igwl dy pirvfr leI KusLIaF Biraf qohPf lY ky afeI jdoN irmYks/prPormYNs irafltI ieMk nfl kMm krdy hrbMs isMG brfV aqy iekbfl isMG BMgU dI tIm vwlo kwZy gey lwkI zrfa ivwc AunHF dI 2005 mfzl dI hONzf isivk kfr inklI. vrnxXog hY ik hrbMs brfV aqy iekbfl BMgU horF ny jnvrI-2004 ivwc aYlfn kIqf sI ik jo koeI BYx-Brf AunHF rfhIN koeI pRfprtI KrIdygf jF vycygf, Ausdf nfm lwkI zrfa ivwc pfieaf jfvygf, ijs ivwc 2005 mfzl dI iek hONzf isivk kfr kwZI jfvygI. so afpxf vfadf pUrf kridaF AunHF vwloN 30 apRYl nUM KcfKc Bry nYsLnl bYNkuat hfl ivwc iek vDIaf smfgm krky ieh lwkI zrfa kwiZaf igaf. ies mOky ienHF rfhIN Gr jF hor pRfprtIaF KrIdx vfly lgBg 50 pirvfr hfjLr sn. AunHF qoN ielfvf keI ibjLnsmYn aqy kimAuintI dy pqvMqy swjx vI hfjLr sn. aYm pI pI zf[ kuldIp kulfr aqy kimAuintI afgU inrml ZINZsf horF afpxy sLuB hWQF nfl ieh lwkI zrfa kwiZaf, jo ik spirMgzyl invfsI rxjIq isMG igwl df inkilaf. mOky qy hI jyqU rxjIq isMG igwl nUM nvIN hONzf isivk kfr dIaF cfbIaF Byt kIqIaF geIaF, jo nYsLnl bYNkuat hfl dy bfhr KVIH kIqI geI sI. brijMdr syKoN ny hfjLr drsLkF df hlkf Pulkf mnorMjn kIqf aqy styj dI kfrvfeI tihl isMG brfV horF bKUbI inBfeI. afey hoey mihmfnF dI cfh pfxI nfl vDIaf syvf kIqI geI. isWK stUzYNts PYzrysLn vWloN ‘jo boly so inhfl’ iPlm df ivroD isWK stUzYNts PYzrysLn isWK pMjfbI siBafcfr qy isWKI isDFqF dy ielYktoRink qy ipRMt mIzIey vloN kIqy jf rhy Gfx pRqI jhfd CyVygI qy ies sMbMDI sB qoN pihlf kdm sMnI idEl dI 13 meI nUM irlIjL ho rhI iPlm ‘jo boly so inhfl’ dy ivruWD JMzf cuWikaf igaf hY. ienHF ivcfrF df pRgtfvf aWj pitaflf siQq dPqr ivKy hoeI iek mIitMg dOrfn PYzrysLn pRDfn mnDIr isMG, jnrl skWqr jspfl isMG mMJpur, sMXukq skWqr hrdyv isMG krnfl, ivWq skWqr gurivMdr isMG ipRMs qy pRYs skWqr prmjIq isMG gfjLI ny kIqf. PYzrysLn afgUaF ny dWisaf ik ‘boly so inhfl’ isWKF dI cVHdI klHf df pRqIk jYkfrf hY aqy iesdI vrqoN vpfirk ihWqF dI pUrqI qy asLlIlqf nfl joV ky krn dI iejLfjq kdy nhIN idWqI jf skdI. AunHf dWisaf ik ies sMMbMDI kyNdrI sUcnf qy pRsfrn mMqrI jYpfl rYWzI, sYNsr borz, muWK mMqrI pMjfb, sfry izptI kimsLnrF, sLRomxI kmytI, qKLq sfihbfn dy jQydfr qy pRmuWK isnymf GrF nUM pWqr ilK ky jfxU krvf idWqf igaf hY aqy jykr ies iPlm df nfm nf bdilaf igaf qy iPlm ivc jYkfry nfl aWD nMgIaF kuVIaF dy sIn nf kWty gey qF isWK stUzYNts PYzrysLn ijWQy vI isWK sMgqF df sihXog imilaf, ies iPlm nUM cWlx nhIN dyvygI. PYzrysLn afgUaF ny ikhf ik ieh PokIaF gWlF nf smJIaf jfx, hux smF af igaf hY ik nOjvfn afpxy ivrsy qy isDFqF df Gfx krn vfilaF ivruWD kfrvfeI krn leI aWgy afAux. AunHF smUh isWK Dfrimk, rfjnIiqk, siBafcfrk jQybMdIaF nUM apIl kIqI ik ies jhfd ivc pMQ df JMzf bulMd krn leI aWgy afAux. ies mOky PYzrysLn vloN sYNsr borz ivc iek isWK pRqIinDI dI inXukqI dI sLoRmxI kmytI dI mMg dI sLlfGf kIqI. PYzrysLn afgUaF ny smWucy ielYktORink qy ipRMt mIzIey nUM cyqfvnI idMdy ikhf ik Auh isWKI srUp qy isWK isDFqF df mjLfk AuzfAuxf aWj q’N hI bMd kr dyx nhIN qF AunHF iKlfP sKq kfrvfeI kIqI jfvygI. AunHF srkfr nUM vI ienHF gWlF df n’its lY ky kfrvfeI krn dI apIl kIqI qy ikhf ik jykr srkfr ny koeI kfrvfeI nf kIqI qF PYzrysLn gurbfxI dy khy muqfbk afpxy hWQF nfl afpxf kfrj afp hI svfrygI. sLRomxI kmytI ny sLhIdI smfgmF ivc sLfiml hox leI piksqfn qoN msqfn isMG nUM swdf pwqr Byijaf aMimRqsr 30 aprYl (hrbIr isMG BMvr) sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI ny pfiksqfn qoN s[ msqfn isMG,jo gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn vI hn, nUM bqOr iswK sKLsLIaq aqy vkP borz dy aiDkfrIaF nUM 40 mukiqaF dI sLhIdI aqy tuwtI gMZI dI qIjI sLqfbdI dy smfgmF ivc sLfiml hox df swdf idwqf hY. awj ieQoN sLRomxI kmytI dI pRDfn bIbI jgIr kOr ny sR[msqfn isMG aqy vkP borz dy aYzIsLnl skwqr sRI iejLhfr-AuWl-hsn nUM eI-myl rfhIN Byjy gey vwK vwK pwqrF ivc iliKaf hY ik iswK pMQ dI numfieMdf jQybMdI sLRomxI kmytI mukqsr ivKy pihlI qy cfr meI qwk 40 mukiqaF dI sLhIdI aqy tuwtI gMZI dI Xfd nUM smripq qIjI sLqfbdI dy smfgm bVI hI sLrDf, siqkfr, AuqsLfh qy KflsfeI sLfno sLOkq nfl mnf rhI hY. AunHF ny Aukq nyqfvF nUM ienHF smfgmf ivc sLfiml ho ky sLhIdF nUM afpxf sLrDf siqkfr Byt krn df swdf idqf hY. |
||||||||||||||||
© 2003, Sanjh Savera. All Rights Reserved. info@sanjhsavera.com Here We Grow Again |
|||||||||||||||||