muwK KbrF
sfD iKlfP Kuwl ky sfhmxy afE
[[[[[[[[BfeI rxjIq isMG sfbkf jQydfr
sRI akfl qKq sfihb
iphovy ‘c bfby dy cyilaF ny sFJ svyrf
dIaF Poto kfpIaf leI iPrdy iewk nOjuafn mhFvIr isMG dI mfr kutfeI kIqI
aqy Aus iKlfP prcf drj krvf idwqf
Qfxy df iGrfE krky cyilaF ivruwD vI
aYP[ afr[ afeI[ drj
iswK sMgqF aKOqI sfDF qo sfvDfn rihx[[[[[[[[iswK
kimAUntI bYnyluks
bfby dy vYnkUvrIey cyilaF vloN sFJ svyrf Aupr
mukwdmf krn dI DmkI

trFto: (sFJ svyrf) bIqy iqMn ku hPiqaF qoN bfbf mfn
isMG iphovy vfilaF bfry pRkfsLq kIqIaF jf rhIaF KbrF dy bfvjUd bfby dy
cyilaF vloN pMjfb aqy ivdysLF dIaF aKbfrF ivwc bfby dy hwk ivwc
iesLiqhfr lgvfAux dI dOV lwgI hoeI hY. hYrfnI vflI gwl ieh vI hY ik
ienHF cyilaF vloN AunHF iswK bIbIaF dI iewjLq df AuWkf hI iKafl nhIN
rwiKaf igaf ijMnHF dI bypqI krn dy dosL bfby AuWpr lwg rhy hn.
bIqy somvfr nUM torFto qoN 1320 ey[ aYm[ zfiel qy
pRsfrq huMdy ‘ryizE prvfsI’ qy iek Kfs mulfkfq ivwc mfn isMG iphovf
vfly bfry puwCy gey svflF df jvfb idMidaF sRI akfl qKLq sfihb dy sfbkf
jQydfr isMG sfihb BfeI rxjIq isMG horF dwisaf ik AunHF nUM qF ipCly
5-6 sflF qoN hI iek sfD dIaF kfrvfeIaF bfry swLk sI. AunHF ikhf ik
AunHF nUM XkIn hY ik hY ik ieh muwK qOr qy srkfrI bMdf hY aqy hmysLf
smyN dI srkfr df pwK pUrdf hY. kdy ies dI nyVqf pMjfb dy sfbkf muwK
mMqrI pRkfsL isMG bfdl nfl huMdI sI aqy awj klH hirafxy dy muwK mMqrI
Em pRkfsL cOtfly hY. AunHF ikhf ik iesy leI hI ienHF nUM vwK vwK kfr
syvfvF aqy lMgrF vyly srkfrI mdd imldI rhI hY. AunHF dwisaf ik AunHF
nUM keI trwk zrfievrF qoN aijhIaF isLkfieqF imlIaF sn, ijnHF nUM mfn
isMG dy kihx qy izptI kimsLnrF ny jLbrn kfr syvf leI Byijaf.
ryizE host rijMdr sYxI vloN mfn isMG iphovf bfry
torFto qoN Cwpdy aKbfr ‘sFJ svyrf’ vwloN aOrqF dy sLrIrk sLosLx dy
lfey gey dosLF bfry puwCy gey svfl dy jvfb ivwc AunHF ikhf ik AunHF
nUM pqf nhIN ik ies aKLbfr ivwc kI iliKaf hY, pRMqU iek gwl Auh dfavy
nfl kih skdy hn ik ijMny vI dosL lgfey gey hoxgy, Auh aslIaq qoN bhuq
hI Gwt hoxgy, ikAuNik asl ivwc ies ivakqI dy iKlfP AunHF kol ipCly 5-6
sflF qoN bhuq isLkfieqF hn.
AunHF iswK sMgq nUM apIl kIqI ik Auh mfn isMG
iphovf vfly dy ivrwuD Kuwl ky sfhmxy afAux qF ik bkfiedf Tos sbUqF dy
afDfr qy ies ivakqI nUM kfnUMnI isLkMjy ivwc ilaFdf jf sky. AunHF ikhf
ik ies mOky qy smfijk aqy pMQk sMsQfvF nUM vI awgy af ky ies sfD dIaF
krqUqF nUM nMigaF krnf cfhIdf hY qF ik hor DIaF BYxF nUM ies pKMzI qoN
bcfieaf jf sky.
AunHF ikhf ik agr koeI pirvfr vI ies sfD jF iesdy
cyilaF qoN afpxy afp nUM asurwiKaq mihsUs krdf hY, AunHF nfl qurMq
sMprk kr skdf hY, Auh AunHF dI pUrI pUrI mdd leI iqafr hn.

bfby dy cyilaF vloN
iewk lVky dI mfr kuwt, lVkf aqy cyilaF ivruwD prcf drj
bfbf mfn isMG iphovy vfilaF vloN kuwJ bIbIaF nfl
kiQq bdslUkI kIqI geI hY. bfby nMU ies bfry afpxf pRqIkrm dyxf cfhIdf
hY. ies Kbr dI crcf ieMtrnYt, eImyl aqy PYksF rfhIN sfrI dunIaF ivwc
ho cuwkI hY. ipCly sLincrvfr nMU ies Kbr dI crcf iphovy siQq bfby dy
Kymy ivwc vI hoeI ijs sdkf iphovy Qfxy ivwc irportF vI drj ho cuwkIaF
hn.
adfrf sFJ svyrf dy dPqr puwjI aYP[afeI[afr dI kfpI
ansufr bfbf mfn isMG dy cyilaF iKlfP prcf drj kr ilaf igaf hY. mhFvIr
isMG ihrfsq ivwc hox sdkf iewk sUqr ny ies Kbr df ivsQfr dwsidaF ikhf
ik iphovy sLihr ivwc iksy pRfxI ny sFJ svyrf dI Kbr dIaF Poto kfpIaF
krky vMzIaF, ijs dI iewk kfpI guriswK nOjuafn mhFvIr isMG nMU vI iml
geI. mhFvIr isMG ny ieh Kbr afpxy dosqF nMU ivKfeI ijMnHF ivcoN iewk
bfby df njLdIkI sI ijs ny ieh Kbr bfby dy zyry ivwc jf dwsI ik CwjUpur
df mhFvIr bfby ivruwD pRcfr krdf hY. PlsrUp bfby dy cyly motr sfeIklF
Aupr svfr ho ky do vwK vwK rsiqaF rfhIN CwjUpur af puwjy. AudoN qwk
mhFvIr isMG jIp lY ky bfhr nMU jf irhf sI ijs nMU ipMzoN bfhr jfx qy
mUhirEN kfr lf ky bfby dy cyilaF ny rok ilaf aqy jIp coN lfh ky kuwt
mfr krnI sLurU kr idwqI.
aYny nMU mhFvIr isMG dy dosqF nMU iBxk pY geI aqy
Auh AuQy afx puwjy ijs krky mhFvIr isMG nMU cyly zyry ivwc iljfx ivwc
asPl rhy. ieh Gtnf 25 sqMbr 2004 nMU vfprI. bfby dy cyilaF ny mhFvIr
isMG ivruwD prcf drj krvf idwqf. pr pulIs vloN bfby dy cyilaF ivruwD
prcf drj krn qoN ienkfr kr idwqf igaf. ies mOky ielfky dy lokF ny Qfxy
df iGrfE kr ilaf. kfPI lMmf smHF GYNs GYNs cwlx qoN bfad bfby dy
cyilaF ivruwD aYP afeI afr nM; 717932 drj kr leI geI. pypr pRYWs ivwc
jfx qwk mhFvIr isMG ihrfsq ivwc sI, AusdI jLmfnq krvfAux dI koisLsL
kIqI jf rhI hY jdoN ik bfby dy cyilaF nMU ajy qwk igRPqfr nhIN kIqf jf
irhf. sUqr ny dwisaf ik mhFvIr isMG kurksLyqr ijLly dy BfrqI iksfn
XUnIan dy pRDfn rxjIq isMG nMbrdfr df bytf hn aqy pRIvfr ies vyly bfby
dI isafsI aqy srkfrI phuMc kfrx mhFvIr isMG dI jfn df iPkrmMd hY.

pulIs kol drj mhFvIr isMG dy
ibafn df Auqfrf:
mhFvIr isMG spuwqr rxjIq isMG jwt iswK vfsI CwjUpur
Aumr qkrIbn 26 sfl. ibafn kIqf hY ik Auprokq pqy df rihx vflf KyqIbfVI
krdf hF. 25-9-2004 nUM mYN afr[jy/1075 nMbr vflI jIp nUM lY ky gurdIp
isMG spuwqr isMgfrf isMG jwt iswK vfsI gujrFvflf, ivafh df smfn lYx
leI jf rhy sI smF 4:30 df sI, jdo asI myn roz qy phuMcy Aus smy Aus
pfsy qoN iqMn motrsfeIkl svfr sPyd kwpiVaf ivwc af rhy sI, spolYNzr,
hIro hfzF ijnHF dy nMbr mYnUM pqf nhI hY. pr svfr hI ky 14-15 afdmI
afey. ijnHF ivwc insLfn isMG srpMc dy hor aMimRqDfrI afdmI aqy iqMn
hor bfby dy cyly Auqry. iqMn motrF sfeIklF Auwqy iqMn iqMn afdmI sI.
AunHF jIp dy awgy motr sfeIkl KVHy kIqy qy ijs ivwc iewk bfbf vI sI.
aMimRqDfrI lVky ny mYnUM PV ilaf bfby ny myrI dfVI PVH leI insLfn isMG
ny myry isr dy vfl PV ley. iewk cyly ny myrI KwbI awK Auwpr muwkf
mfiraf. dUsry aMimRqDfrI nY myry mUMh qy mfiraf. srpMc ny AuhnF ivwcoN
iewk nUM ikhf ik cMny ies nUM mfro Aus dy kihx qy iewk lVky ny myry
Kwby hwQ qy mfiraf. ies qoN bfad gurdIp ny ikhf ies nUM ikAu mfr rhy
ho qF iewk ny ikhf qUM cuwp bYTf rih nhI qF qyrf vI ieho hfl kr
dyvFgy. iPr sfry kihx lwgy ik ies nUM zyry lY ky cwlIey. ikAu ik ieh
aKbfr pVH-pVH zyry dI bdnfmI kr irhf hY. ies smy nUM sfhmxy qoN dlyr
isMG s/o jbl isMG, krqfr isMG s/o kuMdn isMG Aus mOky qy afey ijnHF
nUM afAudf dyK ky AunHF ny mYnUM Cwz idwqf. AunHF ny myry isr qy dfVI
dy vfl iKwcy. myrf prs qy myry jIp dI rijstrysLn kwZ leI qy iPr afpxy
motrsfeIkl qy Bwj gey. Aus qoN bfad myrf Cotf lVkf ggndIp af igaf ijs
ny mYnUM hspqfl ivwc dfKl krvfieaf. zfktr ny irport bxfeI ijsnUM mYN
puils stysLn ivwc jmHF krvf idwqf jo ik mukdmf nM: 335/ 25-9-2004 Dfrf
506/pI[sI Qfxy ivwc hY. ies kys dI CfxbIx kIqI jf rhI hY.
aKOqI sfDF qo sfvDfn rihx
zYnhfg -hOlYNz: bfxI aqy bfxy nMU ijMnf Kqrf iswKI
dy bfhrly dusLmxF qo Ausqo vI ijafdf iswKI dy aMdrly dusLmxF qo hY.
sFJ svyrf ivwc sMq mfn isMG iphovy vfly bfry CpI Kbr qo sfrI kOm
duicwqI ivwc pY geI hY. kI ieh sB kuJ jo iphovy vfilaF bfry Cipaf hY
sB swc hY ? jy swc hY qF iswK kOm nMU aKOqI sfDF sMqF qo sfvDfn rihxf
cfhIdf hY. iswK kOm nMU kdI nirMdr gryvfl ijhy qy kdI asuqosLIey vrgy,
ipafry Binafry vfly vrgy dusLmxF df sfhmxf krnf pY irhf hY. iswK
kimAuintI bYnyluks vloN aqy jQydfr krm isMG, BfeI juigMdr isMG, BfeI
hrivMdr isMG, BfeI jsivMdr isMG, BfeI crn isMG, BfeI hrjIq isMG, BfeI
myjr isMG, BfeI rijMdr isMG afid isMGF vlo smUh nfnk nfm lyvf sMgqF
nMU bynqI hY ky isrP sRI gurU gRMQ sfihb mhfrfjL jI awgy hI sMgq afpxf
isr JukfAux aqy sMgqF sRI gurU gRMQ sfihb mhfrfjL ivwc afpxf sMpUrn
ivsLvfsL rwKx.
sFJ svyrf nMU sUa krn
dI DmkI
sFJ svyrf dy dPqr PYks rfhIN vYnkUvr qoN puwjy vkIl
dy iewk pwqr ivwc ikhf igaf hY ik bfbf mfn isMG iKlfP ilKxf qurMq bMd
kIqf jfvy aqy agly aMk ivwc muafPI mMgI jfvy. vkIl ivlIam ntsn ilKdf
hY ik Auh bfby dy kuwJ sLrDflUaF dI numfieMdgI kr irhf hY . pr vkIl
sfihb vloN bfby dy sLrDflUaF dy nfm ies pwqr ivwc aMikq nhIN kIqy gey.
sFJ svyrf dy muwK sMpfdk sR[ jspfl isMG bwl ny ikhf ik sLrDflUaF df qF
sqMbr 9 vflI Kbr ivwc ijLkr qwk nhIN sI iPr Auh iks gwloN sUa kr rhy
hn ? AunHF ikhf ik agr bfbf sFJ svyrf Aupr mukwdmf krnf cfhuMdf hY qF
ies nfloN vDIaf gwl kI ho skdI hY ikAuNik ieAuN krn nfl qF keI hor
qMdF vI Kuwl skdIaf hn aqy swc sfhmxy af skdf hY. AunHF ikhf ik sFJ
svyrf aKbfr swc df hokf dyx vflI nIqI dI DfrnI aKbfr hY.
lIzrisLp ivhUxI kOm ijhVI sfD
bfry bolxI jogI vI nhIN rhI
ijs idn qoN iswK bIbIaF nfl hoey Dwky dI Kbr sFJ
svyrf kol puwjI hY Aus idn qoN hI sFJ svyrf aKbfr iswK sMgq nMU mfn
isMG iphovy vfilaF dy kfrnfimaF bfry jgrUk krn dI koisLsL ivwc lwgf
hoieaf hY pr hYrfnI vflI gwl ieh hY ik sMsfr Br dy iswKF ivwc ies Kbr
dI hfhfkfr mwcI hoeI hY qy ies df pRqIkrm nF qF bfby ny dyx dI KyclH
kIqI hY aqy nF hI pMQk jQybMdIaf coN iksy ny bfby bfry bolx dI jLuarq
kIqI hY. lokF dIaF bhu bytIaf CuzvfAux vfly ikwsy ikMny cMgy lwgdy hn
sfzIaF ikqfbF ivwc drj hoey qy hux jdoN Gwto Gwt 4 bIbIaF dI pwq df
suafl pYdf hoieaf hY qF sMsfr pwDr qy sfzI lIrzisLp ny cuwp sfD leI
hY.

kYlgrI ivwc surjIq pfqr nfl sLfm
pRogrfm leI BfrI AuqsLfh
pMjfbI sfihq sBf kYlgrI vwloN surjIq pfqr aqy dyv
idldfr nfl mnfeI jf rhI surmeI aqy sfhiqk sLfm bfry kYligrI sLihr ivwc
BfrI AuqsLfh pfieaf jf irhf hY. ieh sfihqk sLfm 3 akqUbr 2004 nUM sLfm
4 vjy kYligrI pbilk lfiebryrI dI zfAun tfAUn siQq john duqn hfl mnfeI
jf rhI hY. itktF sfry BfrqI storF qoN iml rhIaF hn. ieh 15 zflr dI hY.
ies pRogrfm dI hor jfxkfrI leI suirMdr mIq-280-3734, igafn isMG
bsrf-257-4867, rfj-280-2215, pRimMdr gryvfl-590-5853 qy Pon kIqf jf
skdf hY.

POjf isMG ny afpxy ipCly irkfrz nUM mfq
pfieaf
torFto (post ibAUro)- kwlH
skosLIaf bYNk vwloN afXoijq kIqI geI torFto vftrPrMt mYrfQfn ivwc POjf
isMG ny iewkI iklomItr df hfPL mYrfQfn lf ky afpxy ipCly irkfrz nUM
mfq pf idwqf hY. ies mYrfQfn ivwc vwK-vwK 25 mulkF dy lokF ny Bfg
ilaf. bhuq sfry lokF vwloN afpxy mnpsMd dI cYirtI leI PMz iekwqr krn
leI Bfg ilaf igaf. POjf isMG jo ipCly sfl pihlI vfr ies mYrfQfn dOV
ivwc sfml hox leI afey sn aqy AunHF ny 42 iklomItr dOV ky iewk nvF
irkfrz sQfipq kIqf sI. ies vfr vI AunHF vwloN afpxy pihly irkfrz nUM
mfq pfAuNidaF hoieaf iewk nvF irkfrz sQfipq kIqf hY. ipCly sflF ivwc
AunHF ny skftlYNz ivKy ieh Pfslf 2 GMty 33 imMt ivwc qih kIqf sI aqy
kwlH ienHF ny ieh Pfslf 2 GMty 30 imMt ivwc qih kIqf jo ik afpxy afp
ivwc iewk 93 sfl dy ivakqI vwloN mYrfQfn ivwc irkfrz sQfipq ho igaf
hY. POjf isMG dy nfl AunHF dy sfQI jsivMdr isMG, gurivMdr isMG, amrIk
isMG 73 sfl, sulwKx isMG, AunHF dy aisstYNt koc inrml isMG loty aqy
torFto qoN mihMdr isMG ny Bfg ilaf. ijwQy ienHF ivakqIaF vwloN POjf
isMG nUM sfry rfh hOslf idwqf igaf AuQy AunHF nfl dOV rhI pMjfbI lVkI
ny vI ienHF df KUb hOslf vDfieaf. ies lVkI vwloN kdy nfm ismrn, kdy
gurbfxI dy sLbd pVHy jFdy gey aqy iksy vI dOVn vfly nUM akyvF aqy
QkyvF mihsUs nhIN hox idwqf. mFtrIal qoN afey llqoN vfly crn isMG
gryvfl ny vI ies dOV ivwc Aucycy qOr qy Bfg ilaf. Auh smF iswK
BfeIcfry leI bVy mfx vflf sI jdoN 9000 dy iekwT nUM bfbf POjf isMG
agvfeI dy rhy sn aqy pihlIaF do kqfrF ivwc sfbq srUp iswKI ivwc isMG
hI njLr af rhy sn. POjf isMG dy nfl gurU goibMd isMG iclzrn PFAUNzysLn
dy bwicaF ny vI Bfg ilaf pRMqU AunHF ivwcoN bhuiqaF vwloN isrPL 5
iklomItr dI hI dOV dOVI geI. nvdIp isMG bYNs ny vI ieh 5 iklomItr dI
dOV dOVI.
iesy dOV ivwc sLfiml sn
aYn[zI[pI pfrtI dy lIzr jYk lyitn ijnHF ny ik vfeIt irbn kYNpyn leI
PMz iekwqr kIqf ijhVf ik aOrqF pRqI ho rhy awiqafcfr nUM rokx leI
vriqaf jFdf hY. ienHF dI pqnI istI kONslr ElIvIaf cfE ny vI torFto dy
imAUjLIkl gfrzn leI PMz iekwqr krn leI dOV lfeI. hr sfl dI qrHF bfrbrf
hfl vwloN vI ies mYrfQfn ivwc Bfg ilaf igaf. ies pUry mYrfQfn ivwcoN
sB qoN qyjL dOVfk kInIaf qoN afieaf mfeIkl musYlI sI, ijs ny 42
iklomItr df Pfslf lwgBwg 2 GMty 15 imMt ivwc qih kIqf aqy swB qoN qyjL
dOVn vflI aOrq torFto dI hI kirstI sjLUkI sI ijs ny ieh Pfslf 2 GMty
36 imMt dy ivwc qih kIqf.

gurpRIq kFgV aqy kusLldIp iZwloN df
torFto ivwc inwGf svfgq
brYNptn (sndIp brfV)- s[
gurpRIq isMG kFgV aYm[aYl[ey hlkf rfmpurf PUl aqy s[ kusLldIp isMG
iZwloN (ikwkI iZwloN) aYm[aYl[ey akflI dl bfdl df torFto phuMcx qy
inwGf svfgq kIqf igaf. so AunHF dI BfeIcfry nfl imlxI df pRogrfm s[
prmjIq isMG igwl (mOrgyjL) aqy pRIqI iswDU jI vwloN iviljL afPL
ieMzIaf ivKy rwiKaf igaf ijs ivwc kfPLI igxqI ivwc AunHF dy pRsMsk aqy
iewQoN dy lIzr sfihbfn phuMcy. styj dI kfrjkfrI s[ prmjIq isMG igwl ny
sMBflI. s[ igwl ny phuMcx vfilaF nUM jI afieaF afiKaf. gurpRIq kFgV
aqy kusLldIp iZwloN bfry sroiqaF nUM jfxkfrI idwqI. s[ igwl ny ikhf ik
s[ kusLldIp iZwloN jI sB qoN CotI Aumr dy aYm[aYl[ey hn. iesy qrHF s[
kFgV bfry jfxkfrI idwqI. gurpRIq kFgV aqy kusLldIp jI ny afey sfry
pRbMDkF aqy mihmfnF df DMnvfd kIqf. AunHF afiKaf ik jo qusIN sfzf
snmfn kIqf hY asIN quhfzy bhuq irxI hF aqy asIN ivsLvfs idvfAuNdy hF
ik asIN aYn[afr[afeI dIaF afAux vflIaF musLklF nUM pihl dy afDfr qy
hwl krn dI koisLsL krFgy. ies mOky s[ nvdIp isMG bYNs aYm[pI, gurbKsL
isMG mwlHI aYm[pI[, ivwk iZwloN aYm[pI[pI, byaMq isMG DflIvfl, gurdIsL
mFgt, bicwqr GolIaf aqy mIzIaf nfl sbMiDq kfPI sKsLIaqF hfijLr sn.
aKIr ivwc s[ prmjIq igwl ny kusLldIp iZwloN, gurpRIq kFgV aqy sfry
afey pqvMqy swjxF df DMnvfd kIqf.
