Member
Punjabi Press Club of Canada

meI 7, 2004,   ipClIaF KbrF

jQydfr sRI akfl qKq pMj lIzrF iKlfP kfrvfeI krn : bIbI jfgIr kOr

aMimRqsr; 6 meI:- sInIar akflI afgU qy sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI dI sfbkf pRDfn bIbI jfgIr kOr jI ny lok sBf hlkf qrn qfrn dy kuJ akflI lIzrF vwloN jfq-pfq dy afDfr qy vot mMgx dI sKLq nukqfcInI kridaF ies nMU dysL dy kfnMUn qy iswK isDFqf dI AulMGxf krfr idwqf hY. AunHF jQydfr sRI akfl qKq sfihb nMU ienHF lIzrF iKlfP iswK pRMprfvF anusfr kfrvfeI krn dI mMg kIqI hY.

          awj ieQoN jfrI kIqy gey iek ibafn ivwc AunHF pRym isMG lflpurf, lihxf isMG quV, mohn isMG siTaflf, rxjIq isMG CwjlvwzI aqy mohn isMG mtIaf vloN aKbfrF ivwc afjfd AumIdvfr qrlocn isMG quV dy smrQn ivwc idqy gey iesLiqhfr “jwt ijqfE-rqn lubfxf BjfE” df sKq noits lYNidaF ikhf ik Drm jF jfq-pfq dy nF qy vot mMgxf kfnMUnI glq hY. Kflsf-pMQ ivwc jfq-pfq leI koeI QF nhIN, dsLmysL ipqf sRI gurU goibMd isMG jI ny aMimRqpfn krvf ky sB nMU brfbr df drjf idwqf sI. AunHF ikhf aMgryjLI hkUmq ny “pfVo qy rfj kro” dI nIqI apxf ky smfj ivwc Drm aqy jfq-pfq dy nF Auqy vMzIaF pfeIaF hoeIaF sn. iesLiqhfr dyx vfly ieMnHF iswK lIzrF ny ijQy ieh nfarf dy ky Kflsf pMQ ivc afpsI Kfnf jMgI leI koJf Xqn kIqf hY, AuQy “lubfxf BjfE” df nfarf dy ky smuwcI lubfxf brfdrI nMU nIvf idKfky inrfdr kIqf hY, jdoN ik sRI gurU goibMd isMG jI ny sBnF nMU brfbrI df drjf bKisLaf sI. ies qrHF ienHF lIzrF ny gurU sfihb dy isDFqf df vI AulMGx kIqf hY. AunHF ikhf ik hor vI mMdBfgI qy duwK vflI gwl hY ik jQydfr mohx isMG quV, jo sLRomxI kmytI dy iek mfnXog mYNbr aqy sLRomxI akflI dl dy pRDfn dy ahuwdy qy sLusLoiBq rhy hn, dy puwqr qy nyVly ivakqIaF vwloN iswK isDFqf dI ies qrHF AulMGxf kIqI geI hY.

          bIbI jgIr kOr ny sRI akfl qKLq sfihb dy jQydfr igafnI joigMdr isMG jI vydFqI nMU apIl kIqI hY ik Auh gur isDFqf dI AulMGxf df noits lY ky Aukq lIzrF ivruwD gurmiq mrXfdf anusfr kfrvfeI krn. AunHF cox kimsLn nMU ienHF lIzrF ivruwD aYksLn lYx leI afiKaf hY. 

sR[ klkwqf ny kIqy sonIaf gFDI nMU cfr svfl

 aMimRqsr; 6 meI:- sLRomxI akflI dl dI rfjsI mfmilaF dI kmytI dy mYNbr qy sfbkf mMqrI sR[mnjIq isMG klkwqf, jo sLRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI dy muwK skwqr vI hn, ny kFgrs pRDfn sonIaF gFDI nMU pMjfb ivwc cox rYlIaF nMU sMboDn krn smyN iswKF nfl sbMDq cfr svflF df jvfb dyx leI ikhf hY.

          awj ieQoN jfrI kIqy gey iek ibafn ivwc AunHF puwiCaf ik kI kFgrs vloN nvMbr 84 ivwc Xojnf bwD ZMg nfl kIqy gey iswKF dy vihsLIafxf kqlyafm nfl juVy kFgrsI lIzrF swjx kumfr qy jgdIsL tfeItlr aqy ies kqlyafm dy dosLIaF dy kys lVn vfly vkIl afr[ ky[ afnMd nMU 14vIN lok sBf dIaF coxF leI itkt dy ky iswKF dy jKmF Auqy nmk iCVkx qy ies kqlyafm nMU jfiejL TihrfAux df Xqn nhIN kIqf igaf? AunHF ieh vI puwiCaf ik kI nvMbr 84 ivwc iswKF df kqlyafm jfiejL sI? ies qoN pihlF ies kqlyafm dI jFc krn vfly jsits afr[ aYn[ imsLrf nUM kFgrsIaF nMU “klIn icwt” dyx dy ienfm vjoN rfj sBf ivwc Byj ky invfijaf igaf.

          jUn 1984 ivwc sLFqI dy puMj sRI gurU arjn dyv jI dy sLhIdI purb vfly idn iswKF dy srb-AuWc pfvn asQfn swcKMz sRI hirmMdr sfihb kMplYks nMU Gyrf pf ky kIqy gey POjI hmly df ijkr kridaF srdfr klkwqf ny puwiCaf ik kI aihmdsLfh abdflI vFg kIqf igaf ieh  hmlf jfiejL sI?

          AunHF ieh vI puwiCaf ik vihsLIafnf POjI hmly aqy nvMbr 84 dy kqlyafm leI hfly qwk kFgrs ny muafPI ikAuN nhIN mMgI aqy pfrlImYNt ivwc BUpfl gYs dy pIVqF vFg sLhId kIqy gey iswKF nMU sLrDFjlI ikAuN nhIN idwqI geI ?  

Bopfl ivc gurU aMgd sfihb df jnm idn bVI sLfn nfl mnfieaf igaf 

Bopfl - gurU aMgd sfihb jI dI pMjvIN jnm sLqfbdI dy islisly ivc Bopfl ivc bVy sLfndfr smfgm kIqy gey . ies mOky qy pMQ dy pRisD rfgI jwQy qy ivdvfnF ny kIrqn aqy mhfn ivafiKafnF nfl sMgqF nUM inhfl kIqf . ienHF smfgmF qy puwjx vfly rfgI jiQaF ivc BfeI amrIk isMG jLKLmI, BfeI mnmohn isMG idwlI, BfeI mnjIq isMG aMimRqsr qy BfeI siqnfm isMG aMimRqsr vI sLfiml sn .

            iswK ivdvfnF ivcoN pRiswD ieiqihfskfr zfktr hrijMdr isMG idlgIr, sLromxI kmytI dy sfbk skwqr zfktr gurbcn isMG bcn, zfktr hrpfl isMG pMnUM, pRo[ blivMdrpfl isMG qy pRo[jiqMdr isMG jOlI vI sLfiml sn . pihlf smfgm cfr aprYl dy idn gurduafrf mfqf sfihb kOr ivc hoieaf . ies qoN bfad 14 aprYl dy idn ivsfKI df purb vI mnieaf igaf . aMqm smfgm 1-2 meI dy idn gurduafrf nfnkpurf rfiesyn roz ivc kIqf igaf .           

sYmInfr:

ienHF pRogrfmF dOrfn gurU aMgd sfihb jI dI qIjI sLqfbdI dy sbMD ivc iek aduqI sYmInfr 16 aprYl dy idn tYgor hfl dy sLfndfr afzItorIam ivc kIqf igaf . ies mOky qy mwD pRdysL aqy CwqIsgVH dy pqvMqy ivdvfn, afgU qy hor mohqbr sLKLsIaqF sLfiml hoeIaF . ienHF ivc mwD pRdysL dI sB qoV vD aihm pMQk hsqI zfktr sMqoK isMG  sLqfbdI kmytI dy knvInr s[ hrbMs isMG, gurduafrf isMG sBf tItI ngr dy pRDfn s[ prIqm isMG, gurduafrf nfnksr dy pRDfn s[ dlIp ismH, gurduafrfaryrf kflonI dy pRdfn s nfnk isMG, gurduafrf gurU nfnk drbfr dy pRDfn s hrBjn isMG, gurduafrf gurU nfnk purf dy pRdfn s Bgvfn isMG vI hfijLr hoey . 

sYmInfr dy muK bulfry iswK ivdvfn ieiqhfskfr zfktr hrijMdr isMG idlgIr nfrvy sn . sYmInfr dI pRDfngI pRiswD afgU zfktr gurbcn isMG bcn (sfbk skwqr sLromxI gurduafrf pRbMDk kmytI) ny kIqI . sYmInfr ivc zfktr idlgIr ny pypr pysL kridaF gurU aMgd sfihb jI dI jIvnI qy cfxn pfieaf aqy AunHF dI pMQ nUM lfsfnI dyx df ijLkr kIqf . AunHF disaf ik gurU aMgd sfihb iswK pMQ dy pihly ieiqihfskfr sn ijnHF ny gurU nfnk sfihb dI pihlI jIvnI (jnmsfKI) ilKvfeI . Auh pMjfb dI DrqI qy pihly ividak aqy sport adfry dy moZI sn . AunHF ny iswKF ivc kOmI eykqf dI sFJ pYdf krn vfsqy lok bolI pMjfbI aqy ies vfsqy ivsLysL ilpI nUM nymbwD kIqf . AunHF ny gurU nfnk sfihb qy BgqF dI bfxI nUM gurmuKI ivc ilKvfieaf . ieh drasl afid gRMQ df srUp iqafr krn vfl pihlf kdm sI . zfktr idlgIr ny iswK Drm dI ivlwKxqf dI gwl kridaF ikhf ik jy shI mulFkx krnf hovy qF isrPL iswK Drm hI swcy rwb df Drm hY ikAuN ik ieh Drm isrPL iek akfl dI pUjf dI gwl krdf hY jd ik bfkI Drm pihloN afpo-afpxy rihbr dI pUjf dI gwl krdy hn . ies sYmInfr dI kmfl ieh sI ik pUry lYkcr dOrfn sfry sroqy kmfl dI KLfmosLI nfl lYkcr suxdy rhy .

            smfgm dI pRDfngI df BfsLn dyNidaF zfktr gurbcn isMG bcn ny vI gurU sfihb dI mhfn sLKLsIaq nUM sLrDFjlI idqI . AunHF ny iswK Drm dI ivsLYsLqf nUM bVy sucwjy ZMg nfl ibafn kIqf . AunHF ny KzUr sfihb dy pRfjYkt bfry vI axjfxI vfkPLI idqI . AunHF drbfr sfihb aMimRq srovr ivc lfey gey iPLltr dI jfxkfrI dyNidaF disaf ik AunHF ny ikvyN ies pRfjYkt nUM hwd drjy dI muKLflPLq dy bfvjUd kfmXfbI nflk nypry cVHfieaf . zfktr bcn ny pRDfngI BfsLn ivc mwD prdysL dIaF sMgqF dy ipafr qy pMQk soc dI pRsMsf kridaF ikhf ik  asIN sMqF df pMQ-ipafr vyK ky gd gd hoey hF . asIN dovyN vfadf krdy hf ik jd vI sMgqF df hukm hovygf asIN iKVy mwQy mMndy hoey hfijLr hovFgy . AunHF ikhf ik sfzI mwD pRdysL qy CwqIsgVH dIaF sMgqF nUM KulHI pysLksL hY jd vI afvfjL idEgy hfijLr ho jfvFgy . AunHF dI ies pysLksL df jYkfry nfl svfgq kIqf igaf .

            ies mOky qy iswK stUzYNts PLYzrysLn (1943) dy moZI zfktr sMqoK isMG jI ny iswK ivdvfn zfktr hrijMdr isMG idlgIr jI qy zfktr bcn jI nUM momYNto pysL kIqy .

 AuGy lyKk qy pwqrkfr dIdfr sLyqrf torFto 'c

imsIsfgf: sRI dIdfr isMG sLyqrf, pRiswD pMjfbI lyKk aqy pwqrkfr awjklH AuqrI amrIkf dI PyrI `qy hn . rojLfnf ajIq nfl sbMDq sRI sLyqrf pMjfbI sihq ivc iek, sfzf nvF sLihr, ijLlHf nvF sLihr sbMDI srbpwKI jfxkfrI pRdfn krdI 400 siPaF dI pusqk (pMjfbI ivc pihlf ijLlHf gjLtIar), bynfm irsLqf (mOilk khfxIaF) sMgrfmI bol (agrgfmI pMjfbI gIq), hUk isLvfilk dI (coxvIN pMjfbI gdpd ), sFJy sur (pMjfbI sihq sBf blfcOr dy lyKkF dIaF gdpd rcnfvF aqy aMg sMg (qRY mfisk pMjfbI) afid pusqkF {prcy nfl afpxI hfjLrI lgvf cwuky hn. sRI dIdfr isMG sLyqrf nMU brqfnIaf dI DrqI qoN pRkfisLq huMdy mfisk prcy “myrI bolI myrf Drm” leI lMmF smF ‘Kbrnfmf pMjfb’ ilKx aqy AuqrI amrIkf dI kYlyPornIaf styt dy hYivz sLihr qoN pMjfbI lokF `c hrmn ipafry iek ryzIE leI lMmF smF nvF sLihr qoN rojLfnf KbrF bolx df vI mfx pRfpq irhf hY. sLRI sLyqrf ajkl srdfr (avqfr isMG bfsI) (mhfloN) kol mfltn ivKy Tihry hoey hn. AuhnF nfl tYlIPUn nMbr 905-677-8593 qy sMprk kIqf jf skdf hY.

prmjIq isMG jOhl dy asqIPy ny sR[ mfn nMU  hor mjbUq kIqf[[[[[[[[[[[[[[[[[[[[[[[sRomxI akflI dl aMimMRqsr (hOlYNz)

zYnhfg(hOlYNz)-07-05-2004: sROmxI akflI dl aMimMRqsr (hOlYNz) dI hMgfmI mIitMg hoeI ijs ivwc pRDfn sR[ crn isMG,sR[ divMdr isMG (jrnl skwqr),sR[ juigMdr isMG,sR[rfijMdr isMG,sR[ipafrf isMG, sR[ srUp isMG,ibMdr isMG,hrjIq isMG,myjr isMG,bKsLIs lfl, sR[ cYn isMG,mnjIq isMG aqy hor bhUq sfry isMG sLfml hoey. aqy pfrtI dI mOjUdf siQqI Auwpr ivcfr kIqf igaf.sR[ prmjIq isMG jOhl dy bfdl dl ivwc jfx nMU sR[ johl dI bhUq hI sLrmnfk kfrvfeI dwisaf.aqy pRx kIqf igaf ky sROmxI akflI dl aMimMRqsr (hOlYNz) sR[ mfn dy nfl ctfn vfg KVf hY,aqy sR mfn dI pRDfngI ivwc pUrn Brosf pRgt kIqf aqy ikhf igaf ky sfzf Xuint iksy vI bMdy nfl nhI hY asI hwk ,swc aqy iensfP dy pujfrI sR mfn dy nfl hF. sR mfn swc qy pihrf idMdy hn asI swc dy nfl KVy hF.iesy kfrn sfry vrgf dy lok sR[ mfn dy nfl hn ijhnF ivwc ihMdU, muslmfn,dilq ,iesfeI aqy hor vI vrg hn.igrgt vfNg rg bdlx vfly lIzrF df asI hmysLf hI ivroD krdy rhFgy.asI smUh Kflsf pMQ  nMU bynqI krdy hF ky 10 qrIk nMU hox jf rhIaf lok sBf dI coxf ivwc amr sLhId sR[ byaMq isMG jI dy spuwqr sR[ srbjIq isMG jI Kflsf , aqy sR[ ismrnjIq isMG jI mfn aqy AuhnF dy hor AumIdvfrf nMU votf pf ky AuhnF dy hwQ mjbUq kIqy jfx. jOhl ijhy hor vI mOkf pRsq lIzrF nUM sulfh hY ky Kflsf pMQ dI avfj nMU pihcfxo aqy kurbfnI df sfQ idAu nhI qF qhfnMU ikqy vI itkf nhI afvygf.sLhIdf dIaf afqmfvf qhfnMU kosdIaf rihxgIaf.aMq ivwc PYNyslf kIqf igaf ik jOhl smy dI AuzIk ivwc sI smf afAux qy ieh bfdl dI JolI ivwc jf bYTf aqy ies nMU koeI vI sihjog nhI idwqf jfvygf.

coxF smyN vI nyqfvF nMU Xfd nhIN afAuNdI kfl grl dI !

nvIN idwlI:- coxF qoN bfad nyqfvF df afpxy votrF nMU Buwl jfxf qF iek afm gwl hY pr smfj dy hfsLIey ‘qy ijMdgI gujLfrn vflf iewk qbkf aijhf hY, ijs nMU coxF dOrfn vI dysL aqy smfj dy ivkfs dy vwzy-vwzy dfavy krn vfly nyqf Xfd krn qoN kqrfAuNdy hn.hflq qoN bywbs ieh qbkf hY 18 qoN 50 sfl qwk Aumr dIaF AunHF 23 lwK kfl grlF df,jo sfzy afly-duafly hI iksy bdnfm glI-kUcy ivc hr rojL keI vfrI ivkx leI iqafr KVIaF huMdIaF hn. aijhf nhIN ik idwlI dy jI[bI[roz qoN lY ky muMbeI dy kmfTIpurf aqy klwkqy dy sonygfCI ielfky ivwc rihx vflIaF ienHF kfl-grlF nMU vot dyx df aiDkfr nhIN hY pr ienHF nMU ies aiDkfr qoN vFJf krn dI hr koisLsL huMdI hY. idwlI dy rYzw lfeIt ielfky jI[bI[ roz ivc kfl grlf dy DMdy ivwc lwgIaF aOrqF dI afbfdI 5 hjLfr qoN ijLafdf hY pr votr ilst ivc hux qk isrP 420 nF drj hn aqy AunHF nMU vI vot pfAux leI BfrI Xqn krny pYNdy hn.

ies gwl kfrn ieQy rihx vflIaF kfl grlF ivwc kfPI guwsf hY. jI[bI[roz nYsLnl koTf nMbr 51 ivwc rihx vflI nYsLnl nYwtwvrk afPsYks vrkr dI skwqr 70 sflf inMmI bfeI ny ikhf , "votr ilst ivc nF hox dy bfvjUd sfnMU vot dyx qoN rok idwqf jFdf hY aqy aPsos dI gwl hY ik aijhf Auh lok krdy hn, jo rojL hI gRfhk bx ky sfzy kol afAuNdy hn. jI[bI[roz ivc rihx vflIaF kuJ kfl grlF ny dwisaF ik votr ilst ivwc nF drj krvfAux dy nF ‘qy vwK-vwK pfrtIaF dy lokF ny AunHF qoN 100-100 rupey qwk vsUly pr awj qk nf qF AunHF df nF drj hoieaf aqy nf hI pYsy lYx vfly prq ky afey. ies DMdy ivc ipCly 12 sflF qoN lwgI hoeI 28 sflF ryKf df kihxf sI ik pCfx pwqr bxfAux leI sfnMU dPqrF dy keI cwkr kwtxy pey pr AuQoN dy aiDkfrIaF ny koeI nf koeI bhfnf bxfky sfnMU moV idwqf. ieh kfl grlF ies vfrI vI vot dy skxgIaF jF nhIN pr coxF nMU lY ky ienHF drimafn vI afm jnqf vrgf hI AuqsLfh hY aqy ienHF nMU vI afpxy vot dI kImq pqf hY. inMmI bfeI df kihxf sI ik lok sfzI kImq smJx jF nf smJx pr asIN vI Bfrq dIaF sLihrI hF aqy sfzI vot dI kImq hY. dlflF aqy koTf mflkx dy sKLq pihry ivwc koTy dI cfrdIvfrI ivc kYd rihx vflIaF ienHF kfl grlF nMU cox muwidaF df pqf hY aqy isafsq dy gMBIr svflF dy jvfb vI iksy sulJy isafsI afgU vFg hI idMidaF hn.

atl ibhfrI sonIaF dy muwdy ‘qy iek kfl grl ny ikhf, "sonIaF ivdysLI hoeI qF kI hoieaf sfzy dysL dI nMUh qF hY. vYsy hI sfzy dysL ivc DI qF prfeI huMdI hY pr nMUh nMU Gr dI lksLmI ikhf jFdf hY aqy nMUh hmysLf Gr nMU bxfAux df kMm krdI hY."

jI[bI[roz ivwc smfj qoN kwt ky rihx vflIaF ienHF kfl grlF drimafn pRDfn mMqrI atl ibhfrI vfjpfeI kfPI hrmn ipafry hn aqy dUjy nMbr ‘qy AunHF nMU cFdnI cOk hlky qoN cox lV rhI qulsI bnfm sRImqI eIrfnI psMd hY. Aus nMU vyKx leI Auh kfPI cfhvfn hn. ieh vwKrI gwl hY ik sRImqI df kfPlf jdoN Aus ielfky ivcoN lMG irhf sI qF ienHF guMmnfm koiTaF ivwc rihx vflIaF kfl grlF nfl mulfkfq ivwc Aus ny koeI idlcspI nhIN ivKfeI. iPlmF qoN isafsq ivwc afAux vfly klfkfrF bfry puwCy jfx ‘qy 28 sflF rIqf ny ikhf ik asI qF Aus nyqf nMU vot dyvFgy, ijs nMU asIN pihlF qoN jfxdy hF. ienHF iPlmI lokF bfry asIN kuJ nhIN jfxdy. jy ieh hfr gey qF ieQy nhIN afAuxgy,jy ijwq vI gey qF vI AunHF ny ies ielfky bfry kI socxf hY.

cox muwidaF bfry AunHF dI rfie vI iksy afm sLihrI qoN vwKrI nhIN hY. iBRsLtfcfr aqy ivkfs ienHF leI sB qoN aihm muwdy hn. idno-idn vwD rhI mihMgfeI qoN vI pyRsLfn hn. ipCly 48 sflF qoN jI[bI[roz ‘qy rihx vflI inMmI bfeI ny ikhf ik pihlF qF 6 qoN 8 rupey rojLfnF kmfAux ‘qy vI cMgf gujLfrf cwl jFdf sI pr hux qF kuVIaF rojLfnf 200 qoN 300 rupey qwk kmfAuNdIaF hn iPr vI dlflF qy puls nMU dyx qoN bfad kuJ nhIN bcdf. smfj bfry ienHF df afpxf vwKrf njLrIaF hY. ienHF ivwc vI nyqfvF df aks iblkul Ausy qrHF df hY, ijs qrHF df afm jnqf ivwc huMdf hY. inMmI bfeI ny ikhf ik dysL ivc Enf ivkfs nhIN hoieaf,ijMnf ho skdf sI . nyqf lok cfhux qF dysL nMU iPr qoN sony dI icVI bxf skdy hn pr sfry lutxf cfhuMdy hn.

ijhVI pfrtI cwj nfl gwTjoV vI nhIN kr skI Auh srkfr kI bxfvygI :vfjpfeI

joDpur:- kyNdr ivwc iek siQr srkfr cuxn leI rfh pwDrf krn df Xqn kridaF pRDfn mMqrI atl ibhfrI vfjpfeI ny awj votrF nMU apIl kIqI hY ik Auh pfrtIbfjLI dI aqy ivcfrDfrf dI isafsq qoN Aupr AuwT ky kyNdr ivwc iPr Bfjpf dI agvfeI ivwc kOmI jmhUrI muhfjL dI srkfr bxfAux qy ies muhfjL nMU lok sBf ‘c do iqhfeI bhumq duafAux ikAuNik ieho gwl, dysL dy ‘smywcy ihwq ivwc hY.

BfrqI jnqf pfrtI dy AumIdvfr aqy sMsd mYNbr jsvMq isMG ibsLnoeI dy hwk ivwc kIqI geI iek pRBfvsLflI cox rYlI nMU sMboDn kridaF sRI vfjpfeI ny cox pRcfr dy afKrI idn ikhf ik kOmI jmhUrI muhfjL dI sFJI srkfr ny dysL nMU sPlqf nfl clfieaf hY qy ies vwloN afrMBy hoey ivkfs dy kMmF nMU isry cVHfAux leI ies nMU nvyN isirEN Pqvf idwqy jfx dI loV hY.

sRI vfjpfeI ny ikhf, "quhfnMU dysL dy BivwK bfry socxf pvygf. ijhVI pfrtI srkfr bxfAux dI hfl ivc nhIN hY aqy ijhVI iek gwTjoV qwk nhIN kr skI, Aus nMU isrP ies krky vot pfAuxI TIk nhIN hY ik qusI Aus dI isafsI ivcfrDfrf nfl juVy hoey ho. ieh dysL nMU ivkfs dy rfh ‘qy awgy vDfAux df suafl hY. qbdIlI df ijhVf aml sLurU ho cuwkf hY, Auh awgy iljfxf hI pvygf." lokF vwloN kOmI jmhUrI muhfjL nMU iPr swqf ivwc ilafAux df Brosf pRgt kridaF sRI vfjpfeI ny ikhf ik BfvyN lok vwK-vwK pfrtIaF qy ivcfrDfrF nfl juVy hoey hn,iewk suafl vfr -vfr pYdf huMdf hY ik kI coxF qoN bfad dysL ivc siQrqf hovygI, kI dysL ivkfs dy rfh ‘qy awgy vwDdf rhygf. AunHF ny ikhf ik Auh anuBv dy afDfr ‘qy ieh kih skdy hn ik dysL dy ivkfs dI ajy kfPI guMjfiesL hY. AunHF ny ikhf, "sfzy kol vsIly hn, sMgTnfqmk hunr hY aqy smisafvF dy hwl leI Tos pRogrfm hY. asIN ies pRogrfm dy afDfr ‘qy AudmsLIl rhFgy."

kFgrs vwloN ‘Bfjpf Auqy swqf dI BuwKI hox df dosL lgfey jfx df hI juafb idMidaF sRI vfjpfeI ny ikhf, " swqf ivwc afAuxf hI sfzf insLfnf nhIN hY. asIN 40 sfl AuzIk kIqI hY. asIN asUlF bfry kdy smJoqf nhIN kIqf, kdy sOdybfjLI nhIN kIqI. asIN dysL nMU sLfn dy rfh ‘qy clfAux dI shuM KfDI hoeI hY qy BivwK ivwc vI asIN iesy hI rfh ‘qy qurFgy.

Kjurfho: ieQy vI iek jlsy nMU sMboDn kridaF sRI vfjpfeI ny yikhf ik kOmI jmhUrI morcy dI srkfr ny dysL ivwc ivkfs dy mfmly ‘c keI mwlF mfrIaF hn. AunHF ny ikhf, "sPlqf nfl iek sFJI srkfr clf ky asIN iswD kr idwqf hY ik dysL dI ibhqrI leI rl ky kMm krnf sMBv hY."

kFgrs ‘c iemfndfr lok Gutx mihsUs krdy hn:cMnI

huisLafrpur: lok sBf hlkf huisLafrpur qoN bhujn smfj pfrtI dy AumIdvfr sRI crnjIq cMnI ny ikhf ik kFgrs aMdr byeImfnF aqy iBRsLtfcfrIaF df bolbflf ho igaf hY ijs kfrn iemfndfr kFgrsI nyqf Gutx mihsUs kr rhy hn. AunHF ikhf ik myrI sIt bVI sfijLsL qihq kFgrs ny sRI hrikRsLn isMG surjIq nMU vycI aqy AunHF ny sRI atl ibhfrI vfjpfeI nMU vyc idwqI,ijs qoN duKI ho ky AunHF ny isafsq qoN htx df mn bxf ilaf. pRMqU AunHF kumfrI mfieafvqI aqy sRI avqfr isMG krImpurI df DMnvfd kIqf syvf Bfvnf qoN pRBfivq ho ky afpxI pfrtI df AumIdvfr bxfieaf . sRI cMnI ny ikhf ik AunHF ny ibnF iksy ivqkry qoN ivkfs dy kfrj kIqy hn aqy bfkI rihMdy ivkfs kfrjF nMU vI pUrf kr dyxgy. AunHF ikhf ik Auh pfxI ibjlI , tuwtIaF sVkf, ipMzF ivc ishq shUlqF,bwicaF dI pVHfeI, bjLurgF dIaF pYnsLnF afid kMmF nMU pihl dy afDfr ‘qy hwl krngy. sRI cMnI sQfnk gurduafrf klgIDr dy njLdIk akflI dl dy afgU rivMdr isMG vwloN rwKI iek rYlI nMU sMboDn kr rhy sn. ies qoN bfad sRI cMnI ny bsI kuafjU ivKy sRI gurU rivdfs sBfvF vloN kIqy BfrI iekwTF nMU vI sMboDn kIqf. ies mOky AunHF ny gwVHdIvflf dy gFDI mYdfn ivc ksLXp rfjpUq BfeIcfry dy ivsLfl iekwT nMU sMboDn kIqf ijQy AunHF nMU lwzUaF nfl vI qoilaf igaf.

guMmrfh krn df dosL:- bhujn smfj pfrtI pMjfb dy pRDfn avqfr isMG krImpUrI ny ikhf ik kFgrs aqy Bfjpf dovyN pfrtIaF votrF nfl JUTy vfady krky AunHF nMU guMmrfh kr rhIaF hn. dysL dy pRDfn mMqrI atl ibhfrI vfjpfeI dy nF ‘qy votF mMg rhy hn jdik Bfjpf ny pMj sflF aMdr dysL df srvnfsL krky rwK idwqf hY. AunHF ikhf ik kFgrs dIaF 45 sfl dIaF nfkfmIaF aqy Bfjpf dIaF byiemfnIaF nfl dysL qbfhI dy kMZy ‘qy KVHf hY. sRI krImpurI ny ikhf ik sRI vfjpfeI dwsx ik Bfjpf dy rfj aMdr ikMny lokF nMU rujgfr imilaf aqy ikMny BuwKy lokF leI rotI df pRbMD kIqf igaf. AunHF hYrfnI pRgt krdy hoey ikhf ik jykr PIl guwz PYktr lokF qwk phuMcfieaf huMdf qF kroVF rupey Krc kr ky dUrdrsLn aqy mIzIaF nMU dwsx dI jrUrq nhIN sI. sRI krImpurI ny ikhf ik kYptn amirMdr isMG dIaF lok ivroDI nIqIaF kfrn pMjfb aMdr kFgrs iewk vI sIt nhIN ijwq skygI.

Brosf idvfieaf:- dilq vrg dy lokF df iek ivsLfl iekwT bwsI KuafjU ivKy hoieaf ijs nMU bspf AumIdvfr sRI crnjIq isMG cMnI ny sMboDn kIqf. sRI cMnI ny hlky dy lokF nUM ivsLvfs idvfieaf ik jykr AunHF ny AunHF nMU dubfrf syvf df mOkf idwqf qF Auh hlky dy rihMdy ivkfs kMmF nMU pihl dy afDfr ‘qy pUrf krvfAuxgy. smfgm nMU sRI Bgvfn isMG cOhfn sUbf jnrl skwqr aqy sRI mihMdrpfl pRDfn bflmIk sBf ny vI sMboDn kIqf. Aukq afgUaF ny lokF nMU apIl kIqI ik Auh sRI cMnI nMU kfmXfb krn leI afpxf pUrn smrwQn dyx.

cMnI dI hmfieq:- kimAUinst pfrtI mfrksvfdI (pMjfb) huisLafrpur pfrlImfnI hlky ivc bspf AumIdvfr sRI crnjIq isMG cMnI dI hmfieq krygI. ies gwl df pRgtfvf pMjfb dy ijLlHf skwqr XoD isMG ny awj ieQy kIqf. AunHF ikhf ik sfzI pfrtI dysL ivc srmfeydfrI ivkfs dy rfh ‘qy cwl rhIaF Bfjpf aqy kFgrs dIaF kyNdrI aqy rfj srkfrF nMU lokF dI mMdhflI leI brfbr dI ijLMmyvfr smJdI hY aqy AunHF nfl cwl rhIaF sihXogI pfrtIaF vI kursI aqy ahuwidaF Kfqr lokF nfl dgf kr rhIaF hn. AunHF ikhf ik Bfjpf aqy kFgrs dIaF ieko ijhIaF afriQk nIqIaF hn ijnHF krky dysL ivc byrujLgfrI, mihMgfeI,iBRsLtfcfr afid vrgIaF smwisafvF isKrF nMU CUh rhIaF hn. AunHF ikhf ik dysL dI lwgBwg awDI abfdI Kfx vflIaF vsqF,ishq shUlqf, iswiKaf aqy ieQoN qwk ik pIx vfly pfxI vrgIaF smwisafvF dy hwl leI mMg krdI rhI pRMqU ieh pfrtIaF ienHF nMU koeI eyjMzf hI nhIN smJdIaF.

AunHF ikhf ik husLIafrpur hlky aMdr isrP sRI crnjIq isMG cMnI hI iek aijhy AumIdvfr hn jo iPrkU Bfjpf-akflI dl aqy kFgrs dy sihXogI AumIdvfr nMU hrf skdy hn. AunHF hlky dy sfry pfrtI vrkrF aqy ielfky dy shI soc rwKx vfly suihrd lokF nMU apIl kIqI ik Auh sRI cMnI nMU votF pf ky kfmXfb krn. kFgrs afgU vI cMnI dy hwk ivwc qury:

nUrpur bydI:- huisLafrpur lok sBf sIt qoN bspf dy AumIdvfr sRI crnjIq isMG cMnI dI cox muihMm nMU Aus vyly qkVf hulfrf imilaf jdoN kFgrs pfrtI nfl sbMDq iek vPd ny sLryafm bspf AumIdvfr sRI cMnI dI cox muihMm ivwc sLfml hox df aYlfn kr idwqf.

ies vPd dy muKI sRI mohx lfl sYxI aYzvokyt ny ikhf ik Auh crnjIq isMG cMnI nMU bqor sYxI brfdrI krky hI AunHF dy nfl zUMGy juVy hoey hn. ies vPd ivc sRI bflU rfm sYxI sInIar mIq pRDfn ngr kONsl afnMdpur sfihb, rfj kumfr sYxI ipMz bVfvf dy srpMc ivjy kumfr AurP ipMkf, syvf mukq ieMspYktr rfmjI dfs gwdIvfl afid sLfml hn.

sYxI brfdrI dy afgUaF ny afpxy jfq BfeIcfry nMU apIl kridaF ikhf ik Auh bspf dy AumIdvfr sRI cMnI nMU vwD qoN vwD votF pfky ijqfAux . awj ies vPd ny sRI cMnI hwk ivc blfk nUrpur bydI dy ipMz lsfVI,mvf-mukfrI,gwdIvfl,buMgVI klvF, Tfxf, Blfx, afid ipMzf df dOrf kIqf.

aYn[zI[ey[ qoN Gutfilaf df ihsfb mMigaf jfvy:sonIaf

PgvfVf:- kuwl ihMd kFgrs kmytI dI pRDfn sRImqI sonIaF gFDI ny aYn[zI[ey[ srkfr nMU mOjUdf iBRsLtfcfr dI jnmdfqI krfr idMidaF dysL dI jnqf nMU swdf idwqf ik coxF dOrfn swqfDfrI iDr dy iBRsLt kfrnfimaf df ihsfb-ikqfb mMigaf jfvy. awj ieQy-jlMDr qy iPlOr hlikaF qoN kFgrsI AumIdvfrF rfxf gurjIq isMG qy sMqosL cODrI dy hwk ivwc kIqI geI rYlI nMU sMboDn kridaF sRImqI gFDI ny afpxy sMKyp aqy jjLbfqI BfsLn ivwc ikhf ik aYn[zI[ey[ ny ipCly Cy sflF dOrfn lokqMqr dI mirafdf nMU hI nsLt kr idwqf hY. ies BfeIvflF dy kwtVpuwxy ‘qy iqwKI cot kridaF AunHF ikhf ik smfj ivwc vwKvfdI jLihr Golx qoN ielfvf ienHF isafsI pfrtIaF ny kwK vI nhIN kIqf. sRImqI gFDI ny afpxy BfsLn dOrfn BfrqI jnqf pfrtI qy sLROmxI akflI dl nMU vI dwbf ky rgVy lfey.

kFgrs pRDfn ny ikhf ik aYn[zI[ey[ srkfr ny dysL ‘qy rfj kridaF Cy sflF ivwc dysL nMU isrP Gutfly hI idwqy hn. AunHF ikhf ik Bfjpf dy mMqrIaF nMU irsLvq lYNidaF qF lokF ny tI[vI[ cYnlF ‘qy dyiKaf hI hY, ies qoN ielfvF rwiKaF Gutflf, qfbUq Gutflf qy XU[tI[afeI[ Gutfly ny iswD kr idwqf hY. ik smuwcI srkfr hI Gutfilaf dI srkfr hY. AunHF ikhf ik dysL dI jnqf dI sfrI ijLMdgI dI kmfeI XU[tI[afeI[ Gutfly rfhIN plF ivwc hI Auzf idwqI geI qy lok kwKoN hOly ho gey. AunHF Bfvuk huMidaF svfl kIqf ik kI qusI sLihdF dy kwPnF ivcoN pYsy Kfx vfilaF nMU muafP kr dyvogy ? AunHF ikhf ik hux smF hY ik jnqf df KUn pIx vfilaF qoN ihsfb mMigaf jfvy. sRImqI gFDI ny ikhf ik Bfjpf dy KoKly nfairaF ny dysL nMU kmjLor kr idwqf hY qy ies krky svfrQI rfjnIqI krn vfilaF leI ies dysL ivwc ikDry QF nhIN hoxI cfhIdI.

Bfjpf aqy ies dy BfeIvflF ‘qy iPrkfpRsqI df dosL lfAuNidaF sRImqI gFDI ny ikhf ik smfj ivwc vwKvfdI jLihr Golx qoN ielfvf ienHF pfrtIaF ny hor kuJ nhIN kIqf. AunHF ikhf ik afpsI BfeIcfry aqy sLFqI dI ies vyly vwzI loV hY ies nfl dysL qwrkI dIaF pulFGF puwty, pr Bfjpf dy swqf ivwc rihMdIaF dysL dI eykqf qy aKMzqf nMU KLqrf brkrfr rhygf. AunHF ikhf ik Bfjpf aqy Aus dy sihXogIaF nfl kFgrs dI lVfeI isDFqk hY. iek pfsy dysL nMU qbfh krn vflIaF iPrkU qfkqF hn aqy dUjy pfsy dysL dI eykqf aqy aKMzqf kfiem rwKx vflIaF dysL Bgq pfrtIaF. sRImqI gFDI ny ikhf ik dysL dI swqf ‘qy icMbVIaF iPrkU qfkqF nMU lFBy kIqy ibnF dysL awgy nhIN vwD skdf. kFgrs pRDfn ny lokF nMU ikhf ik Auh kFgrs ‘qy Brosf krn, ikAuNik kFgrs hI iek aijhI pfrtI hY jo sdBfvnf aqy afpsI BfeIcfrf kfiem krky dysL nMU qrwkI dI mMjLl vwl iljf skdI hY. AunHF ikhf ik dysL ‘qy rfj krn vflIaF pihlIaF kFgrs srkfrF nfl aYn[zI[ey[ dy sLfsn dI qulnf ivwc aYn[zI[ey[ df kusLfsn hI kusLfsn njLr afAuNdf hY.

AunHF ikhf ik kFgrs srkfrF ny hr vrg nMU Aucwf cuwikaf,pr aYn[zI[ey[ dy rfj ivwc jnqf nfl Dwkf hoieaf . ieiqhfs df Bgvfkrn kIqy jfx df dosL lfAuNidaF AunHF ikhf ik kFgrs ny ieiqhfs bxfieaf aqy mOjUdf hukmrfnF ny ieiqhfs qoiVaF. pMjfb df ijLkr kridaF sRImqI sonIaF gFDI ny ikhf ik pMjfb ivwc hux cfry pfsy KusLhflI aqy afpsI BfeIcfrf hY qy ieho ijhf mfhOl hI Auh dysL ivwc bxfAuxf cfhuMdy hn. AunHF pMjfb dy iksfnF dI sLlfGf kridaF ikhf ik ies sUby dy iksfnF ny hwz-BMnvIN imhnq krky dysL dI agvfeI kIqI hY. kyNdr srkfr ‘qy iksfn ivroDI hox df dosL lfAuNidaF sRImqI gFDI ny ikhf ik ienHF leI aihsfs KusLnumf hY pr dosL lfAuNidaF sRImqI gFDI ny ikhf ik ienHF leI aihsfs KusLnumf hY pr dysL dy iksfn KudkusLIaF kr rhy hn. byrujLgfrI aYnI hY ik afm afdmI ijMnHf kmfAuNdf hY,Aus nfl Gr df cuwlHf vI nhIN cldf. AunHF ikhf ik hr sfl iek kroV lokF nMU nOkrI dyx dy dfavy krn vflI kOmI jmhUrI gwTjoV srkfr ny pMjF sflF ivwc lokF qoN rujLgfr Koh ky srkfrI adfiraf dI nIlfmI kIqI hY.

sRImqI gFDI ny lok sBf hlkf jlMDr qoN AumIdvfr rfxf gurjIq isMG soZI aqy iPlOr qoN AumIdvfr sMqosL cODrI nMU lokF dy rubrU krvfieaf qy ienHF AumIdvfrF leI votF dI mMg kridaF AunHF ikhf ik kFgrs dysL dI jnqf dIaF BfvnfvF df pUrf siqkfr krygI. ies leI vfr dI jnqf dIaF idwqf jfvy. ies leI iek vfr kFgrs nMU mOkF idwqf jfvy. sRImqI gFDI lgBg iqMn vjy rYlI vflI QF ‘qy phuMcy. AunHF dy sMboDn qoN pihlF muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG,pMjfb pRdysL kFgrs dy pRDfn hrivMdr isMG hMspfl aqy iPlOr hlky qoN pfrtI dI AumIdvfrF sMqosL coDrI ny sMbODn kIqf. kFgrs dIaF do jnrl skwqrF mohisnf ikdveI aqy aMibkf sonI vI sonIaF gFDI dy nfl afeIaf sn. duafbf ielfky dy sfry ivDfiek aqy mMqrI ies mOky phuMcy hoey sn. rYlI KLqm hox qoN bfad sRImqI sonIaF gFDI lokF ivwc af gey. kfr ivwc bYTx qoN bfad vI Auh KuwlHyafm lokF dIaF sLuB kfmnfvF kbUldy rhy. rYlI ivwc pRbMD bhuqf cMgf nhIN sI. sonIaF gFDI dy svfgq leI afey bwcy kuJ drKqF hyT KVHy rhy, iPr pulIs qoN qMg af ky AuQoN cly gey.

pMjfb dy muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ny sRImqI gFDI dI cox rYlI dI iqafrI leI srkfrI msLInrI dI vrqoN kIqy jfx qoN ienkfr kIqf hY. ieQoN dy rYlI sQfn df jfiejLf lYx kwlH dyr sLfm ieQoN dI dfxf mMzI phuMcy sRI amirMdr isMG ny ikhf ik sRImqI gFDI nMU jLYwz-pwls surwiKaF muheIaF krvfey gey hox dy mwdynjLr ieh rfj srkfr dI ijLMmyvfrI bxdI hY ik surwiKaF dy pUrn ieMqjLfm vjoN aYs[pI[jI[vloN mMgIaF geIaF surwiKaF shUlqf mOky ‘qy muhweIaF krvfeIaF jfx.

kYptn byquky ibafn dy ky hfr kbUl kr cuwkf hY :suKbIr bfdl

luiDafxf(qijMdr isMG):- pMjfb dy muwK mMqrI kYptn byquky ibafn dy irhf hY. Aus qoN kFgrs pfrtI dy buKlfht dI insLfnI sfP Jlk rhI hY. kFgrsI nyqf hux coxF vfly idn bUQ kYpcr krn dIaF Xojnf bxf rhy hn jo akflI dl df XUQ ivMg sPl nhI hox dyvygf. ies sLbd sLRomxI akflI dl dy komI jnrl skwqr suKbIr isMG bfdl sfbkf kyNdrI mMqrI ny ksbf mwulfpur ivc sLrnjIq isMG iZwlo dy hwk ivc sInIar akflI nyqf drsLn isMG isLvfilk qy mnpRIq isMG mMnI vwlo krvfeI geI cox rYlI ivc khy.

sRI bfdl ny ikhf ik 13 lok sBf hlky akflI dl ijwq cuwkf hY hux kyvl aYlfn hoxf bfkI hY . AunFH ikhf ik kFgrs nyqfvF dI bolI dws rhI hY ik hfr aqy pMjfb dI srkfr hux afKrI sfh qy jf puwjI hY. AunFH ikhf ik hux kFgrs pulIs rfhIN akflIaF nM zrfAux leI mfVy hwQkMZy vrqx leI ivAuqbMdI bxf rhI hY ijs ivc Auh burI qrFH asPl rhI. sRI bfdl ny ikhf ik do sfl cm dIaF clfky kYptn amirMdr isMG ny akflI Bfjpf srkfr moky idwqIaF shUlqF vfps lY ky jo pMjfb vfsIaF nUM qohPf idwqf hY ,Aus df bdlf lYx leI pMjfb vfsI 10 meI dy idhfVy dI AuzIk kr rhy hn.

sRI bfdl ny ikhf ik awj kFgrs nUM hwQF -pYrF dI peI hoeI hY aqy Auh hux burI qrFH Btk ky akflI dl leI hosLI kfrvfeI jF JUT df pRcfr vI kr skdI hY. AunFH ikhf ik kFgrs kolo 13 lok sBf sINtF Koh ky vfjpfeI nUM pRDfn mMqrI bxf ky dl ilaf jfvygf. AunFH ikhf ik ivdysLI aorq sRImqI sonIaf gFDI nUM lok svIkfr nhIN krngy. ies moky sRI sLrnjIq isMG iZwlo ny ikhf ik iek -iek vot akflI dl qy Bfjpf nUM dy ky luiDafxf invfsI afK dyxgy aqy do pRvfsI AumIdvfr sRI rfmUvflIaF qy iqvfVI df ibsqrf gol kr dyxgy. AunFH ikhf ik idwlI dwKx qoN afey AumIdvfrF qo luiDafxf invfsI kI afs rwKdy hn . AunFH ikhf ik rfmUvflIaF qy jgmIq brfV dovyN ielfky bdlx ivc msLhUr hn.

vfjpfeI iek rYNk iek pYnsLn’ mMg mMn ky muwkry: rfxf

jlMDr: syvfmukq PojIaf leI iek rYNk iek pYnsLn ‘lfgU krn bfry pRDfn atl ibhfrI vfjpfeI gurU gRMQ sfihb dI hjUrI ‘c aYlfn krky muwkr gey hn. ieh gwl awj ieQy rfxf gurjIq isMG ny afpxy invfs qy sfbkf PojIaF dy iekwT nUM sMboDn kridaF afKI. AunFH ikhf ik Kflsy dy sfjnf idvs dy 300 sflf jsLnF smyN jdo pRDfn mMqrI afnMdpur sfihb afey sn qF AunFH aYlfn kIqf sI ik Auh Poj ivc syvf inBf cuwky syvfmukq PojIaF leI iek rYNk aqy iek pYnsLn df asUl lfgU krngy. Auh sRI gurU gRMQ sfihb dI hjUrI ivc kIqf afpxf ieh aYlfn Bwul gey aqy 5 sflf dorfn AunfH ies pfsy vwl koeI iDafn nhI idwqf.

AunfH ikhf ik iek PojI dI kImq Bfrq srkfr dy cpVfsI nflo vI awDI rih geI hY . Bfrq srkfr df iek cpVfsI irtfiermYNt AuprMq ijMnHI pYnsLn lYNdf iek PojI dI pYnsLn Aus nflo awDI hY. AunFH ikhf ik Auh sMsd ivc phuMc ky ies mMg leI AudoN qwk lVngy jdoN qwk Auh pUrI nhI ho jFdI . sRI rfxf ny ikhf ik sLhIdF dy kPnF ivco kmIsLn Kfx vflI srkfr nUM kI pqf hY ik srhwdf dI rfKI krn aqy dusLmx nfl lVidaF sLhId hox df kI arQ hY aqy dysL dy jvfnF nM ikhVf ruqbf imlxf cfhIdf hY..

suprIm kort ny kIqI ptnf hfeIkort dI jLbrdsq iKcfeI

nvIN idwlI:- kuJ isLkfieqF ‘qy suxvfeI dy sMdrB ivwc ptnf hfeIkort vloN suprIm kort bfry kIqI geI itwpxI qoN duKI sprIm kort ny ienHF itwpxIaF nMU iblkul gYr-jLrUrI aqy byiejLqfnf krfr idMidaF awj ienHF nMU kfrvfeI ivcoN kwZ dyx df hukm idwqf. jsits sLRI afr[sI[lfhoqI aqy jsits sLRI asLok mfn Auqy afDfrq zvIjLn bYNc ny awj ptnf hfeIkort vloN bIqy sfl 3 dsMbr nMU suprIm kort dy iek hukm bfry kIqIaF geIaF kuJ itwpxIaF Auqy aPsos aqy duK pRgtfAuNidaF ikhf, "sfzf dwuK ieh dyK ky hor vD igaf ik suprIm kort bfry ies qrHF dIaF sLoBf nf dyx vflIaF itpwxIaF ,ijs bYNc ny kIqIaF , Aus dI pRDfngI hfeIkort dy cIP jsits kr rhy sn."

AunHF ikhf ik ieh afpxI qrHF df pihlF aijhf mfmlf hY, ijs ivc iksy hfeIkort ny inaf pRikiraF dOrfn suprIm kort dI iksy hdfieq dI Auicqqf ‘qy ies qrHF svfl AuTfieaf hY.

AunHF ny inaF pfilkf dy ieiqhfs ivwc kfPI duwK BiraF mfmlf dwisaF. hfeIkort ny hfeIkort nMU ienHF isLkfieqF bfry ivsqfr nfl jfxkfrI AuplbD krvfAux dI vI hdfieq kIqI. vrnxXog hY ik kuJ lokF ny iksy msly Auqy ptnf hfeIkort vloN suxvfeI nf kIqy jfx kfrn suprIm kort dI sLrn leI aqy suprIm kort ny jd ptnf hfeIkort nMU suxvfeI dy sbMD ivc hdfieq jfrI kIqI qF Aus Auqy itpwxIaF kIqIaF,ijnHF nMU suprIm kort ny byiejLqfnf qy iblkul PjLUl krfr idwqf.

lMgVI lok sBf bxn df svfl hI pYdf nhIN huMdf : vfjpfeI

nvIN idwlI:-pRDfn mMqrI sLRI atl ibhfrI vfjpfeI ny dysL ivwc lMgVI lok sBf dI sMBfvnf qoN sfP ienkfr kIqf hY. AunHF jLor dy ky ikhf hY ik swqfDfrI rfjg nMU spsLt Pqvf imlygf aqy ies vfrI vI rfjg dI srkfr hI bxygI. afeI[ey[aYwn[aYs[nfl iek mulfkfq ivwc sLRI vfjpfeI ny ikhf ik kFgrs dI kfblIaq ‘qy iksy nMU Brosf nhIN hY aqy ies leI Auh gwTjoV srkfr clfAux dI ihMmq nhIN rwKdI. pRDfn mMqrI n y ikhf ik lokF nMU pqf hY ik kFgrs dysL nMU sQfeI srkfr nhIN dy skdI aqy ies vyly ivroDI pfrtIaF drimafn pRDfn mMqrI ahudy dI dOV sLurU ho cuwkI hY. AunHF ikhf ik asIN afpxI imafd pUrI krky ieh iswD kr idwqf hY ik asIN dysL nMU sQfeI pn dy skdy hF. lokF nMU pqf hY ik ivroDI kYNp ivwc pRDfn mMqrI ahudy dy dfavydfrF dI kmI nhIN hY. jnqf asiQrqf aqy isafsI cuwk Ql nMU mihsUs kr cwukI hY.

pRDfn mMqrI ny ikhf ik lokF nMU pqf hY ik isafsI asiQrqf dI kImq dysL nMU cukfAuxI pY skdI hY. aijhI siQqI ivwc jnqf spsLt PqvF dyvygI. AunHF ikhf ik iek pfsy kFgrs idno-idn kmjLor huMdI jf rhI hY aqy asIN mjLbUq huMdy jf rhy hF. gTjoV dy ies Xuwg ivwc kFgrs aqy Bfjpf drimafn vwK-vwK pfrtIaF df DruvIkrx ho irhf hY. AunHF ikhf ik ijQy kFgrs ‘qy koeI Brosf nhIN krdf AuQy asIN imafd pUrI krky jnqf df Brosf ijiqaf hY.

ihMdU-musilm sMbMD:-sRI vfjpfeI ny ikhf ik Auh ihMdU-musilm sMbMDF ivc kRFqIkfrI qbdIlI dy cfhvfn hn aqy ienHF irsiqaF ivc iek nvyN aiDafey dI sLUrUafq vyKxf cfhuMdy hn. ihMdU-musilm sMbMDF ivwc nvIaF qbdIlIaF nfl kOmI eykqf mjLbUq hovygI aqy Bfrq nMU lgfqfr ivkfs krn df mOkf imlygf. AunHF ikhf ik AunHF nMU ies gwl dI KusI hY ik lok ihMdU-musilm eykqf dy swdy df BrpUr svfgq kr rhy hn. AunHF ikhf ik dysL qF hI qyjL rPqfr nfl ivkfs kr skygf jd ienHF dohF kOmF drimafn sdBfvnf bfry sMbMD kfiem hoxgy. AunHF ikhf ik Bfrq ivwc iksy vI qrHF dy kwTxvfd dI koeI jgHf nhIN hY. Bfrq mUl qOr ‘qy Drm inrpwK dysL hY.ieQoN dy lok hmysLf qoN Dfrimk vMn-suvMnqf df snmfn krdy rhy hn. Drm-inrpwKqf sfzy kOmI cirwqr df atwut aMg hY. sMivDfn ivc Drm inrpwKqf sLbd df ijLkr kFgrs dI dyx hY. aYmrjYNsI dOrfn ieMdrf gFDI srkfr ny iek Kfs AudysL nfl sMivDfn ivwc Drm inrpKqf sLbd juVvf idwqf AunHF ikhf ik kFgrs ny isafsI lfB lYx leI aijhf kIqf. AunHF ikhf ik Aus vyly qoN hI kFgrs aqy KwbypwKI pfrtIaF Bfjpf nMU awlg-Qwlg krn leI Drm inrpKqf dI Zfl dI vrqoN kr rhIaF hn pr ies ivwc ienHF pfrtIaF nMU kfmXfbI hfsl nhIN hoeI ikAuNik jnqf AunHF dI cfl smJ cuwkI hY.

ivsLv afriQk qfkq:- sLRI vfjpfeI ny ikhf ik AunHF dI srkfr Bfrq nMU ivsLv pwDrI afrQ ivvsQf nMU muwK qfkq bxfAux nMU lY ky gMBIr hY ‘qy qyjLI nfl afriQk suDfr pRogrfmF ‘qy qyjLI nfl aml kr rhI hY.AunHF ikhf ik asIN Bfrq nMU 2020 qwk ivksiq dysL bxfAux df supnf vyiKaf hY ies leI jLrUrI hY ik afriQk suDfr pRogrfm df islislf jfrI rhy. pRDfn mMqrI ny ikhf ik asIN afriQk suDfr pRogrfmF nMU lfgU krn ivwc qyjLI ilaf rhy hF. ipCly pMj sflF ivwc dysL dI afrQ ivvsQf df kfPI ivkfs hoieaf hY.

sLRI vfjpfeI ny ikhf ik buinafdI rukfvtF nMU dUr krnf AunHF dI srkfr df muwK AupdysL hY ieho kfrn hY ik ibjlI Kyqr dy ivkfs vl Kfs iDafn idwqf jf irhf hY. KyqI Auqpfdkqf nMU vDfAux leI dUsrI hrI qknIk aqy hor KyqrF ivwc sfzI muhfrq df bfkI dy lohF mMn cuwky hn. asIN Bfrq nMU igafn afDfrq arQ-ivvsQf df pRmwuK kyNdr bxfAux df supnf vyiKaf hY.

pfik nfl sMbMD:- sLRI vfjpfeI ny ikhf ik Auh pfiksqfn nfl Bfrq dy sMbMDF ivc muwZoN-suwZoN suDfr pRqI afsvMd hn. jy rfjg dubfrf swqf ivwc afeI qF AunHF dI srkfr jMmU-ksLmIr smyq sfry ltk rhy msilaF dy sQfeI hwl leI Xqn qyjL krygI. AunHF ikhf ik Bfrq aqy pfiksqfn dovyN hI afpxy sMbMDF nMU hor byhqr bxfAux leI iewCuk hn. hfl hI ivwc KyzI ikRkt lVI ies dI Audfhrx hY. pRDfn mMqrI ny ikhf ik dohF dI sFJI jnqf vwK-vwK KyqrF ivc do-pwKI BfeIvflI vDfAux dI hmfieqI hY. BfrqI Aup mhfdIp ivwc sLFqI aqy sdBfvnF dI bhflI dy Xqn jfrI hY . sRI vfjpfeI ny jnvrI ivc pfiksqfn dy rfsLtrpqI pRvyjL muwsLrP aqy pRDfn mMqrI mIr jLPr Auwlf Kfn jmflI nfl hoeI afpxI gwlbfq df ijLkr krdy hoey ikhf ik ienHF nyqfvF nfl AunHF dy iblkuwl KuwlHy mfhOl ivc gwlbfq kIqI. AunHF ikhf ik kVvfht iblkul Kqm huMdI jf rhI hY.

sLRI vfjpfeI ny ikhf ik AunHF dI srkfr amrIkf nfl sMbMDF ivc suDfr nMU Auwc pihl idMdI hY. afAux vfly virHaF nMU hor amrIkf nfl bhu afXfmI irsLiqaf nMU hor ivafpk bxfAux leI koisLsL jfrI rhygI. nvMbr mhIny ivwc amrIkf ivc hox vflIaF coxF qoN bfad bxn vflI srkfr nfl imlky asIN do-pwKI sMbMDF nMU hor mjLbUqI pRdfn krFgy. pfiksqfn dy rfsLtrpqI pRvyjL muwsLrP aqy pRDfn mMqrI mIr jLPr Auwlf Kfn jmflI nfl hoeI afpxI gwlbfq df ijLkr krdy hoey ikhf ik ienHF nyqfvF nfl AunHF dy iblkuwl KuwlHy mfhOl ivc gwlbfq kIqI. AunHF ikhf ik kVvfht iblkul Kqm huMdI jf rhI hY.

sLRI vfjpfeI ny ikhf ik AunHF dI srkfr amrIkf nfl sMbMDF ivc suDfr nMU Auwc pihl idMdI hY. afAux vfly virHaF nMU hor amrIkf nfl bhu afXfmI irsLiqaf nMU hor ivafpk bxfAux leI koisLsL jfrI rhygI. nvMbr mhIny ivwc amrIkf ivc hox vflIaF coxF qoN bfad bxn vflI srkfr nfl imlky asIN do-pwKI sMbMDF nMU hor mjLbUqI pRdfn krFgy.

aYmrjYNsI df pqn:- vYsy qF pRDfn mMqrI atl ibhfrI vfjpfeI afpxy lMmy isafsI kYrIar ivwc keI GtnfvF dy gvfh rhy hn pr aYmrjYNsI, srkfr dy pqn aqy 1977 ivwc lokqMqr dI mhfn ijwq nMU Auh afpxy jIvn dIaF sB qoN Xfdgfr GtnfvF mMndy hn.

sLRI vfjpfeI ny ikhf ik AunHF ny afpxy hux qwk dy isafsI sPr ivwc iewk qoN iek GtnfvF vyiKaF aqy aYmrjYNsI lfgU krn vflI ieMdrf gFDI dI srkfr dy pqn aqy 1977 ivwc lokqMqr dI gOrvsLflI ijwq nMU Auh kdI nhIN Buwlf skxgy. AunHF ikhf ik aYmrjYNsI nfl juVIaF XfdF ajy qk AunHF dy idmfg ivc qfjLf hn. Auh awj vI Aus pl nMU Xfd krky romFicq ho AuTdy hn jdoN dysL dI mhfn jnqf nMU Aus dy Aupr aYmrjYNsI Tosx vflI kFgrs nMU swqf qoN bydKwl kr idwqf sI. pRDfn mMqrI ny ikhf ik ies Gtnf nfl lokqMqr ivwc AunHF df ivsLvfs hor vD igaf hY. AunHF ny BfrqI jnqf dI mhfnqf nMU zUMGfeI qk mihsUs kIqf hY. ies gwl nMU asIN ajy qk nhIN Buwl skdy jdoN lokqMqr dI mhfn ijwq hoeI sI.

sLRI vfjpfeI nMU aYmrjYNsI dOrfn keI mhIinaF qk jylH ivwc rihxf ipaf aqy jdoN bfad morfrjI dysfeI dI agvfeI ivwc srkfr bxI qF AunHF nMU ivdysL mMqrI bxfieaf igaf.

sRI vfjpfeI ny ikhf ik isafsq ivc hox df AunHF nMU koeI pCqfvf nhIN hY. AunHF ny isafsq nMU afpxf krm Kyqr bxfAux df PYslf kfPI soc-smJ ky ilaf sI. jdoN AunHF qoN puwiCaF igaf ik jy Auh isafsq ivc srgrm nf huMdy qF Auh kI krdy ,sLRI vfjpfeI ny hlkf ijhf hwsdy hoey ikhf ik pVHnf aqy ilKxf AunHF nMU hmysLF psMd irhf hY jy isafsq ivwc afAux df AunHF nMU mOkf nf imldf qF Auh pVHfeI-ilKfeI kr rhy huMdy.

bfdl df iBRsLtfcfr lokF leI isrdrdI bixaf

lok sBf hlkf qrn qfrn ijhVf ik akflIaF dI rbV dI mohr mMinaf jFdf sI ,AuQy cuwp bYTy votrF ny coxF’c gwlF krnIaF sLurU kr idwqIaF hn.lok vwKo-vwKry ZMg nfl AumIdvfrF nMU inMdx-slf hux df islislf clf rhy hn. ies hlky ‘c ies vfr sRI bfdl dI pMQk Et akflI dl dy ihwisEN iKskdI njLr afAuNdI hY. pMQk votr ijnHF ny awj qwk kdy kFgrs nMU vot pfeI hI nhIN sI,AunHF df vI kihxf hY ik sRI bfdl dIaF luwtf df BFzf BMnx vflf kYptn amirMdr isMG pMjfb df rfKf hY qy sfzy vot df hwkdfr hY. dUjy pfsy jdoN lokF qoN pMQ sbMDI svfl krIdy ik akflI do pMQk ihwqF vflI iswK dI pfrtI hY qF lok cIk ky kihMdy hn ik sRI bfdl ny akfl qKLq nMU inwjI hwQF leI vrqx vfilaF nfloN kYptn amirMdr isMG keI drjy cMgf iswK hY. ies qoN ielfvf kuJ iswK ZFcy nfl juiVaF hsqIaF nfl gwlbfq dOrfn pfieaf ik iksfn ,iswK, swcy akflI bfdl df pMjfb coN sPfieaf krnf cfhuMdy hn. pwtI sLihr’c pYsy vjoN zfktrI df DMdf krn vfly zf[arivMdr isMG ijhVy iewk hspqfl clf rhy hn,df kihxf hY ik awj qoN pihlF hoeIaF coxF,BfvyN lok sBf dIaF hox ivDfn sBf ,ngr kONsl dIaF Auh hmysLf vot akflI dl nMU pfieaf krdy sn. pr hux ies vfr AunHF dI aMqr afqmF AunHF nMU JMjoV ky puwCdI hY ik vot corF nMU pfAuxI hY jF cor kfbU krn vflI sLKsIaq nMU. sfzf dysL nfl ipafr hY qF asIN dysL nMU luwtx vfly lotUaF nMU kfbU krn vflf muwK mMqrI sfzI vot df hwkdfr hY. zf: arivMdr ny ikhf ik mYN iekwly ny aijhf PYslf nhIN kIqf.myrI dOsqfnf tIm ‘c asIN 20-25 imwqr hF. sB ny pirvfrF ‘c bYT ky yPYslf kIqf hY. ijs nfl sfzI 400 vot pwkI sRI bfdl dy dysL DrohI hox krky akflI dl nfloN tuwtI hY. iesy qrHF rxjIq isMG cUslycVH sfbkf afgU iswK jQybMdI ny ikhf ik asIN iswK hF. sfzf muwZlf qy jrUrI PrjL bxdf hY ik pRkfsL isMG bfdl qoN pMjfb ‘c rihx df hwk Koh lYxf cfhIdf hY. sfzIaF votF bfdl dl nMU kdy vI nhIN pYxgIaF. ismrnjIq isMG mfn sfzIaF votF df hwkdfr hY. pr lok sBf hlky ‘c Aus df koeI AumIdvfr nhIN kYptn amirMdr isMG sfzI vot df hwkdfr hY. ikAuNik Aus ny pMQ dy nF ‘qy TwgIaF mfrn vfly aKOqI iswK bfdl df aslI ichrf nMgf kIqf hY. iksfn afgU ibkrmjIq isMG sMDU vfsI mwKI, qihsIl pwtI df kihxf hY ik bfdl dl df ksUqI avsQf ‘c Ps igaf hY. ikAuNik iksfn dI Psl hI sB kuJ huMdI hY . bfdl srkfr ‘c iksfn dI Psl kOzIaF dy Bfa ivkdI huMdI sI. bfdl ieMspYktrF qy afVHqIaF nMU kmfeI krvfAuNdf sI. iksfnF df iZwz Do-Do pINdf irhf hY. pihlF asIN akflIaF dy smrQk huMdy sI,pr ipCly do sflF qoN kxk -Jony df muwl vI purf imilaf hY. vwZI vI nhIN dyxI peI mMzIaF ‘c vI nhIN bihxf ipaf. asIN afpxf vot kYptn amirMdr isMG nMU pfvFgy. nOjvfn vrg dy srbjIq isMG pwtI vfrz nM[ 815 ny gwlbfq dorfn ikhf ik sRI bfdl ny pMjfb dy nojvfn vrg leI kuJ nhIN kIqf. dUjy pfsy sRI bfdl dy iBRsLtfcfr df muwdf akflI AumIdvfrF leI isrdrdI bxdf jf irhf hY.lok kYptn amirMdr isMG dy aks nMU afpxf vot dy rhy hn.b

adflq ny bfdl kys dI smwgrI bfry ilKqI Brosf mMigaF

ropV: ivsLysL jwj aYs[ky goiel dI adflq ny awj sfbkf muwK mMqrI pRkfs isMG bfdl qy Aus dypirvfrk mYNbrf iKlfP bhu-kroVI iBRsLtfcfr dy kys ivwc iesqgfsf nUM hdfieq kIqI hY ik srkfr dI qrPON koeI smrwQ aiDkfrI ieh ilLK ky dyvy ik ies kys sbMDI iekwqr kIqy qwQ qy smwgrI dI lok sBf cox ivwc vrqoN nhI kIqI jfvygI.

adflq ny ieh hdfieq AudoN idwqI jdoN bcfE iDr ny KLud iesqgfsf vwlo aijhf ilKqI Brosf dyx bfry asMqusLtI jLfhr kIqI . bcfE iDr ny mMg kIqI ik aijhf ilKqI Brosf sbMDq mMqrI jF skwqr vwlo idwqf jfxf cfhIdf hY. lgpg sfZy cfr GMty cwlI BKvIN bihs dorfn rfj srkfr dI qrPoN bihs dorfn rfj srkfr dI qrPoN pysL hoey sRI AudY lilq ,amr asLok pfTk aqy hrdyv isMG sMDU ny adflq dy aiDkfr Kyqr dy pwK ivwc vwK vwK adflqF dy PYsilaF dy hvfilaF nfl dlIlF idwqIaF.srkfrI pwK dy vkIlF ny bcfa pwK dy vkIlF duafrf AuTfey nukqy dy jvfb ivc ikhf ik ivsLysL adflqF do qrFH dIaF huMdIaF hn. iek ielfky anusfr aqy dUjI ivsLysL kysF dI suxvfeI leI.

mYijstRyt sxy 8 mry, 50 PIsdI poilMg

nvIN idwlI: ies sdI dIaF pihlIaF afm coxF dy coQy gyV ivwc awj 7 sUibaF dIaF 83 lok sBf sItF qy lgBg 50 PIsdI votrF ny vot dyx dy afpxy hwk dI vrqo kIqI,ijs dorfn jMmU -ksLmIr dy anMqnfg lok sBf hlky dy isrP 16 PIsdI votrF ny hI vot pfeI. ksLmIr ivwc awqvfdI ihMsf aqy ibhfr ivc ivroDI gruwpf dIaF JVpf ivc iek mYijstrYt sxy 8 ivakqIaF nUM afpxI jfn qoN hwQf Doxf ipaf jdik poilMg aiDkfrIaF smyq 60 ivakqI jLKmI ho gey . awj lgBg 10 kroV votrF ny pRDfn mMqrI sRI atl ibhfrI vfjpfeI,murlI mnohr josLI aqy mulfiem isMG Xfdv smyq 921 AumIdvfrF dI iksmq btn dbfa ky ielYktRfink msLInF ivc blfk kr idwqI.

pihlF iqMn gyVF dIaF coxF dy mukfbly sLfqI pUrn rhIaF ienfH coxF ivc ibhfr ivc rfjd aqy jnqf dl (XU) dy iek iek vrkr sxy 4 ivakqIaF dI DVybMdk lVfeI ivc moq ho geI jdik jMmU ksLmIr dy aNnMqnfg ivKy awqvfdIaF vwlo iek poilMg gRnyz suwty jfx nfl iek ivakqI mfiraf igaf. mwD pRdysL aqy rfjsQfn qoN vI ihMsf dIaF iewkf -duwkf GtnfvF vfprn dI KLbr hY.

skUlI vYn ryl gwzI ‘c jf vwjI : 6 mfsUm bwcy hlfk ,13 jLKmI

luiDafxf (qijMdr isMG) :-ihMmq isMG ngr siQq ibnF mnuwK rylvy Pftk qy awj dupihr ihsfr jfx vflI XfqrI ryl gwzI dI skUlI bwicaf nfl BrI hoeI mfrUqI vYn nfl hoeI iBafnk twkr ivwc 4 bwcy burI qrFH jLKmI ho gey. hfdsf eynf iBaMkr sI ik ryl gwzI dy nfl tkrfAuNdy hI mfrUqI vYn lgBg 50 Puwt durI qy jf izwgI . Aus ivc svfr mfsUm bwcy dUr -dUr jf izwgy. bwicaf dy jLmIn qy izgidaF hI sfrI jgfH lhU -luhfn ho geI. bicaf dy cIk -ichfVy ivc pihlF qF ieh pqf hI nhI cilaf ik asl ivc hoieaf kI hY prMqU jdoN afAux -jfx vfilaF ny vYn dI burI hflq dyKI qF pqf cilaf ik vwzf hfdsf vfpiraF hY.

ies Gtnf ivc jfn qoN hwQ Dox vfly bwicaf dI sLnfKq rUpflI,ismrrjIq isMG,tivMkl aqy dIpfsLU dy rUp ivc hoeI hY jdo ik bfkI dy 13 bwicaf nUM sLihr dy vwK vwK hspqflF ivc ielfj leI BrqI krvfieaf igaf hY. ieh vYn hrikRsLn pbilk mfzl skUl dI sI jo CwutI dy bfad bwicaf nUM skUloN Gr Cwzx jf rhI sI. Gtnf dI sUcnf imlidaF hI aYs[aYs [pI luiDafxf, izptI kimsLnr aqy ijLlHf puls dy Auc aiDkfrI vI phuMc gey. pRsLfsn vwlo rfhq kfrj sLurU kIqy jfx dy nfl nfl sQfnk lok vI bwicaf nUM bcfAux leI awgy afey aqy ijs nUM jo vfhn idiKaf Aus nUM hI rok ky Aus ivc jLKmI bwicaf nUM pf ky hspqfl phuMcfieaf. dUsry pfsy rylvy vloN vI qurMq irlIP trYn moky qy af geI.

jLKmIaF ivwc primMdr kor nUM Pst eyz qoN bfad CuwtI dy idwqI geI jdik skUlI vYn df cflk grivMdr isMG bwgf hspqfl ivc dfKl hY. Aus dy isr ivwc swt lwgI hY. hfdsy dI Kbr imlidaF hI luiDafxf ivc sog dI lihr doV geI. 1 ryl gwzI dy zrfeIvr amrnfQ aqy shfiek hrijMdr anusfr awj dupihr do vjy Auh ryl gwzI nU MstysLn qoN lY ky 70 iklomItr pRqI GMtf dI rPqfr nfl clf rhy sn. jdoN gwzI ies Pftk dy njLdIk puwjI qF AunFH dyiKaf ik iek motr gwzI rylvy lfeIn krfs kr rhI hY jdoN ik Aus dy ipwCy af rhI bwicaF nfl BrI iek aBfgI mfrUqI vYn pihlF qF ruk geI aqy iPr acfnk cl peI. AunfH ny vYn nUM dyK ky hfrn vI vjfieaf, bryk lgfAux dI vI hr sMBv koisLs kIqI pr qd qk vYn rylvy lfeIn dy awD ivc puj cukIO sI . Aus nyN AunFH nUM aihsfs ho igaf ik vYn nUM iksy vI qrFH lpyt ivc afAux qoN bcfieaf nhI jf skdf. iPr vI AunfH aYmrjYNsI brykF dI vrqoN kIqI pr gwzI awDf iklomItr dUr jf ky rukI. qd qk Gtnf vfpr cukI sI.

jLKmI vYn cflk gurivMdr isMG ny ies Gtnf ivc lfprvfhI nUM nkfridaF ikhf ik vYn dy awgy afto irksLf sI jo lfeIn dy njLdIk cVfHeI cVH irhf sI. jdoN mY Aus nUM krfs kIqf qF dUsry pfso qoN acfnk ryl gwzI af geI. imlI jfxkfrI anusfr CyvI klfs dy jiqMdr isMG ,avqfr isMG ,primMdr kor nUM duwgrI siQq bwgf hspqfl ivc dfKl krvfieaf igaf. ies qoN ielfvf bljIq kor,ismrnjIq isMG ,prmRIq kol, dlijMdr kor, afid bwicaF nUM alg alg hspqfl ivc dfKl krvfieaf igaf hY.

amirMdr ivruwD aprfDk mfmlf drj kIqf jfvy: cox kimsLn nUM akflI dl dI apIl

nvIN idwlI: akflI dl ny pMjfb dy muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ivruwD afAuNdIaF lok sBf coxF dorfn kFgrs dy AumIdvfrF dy hwk ivc cox pRcfr krdy hoey akflI afgUaF pRqI ap sLbdF dI vrqoN krn Auqy aprfDk kys drj krn dI mMg kIqI hY. kimsLn dy sfhmxy akflI nyqfvF df iek pMj mYNbrI vPd pysL hoieaf. akflI dl ny 10meI nM votF vfly idn pitaflf sMgrUr aqy PrIdkot hlikaF ivc surwiKaF PorsF dy vfDU jvfn qfienfq krn dI mMg kridaF dosL lfieaf hY ik muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG pitaflf, qoN afpxI pqnI aqy BMg lok sBf dI mYNbr mhfrfxI prnIq kor nUM ijqvfAux aqy PrIdkot qoN akflI dl dy AumIdvfr suKbIr isMG bfdl nUM hrvfAux leI iksy vI hwd qk jf skdy hn.

cox kimsLn dy sfhmxy sLRomxI akflI dl vlo ikRpfl isMG bMzUgr, bI[aYs cImf, kuldIp isMG Bogl aqy avqfr isMG afid pysL hoey. vPd ny muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG Auqy afpxI pqnI aqy hornF pfrtI AumIdvfrF nUM ijqvfAux leI hr ZNMg qrIkf vrqx df dosL lfieaf . afgUaF ny ieh vI ikhf ik muwK mMMqrI kYptn amirMdr isMG Auqy afpxI pqnI aqy hornF pfrtIO AumIdvfrF nUM ijqvfAux leI hr ZMg qrIkF vrqx df dosL lfieaf. afgUaF ny ieh vI ikhf ik muwK mMqrI ny afpxI pfrtI dy AumIdvfrF dy jlisaF ivc akflI dl aqy akflI afgUaF bfry kIqIaF geIaF itwpxIaF bfry CpIaF KbrF dIaF kfpIaF vI afpxI isLkfieq nfl pysL krdy hoey apIl kIqI ik jy jMmU ksLmIr ivKy poilMg dorfn iek votr nfl mfVf vrqfE krn Auqy pIpljL zYmokryitk pfrtI pRDfn aqy sUby dy muwK mMqrI muPqI muhMmd seId dI bytI mihbUbf ivruwD kys drj ho skdf hY. qF kYptn amirMdr isMG ivruwD vI ieh kys drj hoxf cfhIdf hY.

kimsLn jy jLfbqy dI AulMGxf smJU qF pRvfh nhIN :amirMdr

mogf:- muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ny ikhf hY ik jy cox kimsLn nMU lok pwKI kMm krny cox jLfbqy dI AulMGxf lwgdI hY qF ies gwl dI AunHF dI srkfr nU koeI pRvfh nhIN aqy kFgrs afpxy vfaidaF muqfibk pMjfb ivc aDUry pey pRfjYktF nMU pUrf krn leI sLurU kIqI geI muihMm ivc iksy vI pRkfr dI KVoq nhIN afAux dyvygI.AunHF dosL lfieaf ik sLRomxI akflI dl dy pRDfn pRkfsL isMG bfdl pMjfb dy sLFq mfhOl nMU ivgfVn leI jfxbuwJ ky dihsLq df iek ‘hAUaf’ KVHf krky kyNdr qoN coxF leI kyNdrI surwiKaF blF aqy cox kimsLn qoN afbjLrvrF dI mMg kr rhy hn. AunHF icqfvnI Bry lihjy ivwc ikhf ik sLROmxI akflI dl nMU cox dOrfn iksy vI pRkfr dI ‘huwlVbfjLI’ krn dI iejfjLq nhIN idwqI jfvygI.

ieQoN 15 iklomItr dUr Drmkot ivKy awj lok sBf hlkf iProjpur qoN kFgrsI AumIdvfr jgmIq isMG brfV dy hwk ivc vwzy cox jlsy nMU sMboDn kridaF AunHF ikhf ik sRI bfdl aqy AunHF dy sfQI iek sfijLsL GV rhy hn ik kyNdr srkfr df ‘dfbkf’ mfr ky Auh 10 meI nMU votF vfly idn afpxy ‘guMizaF’ qoN DFdlIaF krvfAuxgy pr AunHF nMU ies gwl df ielm nhIN ik AunHF dI hryk ‘sLrfrq’ nMU rokx vfsqy kFgrs pUrI iqafrI kr cuwkI hY. AunHF ikhf ik pMjfb pulIs nMU sKqI nfl hdfieq jfrI kr idwqI geI hY ik ijhVf vI bMdf cox pRikiraf ivwc ivGn pfAux df Xqn kry, Aus nMU qurMq Qfxy ivwc bMd kr idwqf jfvy. icqfvnI Bry lihjy ivwc bolidaF AunHF ikhf ik akflIaF nMU iswDf krnf myrf do sYikMz df kMm hY, ies leI ieh iesLfrf hI kfPI hY. AunHF ieh vI ikhf ik AunHF dI srkfr byloVy muwdy cuwk ky aqy lokF nMU BVkfAux dI akflIaF vloN clI jf rhI cfl qihq sRI bfdl aqy AunHF dy puwqr suKbIr isMG nMU ‘hIro’ nhIN bnx dyvygI. jldI hI pUrI ho rhI hY. ivjIlYNs ivBfg anusfr ieh Gplf 3500 kroV qoN vwD ky 4200 kroV rupey qwk hox dI sMBfvnf hY. ies Gply dI smuwcI pVqfl krky ieh irport dysL vfsIaF sfhmxy rKFgy. ieh gwl ksbf Drmkot ivKy kIqI geI ivsLfl rYlI nMU sMboDn kridaF pMjfb dy muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ny khI. AunHF ikhf ik ipwClI akflI-Bfjpf srkfr dIaF glq nIqIaF kfrn ibjlI borz nMU 5400 kroV rupey df Gftf pY irhf sI jo hux kFgrs pfrtI dI srkfr dy AuprfilaF rfhIN 72 kroV rupey df ibjlI borz nUM munfPf hoieaf hY.

ies mOky ‘qy ijLlHf kFgrs mogf dy pRDfn zf[qfrf isMG sMDU, ivjy kumfr sfQI, gurmIq mukIjf,ijLlHf pRIsLd dI cyarprsn bIbI ibml kOr afid ivnod bFsl ,rfm srUp kpUr, guirMdr gwgU dfqf qoN ielfvf ijLlHf kFgrs kmytI dy sfry vrkr aqy hjLfrf df TfTF mfrdf iekwT mOjUd sI. bspf dy sfbkf ivDfiek bldyv isMG BwtI afpxy sfQIaF smyq kFgrs ivc sLfml hoey. bfj isMG bihrfm iksfn afgU nMU muwK mMqrI ny jI afieaf afiKaf.

muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ny awj sQfnk purfxI dfxf mMzI ivc iProjpur hlky qoN kFgrsI AumIdvfr jgmIq isMG brfV dy hwk ivc iek rYlI nMU sMboDn krdy hoey ikhf ik kFgrs dIaF do sfl dIaF AuplbDIaF akflI-Bfjpf srkfr dIaF 5 sfl dIaF AuplbDIaF qoN ijLafdf hn. AunHF ikhf ik kFgrs ny jo ikhf, Auh krky idKfieaf hY.

pMjfb ivc AudXog sQfpq krn df vfadf krdy hoey AunHF ikhf ik ipCly do sflF dOrfn rfj AudXog aqy vpfr pwKoN qwrkI dy rsqy ‘qy cl ipaf hY. AunHF ieh vI ikhf ik pMjfb ivc arux jyqlI suKdyv isMG ZINzsf,ieMdr kumfr gujrfl,arux sLorI aqy pRkfsL isMG bfdl lokF nMU guMmrfh kr rhy hn. dysL dy do rfjF leI awlg-awlg kfnMUn nhIN ho skdy. AunHF puwiCaF jy kyNdr srkfr jMmU-ksLmIr dy awqvfd leI Kud pYsf Krc kr rhI qF pMjfb dI surwiKaf leI lwigaf pYsf ikAuN mMg rhI hY.

iProjpur qoN lok sBf dy AumIdvfr jgmIq isMG brfV ny iekwT nMU sMboDn krdy hoey ikhf mYN hmysLf lok sBf ivc pMjfb dy srwhdI iksfn , mulfjLm,dilq aqy ivAupfrI lokF vfsqy boldf irhf hF. cox ijwqx qoN bfad myrf kMm hr vrg dIaF musLiklf nMU hwl krfAux df hovygf. rfey iswK brfdrI dy loKF nMU isrkIbMd df drjf duafAux leI Auprfly krFgf. AunHF ny lokF nMU votF pfAux dI apIl krdy hoey ikhf ik mYN hmysLF quhfzIaF AumIdf ‘qy Krf AuqrFgf. muwK mMqrI dy isafsI skwqr aqy gurU hr shfey qoN ivDfiek rfxf gurmIq isMG soZI ny ies mOky ‘qy ikhf ik pMjfb ivc hI nhIN sfry dysL ivc kFgrs awgy jf rhI hY. ienHF coxF qoN bfad pMjfb ivcoN akflIaF df nfm Kqm ho jfvygf. pfrlImfnI skwqr hMs rfj josn, zf[ mihMdr irxvF, ivDfiek pRkfsL isMG BwtI ,hIrf soZI zf[ hrBjn isMG aFvlf,suKbIr aFvlf pRDfn ngr kONsLl ,ivjy nrUlf Aup pRDfn ijLlHf kFgrs sLivMdr iswDU, aimRq vohnf, gurdIp iZwloN ny vI rYlI nMU sMboDn kIqf. AunHF kyNdr srkfr ‘qy vrHidaF ikhf ik aYn[zI[ey[ srkfr ny pMjfb ‘ kFgrs srkfr bxidaF sfr guaFZI rfjF ‘c nvyN kfrKfny lgfAux smyN agly 10 sflF leI tYks dI CUt dy ky sfzy nfl vwzf pwKpfq kIqf ijs kfrn pMjfb dy hjLfrF kfrKfny bMd hox jf rhy hn. AunHF lokF nMU apIl kIqI ik kyNdr ‘c Drm-inrpwK srkfr ‘c afpxf Xogdfn pfAux leI Auh hlkf pitaflf qoN kFgrsI AumIdvfr prnIq kor nMU mYNbr lok sBf bxfky kyNdr ‘c Byjx. ies mOky jsjIq isMG rMDfvf jn ishq mMqrI pMjfb ny afpxy ivcfr pRgt kridaf dfavf kIqf ik jykr mYN prnIq kOr nMU hlkf GnOr qoN 20 hjLfr votF dI lIz dvfAux ‘c asPl irhf qF Kud mMqrI mMzl ivcoN bfhr ho jfvFgf. ies mOky qrsym isMG ijLlHf pRDfn bspf aqy bIbI gurmIq kOr mulqfnI ijLlHf mIq pRDfn iesqrI akflI dl ny afpxy sfQIaF sxy sRI rMDfvf dI agvfeI hyT kFgrs ivc sLfml hox df aYlfn kIqf.

ies AuprMq ieQy pwqrkfrF vloN kIqy gey suafl dy jvfb ‘c muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ny ikhf ik sRImqI rfijMdr kOr BwTl (Aup muwK mMqrI pMjfb) aqy ivDfiek rfjpurf rfj kumfr Kurfxf, jo pfrtI AumIdvfr dI cox muihMm ‘c hfly qk nf cwlx dy bfvjUd lihrfgfgf aqy rfjpurf hlikaF ivc sfzI siQqI mjLbUq hY . AunHF dy ies rveIey nfl pfrtI nMU koeI Prk nhIN pYxf. AunHF ikhf ik Aukq dohF nyqfvF dy ies vqIry sbMDI bxdI kfrvfeI krn bfry pfrtI hfeIkmFz ny socxf hY. muwK cox kimsLn vwloN akflIaF vwloN kIqI jf rhI hryk isLkfieq df ijLkr kridaF muwK mMqrI ny ikhf ik cox kimsLn sfzy nfl pwKpfq kr irhf hY. sfzI iksy vI isLkfieq ‘qy koeI kfrvfeI nhIN huMdI. Aukq cox rYlI nMU jn ishq rfj mMqrI pMjfb jsjIq isMG rMDfvf,crnjIq isMG vflIaF (sfbkf [aYm[pI[)sMq rfm isMglf (cyarmYn) jsbIr isMG sMgrUr ny vI sMboDn kIqf.

lflVU:-lok sBf hlkf pitaflf qoN kFgrs dI AumIdvfr sRImqI prnIq kOr ny awj krIb iek drjn ipMzF df dOrf kIqf. pwqrkfrF nfl lflVU ipMz ivKy iek mulfkfq ivc AunHF Kulfsf kIqf ik AunHF dI cox muihMm awj eynI qyjLI nfl hlky ivc Cf geI hY ik lokF dy hMgfry ny AunHF nMU cox qoN pihlF hI jyqU krfr dy idwqf hY. AunHF Ikhf ik smuwcy hlky ivc AunHF nMU Gwgr dy muwdy ‘qy BrvF smrQn iml irhf hY.

‘mIrI-pIrI dl dy mohrI nMU akfl qKLq ‘qy qlb kIqf jfvygf’

biTMzf:- qKLq sRI dmdmf sfihb dy jQydfr BfeI blvMq isMG nMdgVH ny ikhf hY ik rfjnIqI ‘c mdhosL hoey mIrI pIrI dl dy mohrI guirMdrpfl isMG Dnolf nMU sRI akfl qKLq sfihb ‘qy qlb kIqf jfvygf. AunHF awj jfrI ibafn ‘c dwisaF ik ies mfmly nMU pMj isMG sihbfn vloN pihlF mIitMg ‘c ivcfiraf jfvygf. AunHF ikhf ik ies ivakqI vloN ivwqr sLbd nMU joV ky glq iesqymfl kIqf jf irhf hY. isMG sfihbfn ny awj isafsI pfrtIaF nMU vI qfVnf kIqI hY. AunHF ikhf ik isafsI pfrtIaF iek dUjy ‘qy jo mrjLI dUsLx lfAux pr gurU ieiqhfs aqy gurU sfihb jI dy isDfqF dI byadbI krn vfly nMU iswK pMQ kdy nhIN bKsLygf. AunHF awj mIrI-pIrI dl vloN Cfpy iek iesLiqhfr sbMDI ieh ikhf ik kuJ aKbfrf ‘c guirMdrpfl isMG Dnolf vwloN iek pfrtI df vPLfdfr bxn leI dUjI pfrtI ‘qy jy kfrtUn iesLiqhfr nMU ivgfV ky Cpvfieaf igaf hY, Auh inMdxXog hY. AunHF awj Cpy iesLiqhfr dy sbMD ivc ikhf ik igafnI isMGF dy anusfr pMnf nMbr 1075 Auqy gurU sfihb vwloN biTMzf ivKy mMgvfieaf igaf sdI. AunHF sKq stYNz lYNidaF ikhf ik dsLmysL ipqf hI sLyr qy hfQI vrgy sLkqIsLflI jIvF awgy vI zt jFdy sn,pr pIrI-mIrI sMsQf dy aKoqI sRI Dnolf ny iesLiqhfr ‘c gurU sfihb dy Joty qoN zrdy hoey Bwjy jFdy pYrF dy insLfn ivKfey hn. AunHF ikhf ik ies qrHF krky AunHF afpxf hI isr nIvF nhIN kIqf blik smuwcI iswK kOm dy ihrdy vlMUDry hn. AunHF ikhf ik jy iksy dy aqIq df pqf krnf hovy qF Aus nMU awj -kwlH rfjnIqk Kyqr ivc Byj idE ikAuN ik rfjnIqk lok iek-dUjy dy pohVy Prol idMdy hn pr ies dI vI koeI sImf huMdI hY AunHF ikhf ik jo aKbfrF ‘c nIvyN pwDr dI iesLiqhfrbfjLI ho rhI hY Auh isrP cox stMt hY. AunHF ikhf ik ieh dUsLxbfjLI eynI nIvI clI geI hY ik iswK isDFqF df iKafl vI nhIN rwiKaf jf irhf.

drpysL smwisafvF leI kFgrs ijLMmyvfr: vYNkweIaf

aMimRqsr:-BfrqI jnqf pfrtI dy kOmI pRDfn vYNkeIaF nfiezU ny awj ieQy BfrqI jnqf pfrtI qy afpxI dl dy sFJy AumIdvfr nvjoq isMG iswDU dIaF cox rYlIaF nMU sMboDn kridaF dosL lfieaf ik dysL nMU grIbI, byrujLgfrI vrgIaF ijhVIaF smiswafvF df awj sfhmxf krnf pY irhf hY,Auh kFgrs dy 50 sflF dI hkUmq df nqIjf hY.

sRI nfiezU ny ikhf ik lokIN kFgrs dy kusLfsn qoN BlIBFq jfxU hn aqy Auh ieh jfxdy hn ik kOmI jmhUrI gwTjoV dIaF nIqIaF sdkf hI KusLhflI qy ivkfs hoieaf hY. AunHF ikhf ik kFgrs ksLmIr ,byrujgfrI, aiqvfd,iksfnF dI mMdI hflq leI pUrI qrHF ijLMmyvfr hY. AunHF dfavf kIqf ik kyNdr ivc kOmI jmhUrI gwTjoV dI srkfr hI bxygI aqy sRI vfjpfeI hI pRDfn mMqrI bxngy. AunHF ikhf ik sRI vfjpfeI ny 24 pfrtIaF dI sFJI srkfr nMU kfmXfbI aqy sUJ-bUJ nfl clfieaf. srkfr dIaF pRfpqIaF df ijLkr kridaF Bfjpf pRDfn ny ikhf ik 2007 qk do lwK ipMzF nMU sLihrF nfl mYtl (Dfq) dIaF sVkF nfl joVn leI 60 hjLfr kroV rupey Krcy jfxgy. cfr kroV qoN vwD tYlIPon aqy rsoeI gYs kunYksLn idwqy gey. AunHF dfavf kIqf ik srkfr dIaF nIqIaF sdkf dysL dI afriQkqf mjLbUq hoeI hY. dysL dUjy dysLF nMU krjLf dyx dy smrwQ hoieaf hY. 13 dy sFnMU aijhI pysLksL kIqI geI hY. AunHF ikhf ik srkfr dI hux ieh Xojnf hY ik KyqIbfVI nMU AuqsLfihq krn iksfnF dI siQqI nMU suDfrn leI Gwt ryt ‘qy krjLy idqy jfx. kyNdrI kfnMUn mMqrI arux jyqlI ny ikhf ik sLihr dy ivkfs aqy sLihr dI idwK sMvfrn leI ivsLysL PMz muhweIaF krvfey jfxgy. AunHF BivwK bfxI kIqI ik Bfjpf-akflI dl vwloN sfrIaF 13 sItF ‘qy ijwq pRfpq krn mgroN pMjfb dI kFgrs srkfr 24 GMitaF ivc izwg pvygI.

sLRomxI akflI dl dy pRDfn aqy sfbkf muwK mMqrI pRkfsL isMG bfdl ny sMboDn kridaF ikhf ik Auh qF jylHF ivc rihxf igwJy hoey hn pr iek vfr lok sBf coxF ijwq lYx idAu, muwK mMqrI amirMdr isMG aqy AunHF dy sfQIaF nMU AunHF hflfq df sfhmxf krnf pvygf ijnHF hflfq ivcoN ipCly do sflF ivc akflI lIzr lMGy hn.

reIaF:- pMjfb ivc kFgrs srkfr dy iesLfry ‘qy pMjfb pulIs ny akflIaF Aupr aYnf qsLwdd kIqf ik aMgryjL hkUmq aqy mugl rfj vyly dy aiqafcfr nMU vI mfq pY geI. kyNdr ivc vfjpfeI srkfr bxn ‘qy rfjy aqy aPsrsLfhI nfl sLwkr-iBwjI Kyz iKzfeI jfvygI.

ieh gwl awj sQfnk anfj mMzI ivc sLRomxI akflI dl aqy Bfjpf dy sFJy AumIdvfr zf[rqn isMG ajnflf dy hwk ivc BrvIN cox rYlI nMU sMboDn kridaF pMjfb dy sfbkf muwK mMqrI aqy sLRomxI akflI dl dy pRDfn pRkfsL isMG bfdl ny khy.

AunHF ikhf ik smF afAux ‘qy ihsfb kIqf jfvygf. AunHF ieh vI ikhf ik hlkf ibafs dy ivDfiek vwloN ho aiqafcfr akflI vrkrF ‘qy kIqy jf rhy hn Aus nMU vI iewkI dI qyeI pfeI jfvygI. AunHF dosL lfieaf ik akflI-Bfjpf srkfr vyly lokF nMU idwqIaF shUlqF bMd krky jnqf nfl DoKf kIqf igaf hY. kFgrs pfrtI ny coxF ivc kIqy vfady lfgU nhIN kIqy sgoN jnqf ‘qy tYks lf ky hor boJ pf idwqf hY. biTMzf qyl soDk kfrKfnf bMd krvfAuxf, trYktr kMpnI vyc ky Gutflf krnf aqy sLrfb dy TyikaF dI inlfmI smyN ieko afdmI nMU Tyky dyx, sfry hI mfmly gVbV hn.

sRI vfjpfeI dI isPq kridaF AunHF ikhf ik qjrbykfr Xog afgU dI agvfeI hyT Bfrq iek pMjvIN qfkq vjoN AuBr irhf hY. dUsry pfsy kFgrs aijhy AumIdvfrF nMU kursI Aupr ibTfAuxf cfhuMdI hY. ijs df rfj krn df qF kI iek nOkr df vI qjrbf nhIN hY.

ipClIaF KbrF

© 2003, Sanjh Savera. All Rights Reserved.     info@sanjhsavera.com